Zuilen (gemeente)
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Provincie | |||
|
|
|||
| Opgegaan in | Utrecht, en Stichtse Vecht op 1 januari 2011 | ||
|
|||
Zuilen was tot 1954 een gemeente in de Nederlandse provincie Utrecht. Deze gemeente besloeg het grondgebied van het huidige dorp Oud-Zuilen, de huidige wijk Zandweg-Oostwaard in Maarssen, en de (sub)wijk Zuilen in de stad Utrecht.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
In 1812 werden Zuilen en de Zwesereng (Zuilen op de westoever van de Vecht) en Oostwaard samengevoegd tot de gemeente Zuilen. De gemeente bestond hiermee uit twee vroegere heerlijkheden: de heerlijkheid Zuilen-en-Zwesereng en de heerlijkheid Oostwaard. Op 1 januari 1815 werd dit feitelijk bij Koninklijk Besluit bevestigd. De grens van de gemeenten Zuilen en Utrecht op de westoever van de Vecht werd gevormd door de Lage Weide (nu Nijverheidsweg/Lage Weide/Rutherfordweg) tot aan de Proostwetering (nu Niels Bohrweg) Vanaf dit punt tot aan de Vecht was de (Maarssense) Proostwetering de grens tussen Zuilen en Maarssen(broek). In de 20e eeuw fungeerde het buitenhuis Daelwijck een tijdlang als gemeentehuis.
Ten tijde van de annexatie bestond het college van Burgemeester en wethouders uit Burgemeester O. Norbruis en de wethouders Kievit, Ruijgrok en de Wit met secretaris A.J. van der Weert.
Bij de gemeentelijke herindeling per 1 januari 1954 werden het dorp Zuilen, de Zwesereng ten noorden en het park Groenhoven ten zuiden van de Zuilenselaan, alsmede de Zuilenselaan zelf en Oostwaard toegevoegd aan de gemeente Maarssen, terwijl de Zwesereng ten zuiden van de Zuilenselaan en het park Groenhoven (Nieuw-Zuilen) en Zuilen op de oostoever van de Vecht ten zuiden van Slotlaan aan de gemeente Utrecht werden toegevoegd. Het dorp Zuilen werd al lang daarvoor 'Oud-Zuilen' genoemd. Op het Prins Bernhardplein (bij de rotonde Burg. Norbuislaan, J.M. de Muinck Keizerlaan en de Prins Bernhardlaan) staat sinds 1954 een monument ter herinnering aan de herindeling. Tot 2011 met de inscriptie: 'Zuilen 750-1953 - Als gemeente opgeheven - Als gemeenschap gebleven'. Dit is echter niet de originele tekst. In 2012 is tijdens de herinrichting van het Prins Bernhardplein de tekst op dit monument aangepast: 'Zuilen 750 - 1953 - Als gemeente opgeheven - Als gemeenschap toch gebleven!' (Het gemeentebestuur van Utrecht vond in 1954 het woordje 'toch' te ver gaan.)
Per 1 januari 2011 heeft een nieuwe gemeentelijke herindeling plaatsgevonden met de gemeente Maarsen die werd opgenomen in de gemeente Stichtse Vecht.
[bewerken] Geboren
- Liudger 742, rooms-katholiek bisschop
- Jan Maximiliaan van Tuyll van Serooskerken (1710-1762) Generaal-majoor van de Cavalerie, heer van Heeze.
- Isabella Agneta Elisabeth van Tuyll van Serooskerken (Belle van Zuylen) (20 oktober 1740), Nederlandse schrijfster en componiste
- Reinout Diederik van Tuyll van Serooskerken (14 augustus 1746) Lid van het Gerechtshof en van de Rekenkamer Utrecht
- Johannes Adrianus van den Bosch (3 januari 1813), Nederlands minister van oorlog
- Hans Georg Inundat van Tuyll van Serooskerken (20 mei 1917), Nederlands landdrost en burgemeester
- Tiede Herrema (21 april 1921), een door de IRA ontvoerde Nederlandse zakenman
- Michel Stolker (30 maart 1931), Nederlands wielrenner
- Tonny van der Linden (29 november 1932), Nederlands voetballer
- Henk van Hoorn (30 juli 1944), Nederlands presentator
- Wim van Scharenburg (28 juni 1948), Nederlandse schrijver en 'zuiloloog'
- Willem Vermeend (21 december 1948), Nederlands politicus en econoom
- Jan Reiff (1949), journalist
[bewerken] Literatuur
- J.E.A.L. Struick, Zuilen. Utrecht, Het Spectrum, 1973. 122 p.
- W. van Scharenburg, Zuilen toen Zuilen nog Zuilen was I - Algemene geschiedenis 2001
- W. van Scharenburg, Zuilen toen Zuilen nog Zuilen was II - Een wandeling door Zuilen 2002
- W. van Scharenburg, Zuilen toen Zuilen nog Zuilen was III - Zuilen in de Tweede Wereldoorlog 2004
- W. van Scharenburg, Zuilen toen Zuilen nog Zuilen was IV - Fotoboek 2005
- W. van Scharenburg, Werkspoor-Utrecht deel I - Trams en treinen (2007)
- W. van Scharenburg, Werkspoor-Utrecht deel II - Bruggen, Montage, Vrachtauto's, Boten, Bussen 2008
- W. van Scharenburg, Het Utrechtse schip en zijn Replica