Berkane (stad)
Plaats in Marokko  | |||
|---|---|---|---|
  | |||
| Situering | |||
| Regio | Oriental | ||
| Provincie | Berkane | ||
| Coördinaten | 34° 55′ NB, 2° 19′ WL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 15,88 km² | ||
| Inwoners (2024) |
99.069 | ||
| Foto's | |||
 | |||
| Berkane | |||
| |||
Berkane (Berbers: ⴰⴱⵔⴽⴰⵏ, Aberkan; Arabisch: بركان) is een stad in het noordoosten van Marokko. De stad ligt in de regio Oriental, nabij de Algerijnse grens en ten zuiden van de Middellandse Zee. Berkane is de hoofdstad van de gelijknamige provincie Berkane.
Volgens de resultaten van de volkstelling van 2024 telde de gemeente Berkane 99.069 inwoners. Daarvan hadden 98.805 personen de Marokkaanse nationaliteit en 264 personen een andere nationaliteit.[1]
Berkane ligt in het gebied van de Beni Snassen, een berg- en cultuurlandschap in het noordoosten van Marokko. De omgeving van de stad staat vooral bekend om de intensieve landbouw en de productie van citrusvruchten, in het bijzonder de clementine van Berkane.[2]
Ligging en geografie
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane ligt in het noordoosten van Marokko, in de buurt van de Algerijnse grens. De stad maakt deel uit van de historische omgeving van de Beni Snassen en ligt aan de rand van de vruchtbare Triffa-vlakte en het geïrrigeerde gebied van de benedenloop van de Moulouya.[3]
De landbouw in de omgeving wordt sterk ondersteund door irrigatie. Het Moulouya-gebied is een belangrijk productiegebied voor citrusvruchten en vormt een van de belangrijkste agrarische gebieden van het oosten van Marokko.[4]
In de bredere omgeving liggen onder andere Saïdia, Aklim, Ahfir, Tafoughalt en de Zegzelvallei. De bergen van de Beni Snassen liggen ten zuiden van de stad.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]De moderne stad Berkane ontstond aan het begin van de 20e eeuw in een gebied dat al eerder werd bewoond. De stad ontleent haar naam aan Sidi Ahmed Aberkane, een religieus geleerde en heilige die in de lokale traditie met de geschiedenis van het gebied wordt verbonden.[5]
Het gebied kwam in de eerste helft van de 20e eeuw onder Franse invloed. In 1907 begonnen Franse militaire operaties in het oosten van Marokko en in 1912 werd het Franse protectoraat over Marokko ingesteld.[6]
Tijdens de koloniale periode ontwikkelde Berkane zich verder als landbouw- en bestuurscentrum. De aanleg van irrigatie-infrastructuur in de omliggende vlakte droeg bij aan de ontwikkeling van de landbouw en de groei van de stad.[7]
Na de onafhankelijkheid van Marokko in 1956 bleef Berkane groeien. De uitbreiding van de landbouw en de irrigatie, de ontwikkeling van openbare voorzieningen en de trek van inwoners uit omliggende landelijke gebieden droegen bij aan de stedelijke groei.[8]
Bevolking
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane kende gedurende de tweede helft van de 20e eeuw een sterke bevolkingsgroei. Deze groei hing samen met de ontwikkeling van de landbouw in de omliggende geïrrigeerde gebieden en met migratie vanuit landelijke gebieden naar de stad.[9]
Volgens de officiële volkstelling van 2024 had de gemeente Berkane 99.069 inwoners. De provincie Berkane als geheel telde in hetzelfde jaar 284.061 inwoners.[10]
Talen
[bewerken | brontekst bewerken]In het dagelijks leven wordt in Berkane voornamelijk Marokkaans-Arabisch gesproken. De stad bevindt zich daarnaast in het historische taalgebied van de Beni Snassen, waarvan de bevolking traditioneel ook variëteiten van het Amazigh spreekt.
Onderzoek naar de taalsituatie van Berkane beschrijft de stad als een contactgebied tussen Arabisch en Amazigh. Hoewel de Beni Iznassen van oudsher een Amazighsprekende gemeenschap vormen, wordt in de stad tegenwoordig veel Arabisch gesproken.[11]
Het Amazigh van de Beni Snassen behoort tot de Zenatische variëteiten van het noordelijke en oostelijke Marokkaanse Amazigh.
Naam
[bewerken | brontekst bewerken]De naam Berkane wordt in lokale bronnen verbonden met Sidi Ahmed Aberkane, een religieuze geleerde en heilige die in de lokale geschiedenis een belangrijke plaats inneemt.[12]
Economie
[bewerken | brontekst bewerken]Landbouw
[bewerken | brontekst bewerken]De economie van Berkane is sterk verbonden met de landbouw. De omgeving van de stad maakt deel uit van het geïrrigeerde Moulouya-gebied, een belangrijk landbouwgebied van Oost-Marokko.[13]
Vooral citrusvruchten zijn belangrijk. In het Moulouya-gebied wordt onder meer de bekende Clementine de Berkane geproduceerd. Wetenschappelijk onderzoek naar de teelt van deze clementine richt zich onder andere op irrigatie, opbrengst en vruchtkwaliteit.[14]
De citrussector omvat zowel de teelt als de sortering, verpakking en verwerking van fruit. Onderzoek naar citrusverpakkingsbedrijven in Berkane beschrijft de regio als een belangrijk centrum van de Marokkaanse citrussector.[15]
De landbouw kent echter ook problemen, waaronder waterbeschikbaarheid en plagen. Onderzoekers van het Institut National de la Recherche Agronomique en de Mohammed Premier-universiteit hebben bijvoorbeeld onderzoek verricht naar de citrusmineermot en de mediterrane fruitvlieg in de regio Moulouya.[16]
Agro-industrie
[bewerken | brontekst bewerken]De landbouw heeft ook geleid tot de ontwikkeling van agro-industriële activiteiten rond Berkane. Het agro-industriepark van Berkane werd ontwikkeld in de gemeente Madagh, in het geïrrigeerde Moulouya-gebied, met de citrussector als een van de belangrijkste economische pijlers.[17]
Cultuur
[bewerken | brontekst bewerken]Reggada
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane ligt in het culturele gebied van de Beni Snassen, dat bekendstaat om de muziek- en dansstijl Reggada. Reggada is een traditionele muziek- en dansvorm uit het noordoosten van Marokko en wordt in het bijzonder verbonden met de provincies Berkane en Oujda.
De stijl wordt gekenmerkt door ritmische dansbewegingen en het gebruik van traditionele instrumenten. De naam wordt vaak verbonden met Aïn Erreggada, een plaats in de provincie Berkane.
Reggada heeft zich vanuit het oosten van Marokko verspreid naar andere delen van het land en naar gemeenschappen van de Marokkaanse diaspora.
Bezienswaardigheden en omgeving
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane vormt een uitgangspunt voor verschillende landschappen en plaatsen in de Beni Snassen en de omliggende regio.
Zegzelvallei
[bewerken | brontekst bewerken]De Zegzelvallei ligt in de Beni Snassen ten zuiden van Berkane. De vallei staat bekend om haar berglandschap, landbouw en natuurlijke omgeving.
Tafoughalt
[bewerken | brontekst bewerken]Tafoughalt ligt in de Beni Snassen en is bekend om zijn berglandschap en natuurlijke omgeving. In de omgeving bevinden zich onder andere de grotten van Taforalt, een belangrijke archeologische vindplaats.
De omgeving van Tafoughalt en de Zegzelvallei vormt daarnaast een toeristisch gebied in de provincie Berkane.[18]
Saïdia
[bewerken | brontekst bewerken]Ten noorden van Berkane ligt Saïdia, een badplaats aan de Middellandse Zee. De stad en de kustzone vormen een belangrijk toeristisch gebied van de Oriental-regio.
Stedenbanden en internationale samenwerking
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane onderhoudt of heeft internationale samenwerkingsverbanden met verschillende steden.
De gemeente Zeist in Nederland heeft sinds 2004 een vriendschapsband met Berkane. Volgens de gemeente Zeist is deze samenwerking gericht op het dichter bij elkaar brengen van beide culturen en samenlevingen.[19]
Met Bondy in Frankrijk werd in 2002 een overeenkomst voor gedecentraliseerde samenwerking gesloten. De Franse overheid vermeldt 13 februari 2002 als datum van ondertekening van de samenwerking tussen Berkane en Bondy.[20]
In 2025 werd de samenwerking tussen Bondy en Berkane opnieuw versterkt. De samenwerking richt zich onder andere op de positie van vrouwen, jeugd, onderwijs, cultuur en sport.[21]
In 2026 kondigde de Belgische gemeente Sint-Truiden een nieuwe stedenband met Berkane aan. De samenwerking richt zich onder meer op duurzame landbouw, klimaatbestendigheid, jeugd en internationale solidariteit.[22]
Sport
[bewerken | brontekst bewerken]Voetbal
[bewerken | brontekst bewerken]De belangrijkste voetbalclub van de stad is Renaissance Sportive de Berkane (RS Berkane). De club groeide in de 21e eeuw uit tot een van de belangrijkste clubs van het Marokkaanse en Afrikaanse voetbal.
In maart 2025 werd RS Berkane voor het eerst kampioen van Marokko. De club verzekerde zich van de landstitel na een gelijkspel tegen Ittihad Touarga.[23]
In mei 2025 won RS Berkane voor de derde keer de CAF Confederation Cup. De club had de competitie eerder gewonnen in 2020 en 2022.[24]
In november 2025 kwalificeerde RS Berkane zich voor het eerst voor de groepsfase van de CAF Champions League. De club bereikte deze fase na een overwinning op Al Ahli Tripoli in de tweede kwalificatieronde.[25]
Atletiek
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane is de geboorteplaats van Hicham El Guerrouj, een van de succesvolste middellangeafstandslopers uit de geschiedenis van de atletiek. El Guerrouj werd op 14 september 1974 in Berkane geboren en won tijdens zijn loopbaan meerdere wereldtitels en twee olympische gouden medailles.[26]
Onderwijs
[bewerken | brontekst bewerken]Berkane beschikt over scholen voor basis- en voortgezet onderwijs en instellingen voor beroeps- en hoger onderwijs. De ontwikkeling van het onderwijs in de provincie hangt samen met de groei van de stad en de omliggende landbouwregio.
Geboren in Berkane
[bewerken | brontekst bewerken]- Abbas El Fassi (1940), Marokkaans politicus en voormalig premier
- Anis Birou (1962), Marokkaans politicus
- Mohammed Chaouch (1966), Marokkaans voetballer
- Fouad Sidali (1966), Marokkaans-Nederlands journalist en politicus
- Aziz Bekkaoui (1969), Nederlands modeontwerper
- Fouzi Lekjaa (1970), Marokkaans bestuurder en voorzitter van de Fédération Royale Marocaine de Football
- Hicham El Guerrouj (1974), Marokkaans middellangeafstandsloper
- Faouzi El Brazi (1977), Marokkaans voetballer
- Mohammed Hamdi (1983), Nederlands sportbestuurder
- Aziz Bouhaddouz (1987), Marokkaans voetballer
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]Bronnen
[bewerken | brontekst bewerken]- ↑ (fr) Population légale du Royaume du Maroc répartie par régions, provinces et préfectures et communes selon les résultats du Recensement général de la population et de l'habitat 2024. Haut-Commissariat au Plan (7 november 2024).
- ↑ (en) Hadria, R., S. Elhani; N. Houmy; T. Benabdelouahab; S. Outouya; A. Nazih; Y. Taarabt Citefout: Kan Citeer tijdschrift niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameter datum.. Effect of water stress on Berkane clementine yield and fruits quality: Towards a precision citrus growing. African and Mediterranean Agricultural Journal - Al Awamia . DOI:10.34874/IMIST.PRSM/afrimed-i129.31393.
- ↑ (en) Assessment of the main causes of sorting gaps in the Citrus packinghouses of Berkane, Morocco. Moroccan Journal of Agricultural Sciences (2020).
- ↑ (en) Belati, Fadoua, Belabed, Abdelmajid Citefout: Kan Citeer tijdschrift niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameter datum.. Phytosanitary State Of Plant citrus in irrigated area of the lower Moulouya (Morroco Oriental). Revue Nature et Technologie 6 (1): 9–15
- ↑ (en) The Province of Berkane. Berkane We Can.
- ↑ (fr) Camp de l'artillerie de montagne à Berkane, 1907. ImagesDéfense.
- ↑ (en) Assessment of the main causes of sorting gaps in the Citrus packinghouses of Berkane, Morocco. Moroccan Journal of Agricultural Sciences (2020).
- ↑ (fr) Actes du colloque international Climat urbain entre urbanisation et changement / aléas climatiques. Université Ibn Zohr (2022).
- ↑ (fr) Actes du colloque international Climat urbain entre urbanisation et changement / aléas climatiques. Université Ibn Zohr (2022).
- ↑ (fr) Population légale et ménages des communes de la province de Berkane selon le Recensement Général de la Population et de l'Habitat 2024. Haut-Commissariat au Plan (2024).
- ↑ Citefout: Kan Citeer web niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameters url en/of titel.(fr) [ AIDA 2024 – Conférence de dialectologie arabe]. AIDA (2024).
- ↑ (en) The Province of Berkane. Berkane We Can.
- ↑ (en) Belati, Fadoua, Belabed, Abdelmajid Citefout: Kan Citeer tijdschrift niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameter datum.. Phytosanitary State Of Plant citrus in irrigated area of the lower Moulouya (Morroco Oriental). Revue Nature et Technologie 6 (1): 9–15
- ↑ (en) Hadria, R., Elhani, S.; Houmy, N.; Benabdelouahab, T.; Outouya, S.; Nazih, A.; Taarabt, Y. Citefout: Kan Citeer tijdschrift niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameter datum.. Effect of water stress on Berkane clementine yield and fruits quality: Towards a precision citrus growing. African and Mediterranean Agricultural Journal - Al Awamia . DOI:10.34874/IMIST.PRSM/afrimed-i129.31393.
- ↑ (en) Assessment of the main causes of sorting gaps in the Citrus packinghouses of Berkane, Morocco. Moroccan Journal of Agricultural Sciences (2020).
- ↑ (en) Khfifa, Khalid, Baalab, Mohammed; Walters, Stuart Alan; Bouharroud, Rachid; Sbaghie, Mohamed Citefout: Kan Citeer tijdschrift niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameter datum.. Chemical and biological approaches for citrus leafminer Phyllocnistis citrella stainton control in a Clementine Orchard, in Moulouya region of Morocco. Archives of Phytopathology and Plant Protection 53 (15–16): 749–764
- ↑ (en) Agropole de Berkane. MEDZ.
- ↑ (fr) Tafoughalt – Joyau des Beni-Snassen. Visit Oujda.
- ↑ Vriendschapsband Berkane. Gemeente Zeist.
- ↑ (fr) Coopération décentralisée Maroc – Annexes. Ministère de l'Europe et des Affaires étrangères.
- ↑ (fr) Note de synthèse – coopération entre Bondy et Berkane. Ville de Bondy (2025).
- ↑ Sint-Truiden start nieuwe stedenband met Berkane. Stad Sint-Truiden (27 maart 2026).
- ↑ (en) RS Berkane clinch historic first Moroccan league title. Confederation of African Football (16 maart 2025).
- ↑ (en) RS Berkane clinch third TotalEnergies CAF Confederation Cup title. Confederation of African Football (25 mei 2025).
- ↑ (en) History for RS Berkane: Moroccan side reach TotalEnergies CAF Champions League group stage for the first time. Confederation of African Football (1 november 2025).
- ↑ Citefout: Kan Citeer web niet gebruiken, vanwege ontbrekende parameters url en/of titel.(en) [ Biographies of All IOC Members – Hicham El Guerrouj]. Olympic World Library (2026).