Liberalerna

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Folkpartiet liberalerna)
Ga naar: navigatie, zoeken
Liberalerna
Afbeelding gewenst
Functiehouders
Partijleider Jan Björklund
Mandaten
Zetels
Geschiedenis
Opgericht 23 februari 1902
Algemene gegevens
Actief in Zweden
Hoofdkantoor Stora Nygatan 2A, Gamla stan, Stockholm
Ideologie sociaalliberalisme, liberalisme
Kleuren blauw, oranje
Jongerenorganisatie Liberala ungdomsförbundet
Internationale organisatie Liberal International
Europese fractie ALDE
Website www.liberalerna.se
Portaal  Portaalicoon   Politiek

Liberalerna (Nederlands: de Liberalen), eerder ook bekend onder de namen Folkpartiet en Folkpartiet liberalerna, is een sociaal-liberale Zweedse politieke partij met 19 zetels in de Riksdag. De partij maakte deel uit van de Allians för Sverige, het blok van niet-socialistische partijen dat van 2006 tot 2014 Zweden regeerde. Partijvoorzitter sinds 2007 is Jan Björklund.

De partij werft vooral stemmen onder de middenklasse.

Geschiedenis[bewerken]

Het liberalisme in Zweden gaat terug tot het begin van 19de eeuw. In 1809 ontstond in Zweden een eerste liberale partij, die mogelijk zelfs de eerste is geweest om de term ‘liberaal’ te gebruiken in haar naam.

Hans Blix is internationaal misschien wel de bekendste politicus van de Folkpartiet. Hij was het hoofd van de VN-commissie die in de vroege jaren 2000 op zoek moest naar massavernietigingswapens in Irak.

In 1902 ontstond de Frisinnade Landsförenigingen, een partijnaam die je vrij zou kunnen vertalen als Nationale Ruimdenkende Vereniging. Deze eerste echte liberale partij richtte zich vooral op de zogenaamde leden van de ‘vrije kerken’ in Zweden. In de vroege jaren 1920 ontstond onenigheid over het al dan niet opleggen van een alcoholverbod. De Sveriges Liberala Parti splitste af, maar ging in 1934 opnieuw samen met de vroegere partij onder de naam Folkpartiet.

Net zoals de meeste Zweedse partijen vormde de partij tijdens de oorlogsjaren mee de regering. Pas in 1976 konden de liberalen toetreden tot het eerste niet-socialistische kabinet (met uitzondering van de ‘grote coalitie’ tijdens de oorlog) in bijna 45 jaar. Twee jaar later vormden de liberalen voor korte tijd een minderheidsregering onder Ola Ullsten en met Hans Blix als minister van Buitenlandse Zaken. Een jaar later kwam er opnieuw een driepartijencoalitie. Het daaropvolgende jaar, 1980, bleef alleen de Centerpartiet samen met de liberalen in de regering.

In 1990 werd het bijvoegsel ‘liberalerna’ toegevoegd aan de naam: de partij heette toen Folkpartiet liberalerna. Tussen 1991 en 1994 was de partij opgenomen in de regering van Carl Bildt (M). In 2006 ging de partij deel uitmaken van de Alliansen die de verkiezingen won en daarna de regering vormde. De parlementsverkiezingen in 2010 leverden een licht verlies van 0,4% en 4 parlementszetels.[1] Bij de parlementsverkiezingen in 2014 ging de partij terug naar 19 zetels. Als gevolg hiervan belandde de partij in de oppositie.

Op 25 november 2015 wijzigde de partij haar naam van Folkpartiet liberalerna in Liberalerna.

Ideologie[bewerken]

Partijleider Jan Björklund

De officiële partijideologie van de Folkpartiet is sociaalliberalisme. In het begin van de twintigste eeuw streden de liberalen aan de zijde van de sociaaldemocraten voor het stemrecht. Vanaf de jaren 1930 kwam de partij echter in de oppositie terecht en sindsdien verzette men zich steeds meer tegen het beleid van nationalisering dat de sociaaldemocraten voerden. Sinds de jaren 1990 verkoos de partij zelfs eerder samenwerking met rechtse partijen (zie: Allians för Sverige). De partij is dus duidelijk doorheen haar geschiedenis ietwat naar rechts opgeschoven. De recente – volgens sommige populistische – standpunten die de partij heeft ingenomen hebben haar geen windeieren gelegd, maar hebben wel geleid tot interne discussies.

Ontwikkelingssamenwerking en vrouwengelijkheid zijn steeds belangrijke thema’s geweest voor de liberalen, ook vandaag nog. Het buitenlandbeleid van de liberalen is ook een belangrijk onderdeel van hun visie. De partij is doorheen de twintigste eeuw gekant geweest tegen nationaalsocialisme en communisme. Ten tijde van de Koude Oorlog steunde ze dan ook het kamp van de Verenigde Staten. Na afloop van de oost-west spanningen pleitten de liberalen uitdrukkelijk voor het Zweeds lidmaatschap van de NAVO (in de Koude Oorlog bleef Zweden officieel neutraal). Liberalerna stelt zich ook pro-Europees op en is voor een Zweedse toetreding tot de eurozone.

Vertegenwoordiging[bewerken]

Bij de laatste verkiezingen voor de Riksdag, het Zweedse parlement, behaalden de liberalen 28 zetels. Dit was een verlies van 20 zetels ten opzichte van de vorige verkiezingsuitslag. Oorzaak van het grote verlies was deels te vinden in een schandaal in verband met computerinbraak dat kort voor de verkiezingen aan de oppervlakte kwam.

Tijdens de verkiezingen voor het Europees Parlement in 2014 werden twee kandidaten van de Liberale Volkspartij gekozen. De partij maakt deel uit van de fractie van ALDE.

Verkiezingsuitslagen sinds 1936[bewerken]

Jaar Zetels
1979 38
1982 21
1985 51
1988 44
1991 33
1994 26
1998 17
2002 48
2006 28
2010 24
2014 19

Partijleiders[bewerken]