Thionville
Stad in Frankrijk  | |||
|---|---|---|---|
 .svg) | |||
  | |||
| Situering | |||
| Regio | Grand Est | ||
| Departement | Moselle (57) | ||
| Arrondissement | Thionville | ||
| Kanton | Thionville en Yutz | ||
| Intercommunalité | Thionville Fensch Agglomération[1] | ||
| Coördinaten | 49° 22′ NB, 6° 10′ OL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 49,88 km² | ||
| Inwoners (1 januari 2023) |
42.658[2] (855 inw./km²) | ||
| Hoogte | 147 - 423 m | ||
| Burgemeester | Pierre Cuny (2020-2026)[3] | ||
| Overig | |||
| Postcode | 57100 | ||
| INSEE-code | 57672 | ||
| Website | Officiële website | ||
| Detailkaart | |||
 | |||
| Foto's | |||
 | |||
 | |||
| Centrum | |||
 | |||
| Église Saint-Maximin vanaf de brug over de Moezel | |||
| |||
Thionville (Duits: Diedenhofen, Luxemburgs: Diddenuewen, Nederlands, verouderd: Didenhove[4]/Diedenhoven) is een gemeente in het Franse departement Moselle in de regio Grand Est. Thionville telde op 1 januari 2023 42.658[2] inwoners, die Thionvillois(es) genoemd worden.
De stad ligt langs de oever van de Moezel en ligt in het Luxemburgse taalgebied (ofschoon deze taal er sterk op zijn retour is) en is bekend om zijn (stagnerende) staalindustrie.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]De Karolingers hadden in Thionville een landhuis, dat met hun verheffing koninklijk paleis werd. Later kreeg het gebied de status van bijzondere heerlijkheid, dat overging op de graven van Luxemburg.
Door haar strategische ligging kende de stad in de loop van haar geschiedenis vele verdedigingswerken. In de zestiende eeuw werd op bevel van koning Filips II en naar plannen van de Zuid-Nederlandse architect Van Noyen de middeleeuwse stadsmuur versterkt met zeven bastions. Hiervan zijn Bastions I (Bastion République) en III (Bastion Luxembourg) bewaard gebleven.
Tijdens de Dertigjarige Oorlog werd de stad in 1643 gedurende twee maanden belegerd door Franse legers onder leiding van Lodewijk II van Bourbon-Condé maar hij was gedwongen het beleg af te breken. Op 9 november 1659 ging het district Thionville als onderdeel van Frans-Luxemburg bij de Vrede van de Pyreneeën over van Nederlandse (Habsburgse) in Franse handen. In de achttiende eeuw bouwden de Fransen een bijkomend militair bolwerk (Couronné) op de rechteroever van de Moezel, een zwakke plek in de verdediging van de stad. Dit gebeurde naar plannen van Louis de Cormontaigne. Hiervoor moest het dorp Haute-Yutz wijken.[5][6]
Moderne tijd
[bewerken | brontekst bewerken]In de jaren 1871-1918 en 1940-1945 was de stad geannexeerd door Duitsland onder de naam Diedenhofen. Door de industrialisering en de metaalnijverheid groeide de bevolking sterk. Daarom werd rond 1900 beslist om de stadsomwallingen te slechten om nieuwe woonwijken te kunnen bouwen naar plannen van Josef Stübben.[7] In de plaats bouwden de Duitsers een nieuwe fortengordel rond de stad in het kader van de Moselstellung (Moezelstelling). De Feste Obergentringen (Frans: Fort Guentrange), die het uiterste noordelijke punt van deze stelling vormde, was klaar in 1906.[8] Op de rechteroever van de Moezel werden tussen 1905 en 1911 de Feste Illingen (Frans: Fort d'Illange) en tussen 1908 en 1914 de Feste Königsmachern (Frans: Fort de Koenigsmacker) gebouwd.[9] In de jaren 1930 werden de forten door de Fransen geïntegreerd in de versterkte sector van Thionville van de Maginotlinie.[10]
De industriële neergang van de jaren 1970 trof Thionville maar de stad kon meeprofiteren van de nabijheid van Luxemburg en Duitsland doordat veel bewoners daar konden werken.
Bestuurlijk
[bewerken | brontekst bewerken]Op 1 januari 1967 werd de toenmalige gemeente Veymerange opgenomen in de gemeente Thionville. Op 5 maart 1969 volgde de toenmalige gemeente Volkrange. Op 1 juli 1970, ten slotte, volgden de toenmalige gemeenten Garche, Kœking en Œutrange.[11] Op 7 oktober 2013 werden enkele percelen met een totale oppervlakte van 2 hectare overgeheveld van de gemeente Florange naar de gemeente Thionville.[11]
De stad was tot 2015 hoofdplaats van twee arrondissementen, nl. Thionville-Est en -Ouest, die in op 1 januari 2015 zijn gefuseerd tot het arrondissement Thionville,[12] en van de kantons Thionville-Est en -Ouest. Op 22 maart 2015 werden de kantons opgeheven en werd Thionville de hoofdplaats van de op die dag gevormde kanton Thionville. Alleen de exclave Garche en Kœking maakt deel uit van het kanton Yutz.[13]
Thionville was ook de hoofdplaats van de communauté d'agglomération Portes de France-Thionville.[14] Op 1 januari 2026 fuseerde dit met de communauté d'agglomération du Val de Fensch tot de Thionville Fensch Agglomération.[1]
Geografie
[bewerken | brontekst bewerken]De oppervlakte van Thionville bedraagt 49,88 vierkante kilometer. Op 1 januari 2023 was de bevolkingsdichtheid 855,2 inwoners per km². De Moezel stroomt door de stad. Boven de stad ligt de Mont Saint-Michel (392 m).
Een deel van de gemeente is nog landelijk. Hier liggen de dorpen of gehuchten Beuvange, Elange, Garche-Kœking, Œutrange, Veymerange en Volkrange. Garche-Koeking vormt een exclave, van de rest van de gemeente gescheiden door de gemeente Manom.
Verkeer en vervoer
[bewerken | brontekst bewerken]In de gemeente ligt het spoorwegstation Thionville. De autosnelweg A31 loopt door de gemeente.
Bezienswaardigheden
[bewerken | brontekst bewerken]- Nécropole nationale de Thionville, begraafplaats met graven uit de Eerste Wereldoorlog.[15]
Sport
[bewerken | brontekst bewerken]Thionville is één keer etappeplaats geweest in wielerkoers Ronde van Frankrijk. In 1999 won de Italiaan Mario Cipollini er in de massasprint. Thionville FC is de lokale voetbalclub.
Demografie
[bewerken | brontekst bewerken]Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal.[16]
Geboren in Thionville
[bewerken | brontekst bewerken]- Johann von Aldringen (1584 of 1588-1634), militair
- Joseph Bodin de Boismortier (1689-1755), componist
- Nicolas Bonaventure (1753-1831), rechter en burgemeester
- Antoine Christophe Merlin (1762-1833), revolutionair
- Louis de Briey de Laclaireau (1772-1833), industrieel en edelman
- Antoine de Biber (1818-1873), kolonel en edelman
- Alexandre Lapissida (1839-1907), tenor, regisseur en theaterdirecteur
- Fritz von der Lancken (1890-1944) militair en verzetsstrijder
- Henry Anglade (1933-2022), wielrenner
- La Grande Sophie (1969), singer-songwriter
- Daniel Gomez (1979), voetballer
- Nasredine Kraouche (1979), voetballer
- Julien Quercia (1986), voetballer
- Benjamin Corgnet (1987), voetballer
- Youssef Maziz (1998), voetballer
Externe link
[bewerken | brontekst bewerken]- 1 2 (fr) Thionville Fensch Agglomération op de website Base nationale sur l'intercommunalité et autres collectivités
- 1 2 Populations de référence 2023.
- ↑ (fr) Thionville op de website Annuaire des Mairies et Villes
- ↑ Les délices des Païs-Bas ou description générale de ses dix-sept Provinces, Brusselle, MDCXCVII (1697)
- ↑ (fr) Couronné op de pagina projects van de gemeente
- ↑ (fr) Couronné op de pagina equipements van de gemeente
- ↑ (fr) Histoire. thionville.fr. Gearchiveerd op 12 mei 2021. Geraadpleegd op 14 september 2022.
- ↑ (fr) Fort de Guentrange. thionville.fr. Geraadpleegd op 14 september 2022. [dode link]
- ↑ (fr) Fort de Koenigsmacker p[ de website Les Amis du Père Scheil
- ↑ Sector Thionville op de website maginot.nl
- 1 2 (fr) Histoire de la commune Thionville op de website Annuaire des Mairies et Villes
- ↑ (fr) Décret n° 2014-1721 portant suppression des arrondissements de Boulay-Moselle, de Château-Salins, de Thionville-Ouest et de Metz-Campagne. Légifrance (29 december 2014).
- ↑ (fr) Décret n° 2014-183 portant délimitation des cantons dans le département de la Moselle. Légifrance (18 februari 2014).
- ↑ (fr) Portes de France-Thionville op de website Annuaire des Mairies et Villes
- ↑ (fr) La nécropole nationale de Thionville op de pagina Chemins de mémoire
- ↑ (fr) Statistische informatie op de website van het Franse bureau voor statistiek INSEE, cijfers inwoneraantal volgens de definitie "population sans doubles comptes"
