Waldenzen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De waldenzen, ook armen van Lyon genoemd, waren oorspronkelijk aanhangers van een in de vroege Middeleeuwen ontstane armoedebeweging. Zij geloofden in de fundamentele principes van de Bijbel en probeerden deze zo goed mogelijk na te leven. De leden van de beweging zijn voornamelijk in Italië gevestigd protestants kerkgenootschap van gereformeerde signatuur. Zij willen dicht bij de Bijbel blijven, die zij beschouwen als de enige geloofsautoriteit. Mannen en vrouwen dienen hun leven op de Bijbel te baseren. Ze belijden geen dualisme zoals de albigenzen. Ze zijn genoemd naar de valleien waarin zij leefden. In het Frans wordt vallei 'vaux' genoemd en in het Italiaans 'valli'. Bewoners van de valleien heten 'Valdesi', wat in het Latijn verbasterd werd naar 'Valdenses', later Waldenzen.

Geschiedenis[bewerken]

Het moment waarop de groep precies ontstond is niet bekend, maar zij leefden vele eeuwen in de afgelegen valleien ten oosten van de Franse stad Albi. De Lyonese koopman Petrus Waldo (of Waldus, ook Valdez) las in het evangelie volgens Mattheus 19:21 dat Jezus een rijke jongeman opdraagt al zijn bezit te verkopen ten bate van de armen. Waldo raakte hiervan zo onder de indruk dat hij besloot dit voorbeeld te volgen. Hij gaf zijn bezit aan de armen en ging prediken en sloot zich aan bij de Waldenzen. Het evangelie liet hij vertalen in het Occitaans, de streektaal van Zuid-Frankrijk, waardoor het ook voor de gewone mensen goed te begrijpen was. Petrus en zijn Waldenzenbroeders trokken rond om hun kennis van de Bijbel te verspreiden. Zij brachten daarbij kritiek uit op de ontaarde levenswijze van de rijke geestelijken, die absoluut niet volgens de Bijbelse principes leefden.

In het begin greep de rooms katholieke kerk niet in, maar in 1184 werd de beweging door paus Lucius III veroordeeld en werden de volgelingen geëxcommuniceerd. Toch nam hun aantal toe in Zuid-Frankrijk en Noord-Italië. Ze werden gesteund door de Zuid-Franse adel, die zich op deze wijze los wilde maken van de koning van Frankrijk. Maar de koning sloot zich aan bij de paus en de waldenzen werden hevig vervolgd. Op tekeningen zijn de massaverbrandingen van honderden mannen, vrouwen en kinderen te zien.

De Waldenzen verwierpen de eed, de wapendracht en allerlei kathaarse theorieën. Aangezien ze op basis van de Bijbel leefden en leerden, verwierpen ze ook vele kerkelijke (rooms-katholieke) gewoonten zoals het toekennen van aflaten en het opdragen van missen voor de overledenen. Deze gebruiken worden immers niet in de Bijbel genoemd.

Het Vierde Lateraans Concilie in 1215 bracht hun groep onder bij de haeretii (haeresis: scheuring, Cor 12:19). Ze werden door de inquisitie vervolgd. In 1488 werd zelfs een kruistocht tegen hen gericht; ze verborgen zich echter in de dalen van de Alpen, ten zuidwesten van Turijn. De groep telde op dat moment ongeveer 700 mensen. Het leger van Lodewijk XIV probeerde hen daar te verslaan, waarna er slechts 250 mensen over waren. Onder druk van deze vervolgingen waren zij ten slotte in hoofdzaak geconcentreerd in Piemonte (centrum: Torre Pellice).

Tijdens de periode van de Reformatie (16e eeuw) sloot een deel van de Waldenzen zich aan bij de Zwitserse protestanten. Waldenzen werd de naam voor protestanten in Noord-Italië. Als ze hun 'ketterse' leer (de Bijbel) bleven aanhangen, werden ze vervolgd en was er overduidelijk sprake van discriminatie. Pas in 1848 kregen ze hun burgerrechten (terug).

Huidige situatie[bewerken]

Tegenwoordig leven de meeste waldenzen in Italië (circa 22.000, voornamelijk in Piëmont), in Uruguay (circa 15.000) en Argentinië. Het hoofdkwartier is gevestigd in Rome. De waldenzen vormen het belangrijkste protestantse kerkgenootschap in Italië.

Nadat zijn directe voorgangers al leiders van de Waldenzen hadden ontvangen, bracht de Argentijnse Paus Franciscus I op 22 juni 2015 een bezoek aan de Waldenzenkerk in Turijn. Daar bad hij samen met de Waldenzische voorgangers, en vroeg hij om vergeving voor de vervolgingen in het verleden.[1]

Externe links[bewerken]

Beluister

(info)