Albi (Frankrijk)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Albi
Stad in Frankrijk Vlag van Frankrijk
Blason ville fr Albi (Tarn).svg
Albi (Frankrijk) (Frankrijk (hoofdbetekenis))
Albi (Frankrijk)
Situering
Regio Occitanie
Departement Tarn (81)
Arrondissement Albi
Kanton hoofdplaats van 6 kantons: Albi-Nord-Ouest, Albi-Nord-Est, Albi-Est, Albi-Centre, Albi-Sud en Albi-Ouest
Coördinaten 43° 56′ NB, 2° 9′ OL
Algemeen
Oppervlakte 44,3 km²
Inwoners (1 jan. 2011) 49.179
(1.110,1 inw./km²)
Hoogte 130 - 308 m
Overig
Postcode 81990
INSEE-code 81004
Portaal  Portaalicoon   Frankrijk

Albi is een stad in het zuiden van Frankrijk. Het is de hoofdstad van het Franse departement Tarn. Door Albi stroomt de rivier Tarn. De stad heeft de bijnaam Ville Rouge (Rode Stad), vanwege de o.a. in de kathedraal van de stad veel gebruikte rode baksteen. Er wonen ca. 50.000 mensen in Albi, die Albigeois worden genoemd. Sinds juli 2010 staat het op de UNESCO-werelderfgoedlijst.

Geschiedenis[bewerken]

De stad bestond al in de Romeinse tijd en had toen de naam Albiga. Sinds de 3e eeuw is de stad een bisschopszetel. De stad krijgt dan ook een belangrijk scriptorium, een werkplaats waar de belangrijkste liturgische boeken worden gekopieerd. In het jaar 666 werd de stad door een grote stadsbrand geteisterd. De Albigenzen (Katharen), een door de kerk vervolgde ketterse groepering uit de 13e eeuw, werden genoemd naar Albi, hoewel de stad niet het belangrijkste centrum van katharisme was. De eerste brug over de rivier de Tarn dateert uit de 10e eeuw. De adellijke familie Trencavel , met de titel van vicomte ( burggraaf), beheerste de stad en omgeving gedurende de middeleeuwen, mede omdat de aartsbisschoppen tot in het begin van de 13e eeuw meestal ook leden van dit geslacht waren. In de renaissance brengt de wede-industrie een periode van economische voorspoed. In de 16e eeuw breken er vanwege godsdienstoorlogen weer mindere tijden aan. Vanaf de 17e eeuw komen er nieuwe industrieën op; fabrieken voor glas en baksteen worden opgericht. In de 18e eeuw komen daar nog garen-, touw- en kaarsenindustrie bij. Vanaf de 19e eeuw was er ook winning van steenkool in de omgeving. In 1864 werd Albi aangesloten op het spoorwegnet.

Albi lag in het deel van Frankrijk, dat in de Tweede Wereldoorlog, na de capitulatie in 1940, onder de Vichy-regering viel en pas later door Nazi-Duitsland bezet werd. Vanaf 1942 protesteerde de toenmalige aartsbisschop, Jean-Joseph Moussaron, vanaf de kansel regelmatig tegen de door de Duitse bezetter ook in Frankrijk doorgevoerde jodenvervolging. Hij organiseerde in en om Albi mogelijkheden om vervolgde joden te laten onderduiken en hen ook op andere wijze te helpen. Daarop werd Mousseron door de Gestapo gearresteerd. Medio 1944, na de bevrijding, keerde hij in triomf terug in de stad.

Bouwwerken[bewerken]

Bisschopsstad Albi
Albi2007a.jpg
Land Vlag van Frankrijk Frankrijk
UNESCO-regio Europa en Noord-Amerika
Criteria iv, v
Inschrijvingsverloop
UNESCO-volgnr. 1337
Inschrijving 2010 (34e sessie)
UNESCO-werelderfgoedlijst
Kathedraal van Albi
Beschilderd gewelf in de kathedraal (1509-1512)
Pont Vieux
  • Kathedraal Sainte-Cecile. Deze werd in gotische stijl gebouwd tussen 1282 en 1480. Ze is het grootste bakstenen gebouw ter wereld. Aan het weerbare uiterlijk van de kathedraal is te zien, dat ze diende als een vesting tegen de ketterij van de Katharen. Een contrast met dit weerbare uiterlijk vormt het rijk versierde ingangsbaldakijn uit de eerste helft van de 16e eeuw. In het interieur bevindt zich een flamboyant gotisch doksaal, dat de scheiding vormt tussen koor en schip. Het plafond is gedecoreerd met door Italiaanse kunstenaars gemaakte fresco's uit de renaissance. Op de westelijke muur bevindt zich een groot fresco (18 x 15 meter) van het Laatste Oordeel uit de 15e eeuw, waarschijnlijk geschilderd door Vlaamse meesters.
  • Pont Vieux. Dit is de oude brug uit de 12e eeuw. Hij is 151 meter lang en heeft 8 bogen.
  • Palais de la Berbie. Dit paleis was oorspronkelijk de bisschoppelijke vesting uit de 13e eeuw. Bij het kasteel horen tuinen die aan de rivier Tarn liggen. Het museum voor de schilder Henri de Toulouse-Lautrec werd hier in 1922 ondergebracht.
  • Collegiale kerk Saint-Salvy met een romaanse kloostergang uit de 13e eeuw.
  • Oude stadscentrum met herenhuizen uit de renaissance en het huis van de kunstschilder Henri de Toulouse-Lautrec.

Economie[bewerken]

Albi's voornaamste economische pijler is tegenwoordig het toerisme, vooral vanwege de fraaie ligging, dicht bij o.a. de Gaillac-wijngaarden, het historisch stedenschoon en de musea. De industrie omvat o.a. laboratoria voor de farmaceutische industrie en de ontwikkeling van gewasbeschermingsmiddelen, en verder toeleveringsbedrijven voor de vliegtuigbouw (Airbus, Toulouse). De al zeer oude glasindustrie bestaat nog voort in de vorm van een fabriek, die glazen flessen produceert.

Hoewel de werkloosheid nog altijd tussen de 8 en 10% van de beroepsbevolking omvat, is er wel veel werk in de dienstensector, daar de stad als streekcentrum o.a. twee ziekenhuizen en vele scholen voor voortgezet en hoger beroepsonderwijs heeft.

Cultuur[bewerken]

Albi telt verschillende musea, waaronder:

Er vinden jaarlijks ook culturele evenementen plaats:

  • Mei: Jazzfestival
  • Juni/juli: theaterfestival
  • Juli/augustus: festival van klassieke muziek

Sport[bewerken]

Albi was tien keer aankomstplaats en negen keer startplaats van een etappe in de Tour de France. Een rit naar Albi betekende vaak een rit door de hitte. De ritwinnaars in Albi waren achtereenvolgens André Darrigade, Daan de Groot, Ernest Ecuyer, Roger Pingeon in 1968, Eddy Merckx, Gerrie Knetemann, Bjarne Riis, Salvatore Commesso, Alexander Vinokoerov, Peter Sagan en Wout Van Aert.

De stad herbergt twee rugbyclubs en een volleybalclub, waarvan het damesteam tot de beste in Frankrijk behoort. Albi beschikt over een golfterrein. Dicht bij het vliegveld bevindt zich het autocircuit van Albi, waar regelmatig o.a. toerwagen- en motorraces worden gehouden.

Demografie[bewerken]

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).

Grafiek inwonertal gemeente

Verkeer en vervoer[bewerken]

In de gemeente liggen de spoorwegstations Albi-Madeleine en Albi-Ville. Het laatstgenoemde ligt aan de lijn van Rodez naar Bordeaux. De Tarn wordt er al sinds het jaar 1864 door een spoorviaduct overbrugd.

Op 2,5 km ten zuidwesten van de stad bevindt zich een klein vliegveld genaamd Albi- le Sequestre, IATA-luchthavencode LBI. Het heeft één start- en landingsbaan van 1560 meter lengte, voorzien van ILS.

Stedenbanden[bewerken]

Albi heeft twee zustersteden:

Geboren[bewerken]

Beroemde inwoners[bewerken]

  1. http://www.mairie-albi.fr/le-mus%C3%A9e-lap%C3%A9rouse