Naar inhoud springen

Zdravljica

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Zdravljica
Zdravljica

Zdravljica (Nederlands: heildronk) is het gedicht van de Sloveense dichter France Prešeren waarop het huidige Sloveense volkslied is gebaseerd.

Het werd in 1844 geschreven. De publicatie werd aanvankelijk door de censuur verboden. Eerst na afschaffing van de censuur als gevolg van de revolutie in 1848 kon het gedicht verschijnen. Het werd de eerste keer gedrukt in het tijdschrift Novice op 26 april 1848 door Janez Bleiweis. Het gedicht propageert de gedachte van het Verenigde Slovenië (Zedinjena Slovenija), de vereniging van alle Slovenen onder eenzelfde bestuur, wat tijdens het revolutiejaar 1848 en daarna steeds opnieuw een belangrijke rol zou spelen. Op 24 september 1905 schreef Stanko Premrl (koor)muziek voor het gedicht.

De tekst van "Zdravljica" heeft steeds inspiratie geboden aan de strijd voor nationale zelfbeschikking. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het lied populair. Deze belangstelling voor het lied bleef bestaan in het naoorlogse Joegoslavië; het gold lange tijd als het officieuze volkslied van de Sloveense republiek. Op 27 september 1989 werd het zevende couplet bij wet tot nationaal volkslied uitgeroepen.

Hieronder volgt de integrale Sloveense tekst en vrije vertalingen in het Nederlands, Duits en Engels:

Spet trte so rodile De wijnrank heeft gegeven Die Rebe hat nun wieder The vintage, friends, is over,
prijat'li vince nam sladkó, ons, vrienden, weer een wijn volmaakt den süßen Labetrunk beschert, And here sweet wine makes, once again,
ki nam oživlja žile, die ad’ren doet herleven der uns're Pulse hebet Sad eyes and hearts recover
srce razjásni in oko, het hart en oog weer openmaakt, der Herzen uns und Augen klärt; Puts fire into every vein.
ki utopi die alle smart der ertränkt, Drowns dull care
vse skrbi, duchtig tart was da kränkt, Everywhere
v potrtih prsih up budi! en hoop brengt in ‘t bedrukte hart! der Hoffnung in die Brust uns senkt. And summons hope out of despair.
Komú narpred veselo Zingt nu met glas geheven Wem sei der erste, frohe To whom with acclamation
zdravljico, bratje! čmo zapét'! de heildronk uit. Op wie ten eerst? Toast, ihr Freunde! wohl gebracht? And song shall we our first toast give?
Bog našo nam deželo, Bewaar ‘t land der Slovenen, Der Heimat, der geliebten, God save our land and nation
Bog živi ves slovenski svet, en onze broeders, Gij die heerst. sie wahre Gottes heil'ge Macht; And all Slovenes where'er they live,
brate vse, Zij aan zij, Brüder ihr, Who own the same
kar nas je ik en jij, euch dann hier, Blood and name,
sinov sloveče matere! befaamde moeder’s zoons zijn wij! Slovenensöhnen für und für! And who one glorious Mother claim.
V sovražnike 'z oblakov De donder gromt, wordt bouder, Es mögen Blitze treffen Let thunder out of heaven
rodú naj naš'ga treši gróm jaagt de rivaal nu naar zijn kruis; den Feind aus hoher Wolkenbahn, Strike down and smite our wanton foe!
prost, ko je bil očakov, de vrijheid van de ouders denn frei, wie es gewesen, Now, as it once had thriven,
najprej naj bo Slovencov dom; klinkt op in de Sloveense thuis. sei unser Vaterland fortan; May our dear realm in freedom grow.
naj zdrobé Aldus verschroei, und zersprengt May fall the last
njih roké jij zware boei und verdrängt Chains of the past
si spone, ki jih še težé! die ons al lang weerhoudt van groei! die Fessel, die es jetzt noch zwängt. Which bind us still and hold us fast!
Edinost, sreča, sprava Verzoening, eendracht en vreugd, Versöhnung, Glück und Eintracht Let peace, glad conciliation,
k nam naj nazaj se vrnejo; kom toch terug in ons bestaan! kommt, wendet euch zu uns aufs neu', Come back to us throughout the land!
otrók, kar ima Slava, Want als de Slavische jeugd Kinder, ihr des Ruhms, alle, Towards their destination
vsi naj si v róke sežejo de handen in elkaar gaat slaan, o reicht die Hände euch getreu; Let Slavs henceforth go hand-in-hand!
de oblast dan komt de eer dass die Macht Thus again
in z njo čast, en ‘s lands beheer neu erwacht, Will honour reign
ko préd, spet naša boste last! aan ons weer toe zoals weleer! mit ihr die Ehr' wie eh' uns lacht. To justice pledged in our domain.
Bog žívi vas Slovenke God, zegen onze meiden, Erhalt' euch Gott, ihr edlen To you, our pride past measure,
prelepe, žlahtne rožice; zij bloemen edel en vol praal. Slovenenrosen, schön und fein; Our girls! Your beauty, charm and grace!
ni take je mladenke, Men noemt hen nog bescheiden nicht gibt es euresgleichen, There surely is no treasure
ko naše je krvi dekle; de mooiste in een wijde straal. ihr wunderholden Mägdelein! To equal maidens of such race.
naj sinóv Hun nageslacht Söhne kühn Sons you'll bear,
zarod nov biedt tegenkracht mögt ihr zieh'n Who will dare
iz vas bo strah sovražnikov! aan ieder die hen te laag acht! dem Feind zum Schreck, euch zum Gewinn. Defy our foe no matter where.
Mladenči, zdaj se pije Gezondheid, jongelieden! Ein Hoch euch jungen Männern, Our hope now, our to-morrow -
zdravljica vaše, vi naš up; Ja, jullie, onze grootste schat ihr uns're Hoffnung, uns're Lust; The youths - we toast and toast with joy.
ljubezni domačije want jullie bloed gaat zieden kein Gift soll je ertödten No poisonous blight or sorrow
noben naj vam ne usmŕti strup; uit liefde voor de bakermat. die Heimatslieb' in eurer Brust. Your love of homeland shall destroy.
ker zdaj vas Nu slaat het uur, seid bereit, With us indeed
kakor nas, vorm één muur wo ihr seid, You're called to heed
jo sŕčno bránit kliče čas! rond ons land tegen kwaad bestuur! das Land zu schützen ruft die Zeit! Its summons in this hour of need.
Živé naj vsi naródi Lang leve alle volk’ren Ein Lebehoch den Völkern, God's blessing on all nations,
ki hrepené dočakat' dan, die wachten op die grote dag die sehnend nach dem Tage schau'n, Who long and work for that bright day,
ko, koder sonce hodi, dat strijd thans tussen allen an welchem aus dem Weltall When o'er earth's habitations
prepir iz svéta bo pregnan, als sneeuw voor zon verdwijnen mag, verjaget wird der Zwietracht Grau'n; No war, no strife shall hold its sway;
da rojak dat ieder mens wo dem Freund Who long to see
prost bo vsak, over de grens Freiheit scheint That all men free
ne vrag, le sosed bo mejak! een buur vindt en hem vrijheid wenst! Freiheit scheint No more shall foes, but neighbours be!
Nazadnje še, prijatlji, Tot slot hef vrienden samen Zuletzt noch laßt uns trinken At last to our reunion -
kozarce zase vzdignimo, op de verbroedering het glas. auf unser Wohl die flüss'ge Glut, To us the toast! Let it resound,
ki smo zato se zbratli, We moeten ons niet schamen auf uns, die wir verbrüdert, Since in this gay communion
ker dobro v srcu mislimo; want recht en deugd zijn ons kompas. weil wir im Herzen treu und gut; By thoughts of brotherhood we're bound
dókaj dni Dat God behoedt viele Jahr', May joyful cheer
naj živí nu en voorgoed sonnenklar Ne'er disappear
vsak, kar nas dobrih je ljudi! eenieder van ons die goed doet! jedwedem Guten uns'rer Schar From all good hearts now gathered here.
Zie de categorie Zdravljica van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Zdravljica&oldid=69980745"