1,6-hexaandiamine

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
1,6-hexaandiamine
Structuurformule en molecuulmodel
Structuurformule van 1,6-hexaandiamine
Structuurformule van 1,6-hexaandiamine
Algemeen
Molecuulformule
     (uitleg)
C6H16N2
IUPAC-naam hexaan-1,6-diamine
Andere namen hexamethyleendiamine
Molmassa 116,21 g/mol
SMILES
NCCCCCCN
CAS-nummer 124-09-4
EG-nummer 204-679-6
PubChem 16402
Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen
Corrosief Schadelijk
Gevaar
H-zinnen H302 - H312 - H314 - H335
EUH-zinnen geen
P-zinnen P261 - P280 - P305+P351+P338 - P310
EG-Index-nummer 612-104-00-9
VN-nummer 2208
ADR-klasse Gevarenklasse 8
Fysische eigenschappen
Aggregatietoestand vast
Kleur wit tot geelwit
Dichtheid 0,93 g/cm³
Smeltpunt 42 °C
Kookpunt 205 °C
Vlampunt 81 °C
Goed oplosbaar in water
Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar)
Portaal  Portaalicoon   Scheikunde

1,6-hexaandiamine of hexamethyleendiamine is een diamine, afgeleid van n-hexaan, met als brutoformule C6H16N2. De stof heeft een sterke aminegeur, vergelijkbaar met die van piperidine. 1,6-hexaandiamine is een belangrijk tussenproduct in de chemische industrie, onder meer voor de productie van nylon.

Inhoud

Synthese [bewerken]

1,6-hexaandiamine wordt bereid door de partiële hydrogenering van adiponitril:

\mathrm{NC(CH_2)_4CN\ +\ 2\ H_2\longrightarrow\ H_2N(CH_2)_6NH_2}

Dit gebeurt in de aanwezigheid van ammoniak en een geschikte katalysator, zoals raneynikkel.

Toepassingen [bewerken]

1,6-hexaandiamine wordt hoofdzakelijk gebruikt bij de productie van polyamides (nylon), door reactie met een dicarbonzuur. Een voorbeeld is nylon 6.6: door reactie van 1,6-hexaandiamine met adipinezuur ontstaat het zout 1,6-hexaandiammoniumadipaat. De polycondensatie van het zout leidt tot vorming van nylon 6.6.

Verder wordt het ingezet bij de productie van hexamethyleendiisocyanaat, dat gebruikt wordt in de productie van polyurethanen en als crosslinker voor epoxyharsen.

Toxicologie en veiligheid [bewerken]

1,6-hexaandiamine is corrosief voor ogen, huid en luchtwegen. Het kan hierbij irritatie en brandwonden veroorzaken. Inademing van de stof kan longoedeem veroorzaken; de symptomen treden vaak pas enkele uren later op. Langdurig of herhaald contact kan dermatitis veroorzaken.

1,6-hexaandiamine opgelost in water vormt een sterke, corrosieve basische oplossing, die hevig reageert met zuren, en vele metalen aantast.

1,6-hexaandiamine is een brandbare vloeistof. Bij de verbranding komen toxische en corrosieve gassen vrij.

Externe links [bewerken]