Guppy

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Guppy
IUCN-status: Niet geëvalueerd
Guppy-Male-and-Female.JPG
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Actinopterygii (Straalvinnigen)
Orde: Cyprinodontiformes (Tandkarpers)
Familie: Poeciliidae (Levendbarende tandkarpers)
Geslacht: Poecilia
Ondergeslacht: Acanthophacelus
Soort
Poecilia reticulata reticulata, Poecilia r. guppii
r. reticulata: Peters, 1859, r. guppii: Günter, 1894
Afbeeldingen Guppy op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Guppy op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vissen
Eigenschappen
Grootte vis 4-6 cm
Watertemperatuur 23-25 °C
pH 7-8
DH 9-20º
Minimum aquariumgrootte 60 cm
Portaal  Portaalicoon   Vissen

De guppy (Poecilia reticulata) is een vis die oorspronkelijk in Zuid-Amerika voorkomt en van oorsprong verdeeld is in twee ondersoorten, Poecilia reticulata reticulata en Poecilia reticulata guppii.[1]

Algemeen[bewerken]

De guppy,ook wel missionarisvisje of miljoenenvisje genoemd, is een eierlevendbarende tandkarper. De "gup" is wereldwijd het meest populaire aquariumvisje. De mannetjes worden gemiddeld 4 en de vrouwtjes 6 cm lang. De meeste guppy's leven 2 à 3 jaar maar in gevangenschap vaak slechts een half tot twee jaar. Er zijn weinig guppy's die ouder dan 5 jaar worden. Mannetjes worden aanzienlijk minder oud: 3 à 4 maand.[2]

De guppy komt bijna overal voor als invasieve soort dankzij verspreiding door de mens. Op deze manier werd het de eerste zoetwatervis in Kaapverdië.[3][4]

De guppy kent veel variatie in kleur en vinvorm. Lokale populaties van de guppy hebben vaak een eigen uiterlijk ontwikkeld. Een nauwe verwant van de guppy is de zogenaamde Endlers guppy. De wetenschap is er nog niet geheel uit hoe deze verwant zich verhoudt tot de guppy. Het is niet duidelijk of het om een aparte soort, een ondersoort of een lokale variant van de guppy gaat. Tot nader onderzoek anders uitwijst, wordt aangenomen dat deze vis een andere soort is en draagt deze de wetenschappelijke naam Poecilia wingei, maar deze behoort tot dezelfde subgenus.

Ook in Noord-Oost-Trinidad werd een nieuwe guppysoort ontdekt in 2008, in het Oropuche-rivierensysteem. Vanuit onderzoek in laboratoria is de soort later beschreven. De nieuwe guppysoort wordt de Oropuche-guppy genoemd, en draagt de wetenschappelijke naam Poecilia obscura. Obscura is afgeleid van het Latijnse woord obscurus, wat in het Nederlands verborgen betekent. De benaming duidt op cryptische verschillen in identiteit, tussen de gewone Guppy Poecilia reticulata en deze soort. Het verschil ligt vooral in het DNA, maar ook enkele uiterlijke verschillen spelen een rol, zoals het kortere lichaam.

Van de guppy zijn veel variëteiten gekweekt met allerlei prachtige kleuren en staartvormen. Zo zijn er het 'enkelzwaard' (een staart met één lange uitloper), het 'dubbelzwaard' (de staart bestaat uit twee delen) en de sluierstaart. Deze staartvormen kunnen echter natuurlijk voorkomen; ook in het wild komen verschillende zwaardtypes voor. De verschillende kleuren zijn eveneens een natuurlijk fenomeen en spelen een rol bij de voortplanting: vrouwtjes zijn meer geneigd te paren met een mannetje met een ongewoon kleurenpatroon.[5]

Het vrouwtje van de guppy kan zaad van de mannetjes maandenlang opslaan en er meerdere keren van bevallen, waardoor het voorkomt dat een mannetje dat al dood is maanden later nog nakomelingen krijgt.[2][6]

De guppy wordt nog steeds veel gebruikt voor onderzoek naar erfelijkheid, hoewel in de moderne wetenschap momenteel vaak de voorkeur wordt gegeven aan het zebravisje, ook wel bekend als de zebradanio (Brachydanio rerio).

Huisvesting[bewerken]

De guppy is op veel plaatsen uitgezet om met name muggen te bestrijden, vanwege de voorkeur voor muggenlarven als voedsel. De guppy kan prima gehouden worden in een gezelschapsaquarium, van minimaal 60 cm. De guppy is zeer vreedzaam tegenover andere vissen. De mannetjes zijn wel constant bezig om de vrouwtjes te bevruchten. Men doet er verstandig aan om per mannetjesguppy drie vrouwtjesguppy's te houden, omdat anders de vrouwtjes constant worden opgejaagd, wat stress veroorzaakt. Te veel stress kan bij guppy's leiden tot ziekten en uiteindelijk de dood. De optimale aquariumtemperatuur ligt tussen de 23 en 25 graden Celsius[7].

Kweek[bewerken]

De kweek van guppy's is simpel. De eieren ontwikkelen zich in het moederlichaam en komen uit op het moment dat het ei in aanraking komt met het water bij de geboorte. De gemiddelde zwangerschap van een gup is 28 dagen. Een drachtige gup krijgt ongeveer tussen de 10-70 jongen, meestal rond de 25. De jonge guppy's zwemmen dan direct zelfstandig rond en gaan meteen naar het wateroppervlak om zich daar te verschuilen tussen de wortels van drijfplanten. Als men meerdere kleine guppy's over wil houden, is het raadzaam de moederguppy apart te zetten. Deze kan anders meteen na de geboorte haar eigen jongen opeten. Als men de net geboren guppy's verplaatst, kunnen ze last krijgen van kleefvinnen. De eerste dagen na de geboorte kan vloeibare voeding in druppelvorm worden gegeven. Als de jonge guppy's iets groter zijn kunnen ze fijngewreven droogvoer eten. De jongen zijn na ongeveer 2 weken groot genoeg om niet meer als voedsel voor de volwassen guppy's in het aquarium te dienen. Indien er ook grotere vissoorten het aquarium bevolken is het echter raadzaam tot 4 weken te wachten alvorens ze terug in het aquarium te plaatsen.

Problemen[bewerken]

Wanneer de mannetjes continu achter de vrouwtjes jagen krijgen de vrouwtjes last van stress. De enige manier om dit te vermijden is ervoor te zorgen dat er ongeveer 3 keer meer vrouwtjes gehouden worden dan mannetjes.

Vrouwtjes kunnen van een bevruchting verschillende worpen produceren. Zo kan het voorkomen dat een vrouwtje nadat ze al een half jaar niet meer met een mannetje in hetzelfde aquarium heeft gezeten toch nog een nest heeft. Dit is vervelend als je gericht wilt kweken. In dat geval is het daarom een goed idee om vader met dochter te laten paren. De maagdelijke dochter zal zich bovendien makkelijker laten bevruchten.

De guppy in Nederlandse wateren[bewerken]

In Nederland is de guppy losgelaten in het koelwater van de hoogovens van Corus (nu Tata Steel). Omdat dit water 's winters warm genoeg blijft, is een populatie ontstaan die afwijkt van de normale guppy. De vis bij IJmuiden wordt wel 12 cm lang[8][9]. Normaal geldt voor de guppy een ondertemperatuur van 18 °C[10] of 15 °C[11].

Taxonomie[bewerken]

Peters, 1859
Serienummer: 165903

Zoals zoveel organismen heeft de guppy meerdere wetenschappelijke namen gehad.

  • Lebistes reticulatus
  • Acanthocephalus guppli
  • A. reticulatus
  • Girardinus guppii
  • G. petersi
  • G. poeciloides
  • G. reticulatus
  • Haridichthys reticulatus
  • Heterandria guppyi
  • Lebistes poecilioides
  • Poecilia poeciloides
  • Poecilioides reticulatus.

De guppy is vernoemd naar dominee Robert John Lechmere Guppy (1836-1916) die de Poecilia reticulata guppii vond in Trinidad in 1866. In een wetenschappelijke naam mag de persoon die een soort beschrijft zichzelf niet "eren" door het organisme naar zichzelf te noemen. Poecilia reticulata reticulata is het visje dat Julius Gollmer al eerder vond, in Venezuela.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. De uiteenzetting
  2. a b Research shows male guppies reproduce even after death. Phys.Org (12 juni 2013) Geraadpleegd op 12 juni 2013
  3. ScienceShot: Guppies Where You Least Expect Them. Science (21 februari 2013) Geraadpleegd op 22 februari 2013
  4. Lucek, K. & Lemoine, M., 2012. First Record of Freshwater Fish on the Cape Verdean Archipelago. African Zoology 47(2): 341-344. DOI:10.3377/004.047.0214
  5. Male guppies with the rarest colour patterns preferred by females. Phys.org (31 oktober 2013) Geraadpleegd op 31 oktober 2013
  6. López-Sepulcre, A., Gordon, S.P., Paterson, I.G., Bentzen, P. & Reznick, D.N., 2013. Beyond lifetime reproductive success: the posthumous reproductive dynamics of male Trinidadian guppies. Proc. R. Soc. B 280(1763): 20131116. DOI:10.1098/rspb.2013.1116
  7. http://www.licg.nl/rs/dieren/vissen/vissen/guppy.html
  8. http://www.fishinginfo.eu/NL/vissen/gup.htm
  9. http://zoetwatervissen-nederland.nl/lijst_van_vissen/gup/
  10. http://members.casema.nl/b.zoetemeyer/exoten.htm
  11. http://www.worldwidebase.com/fishbase/gup.shtml