Guppy

Guppy Taxonomische indeling Rijk: Animalia (dieren) Stam: Chordata (chordadieren) Klasse: Actinopterygii (straalvinnigen) Orde: Cyprinodontiformes (Tandkarpers) Familie: Poeciliidae (Levendbarende tandkarpers) Geslacht: Poecilia Ondergeslacht: Acanthophacelus Soort Poecilia reticulata reticulata, Poecilia r. guppii r. reticulata: Peters, 1859, r. guppii: Günter, 1894 Portaal    Biologie Vissen

Eigenschappen Grootte 4-6 cm Watertemperatuur 18-28 ºC pH 5-8 DH 4-25º Minimum aquariumgrootte 40 cm Portaal    Vissen

De guppy (Poecilia reticulata) is een vis die oorspronkelijk in Zuid-Amerika voorkomt en van oorsprong verdeeld is in twee ondersoorten, Poecilia reticulata reticulata en Poecilia reticulata guppii .

Algemeen

De guppy, ook wel "missionarisvisje" en "miljoenenvisje", is een levendbarende tandkarper. De "gup" is wereldwijd het meest populaire aquariumvisje. De mannetjes worden gemiddeld 4 en de vrouwtjes 6 cm lang. De meeste guppy's leven 2-3 jaar. Er zijn weinig guppy's die ouder dan 5 jaar worden.

De guppy kent veel variatie in kleur en vinvorm en komt inmiddels wereldwijd voor dankzij verspreiding door de mens. Lokale populaties van de guppy hebben vaak een eigen uiterlijk ontwikkeld. Een nauwe verwant van de guppy is de zogenaamde "Endler's guppy". De wetenschap is er nog niet geheel uit hoe deze verwant zich verhoudt tot de guppy. Het is niet duidelijk of het om een aparte soort, een ondersoort of een lokale variant van de guppy gaat. Tot nader onderzoek anders uitwijst, wordt aangenomen dat deze vis een andere soort is en draagt deze de wetenschappelijke naam Poecilia wingei, maar deze behoort tot dezelfde "subgenus".

Ook in Noord-Oost Trinidad werd een nieuwe guppysoort ontdekt in 2008, in het Oropuche-rivierensysteem. Vanuit onderzoek in laboratoria is de soort later beschreven. De nieuwe guppysoort wordt de "Oropuche guppy" genoemd, en draagt de wetenschappelijke naam Poecilia obscura. Obscura is afgeleid van het Latijnse woord obscurus, wat in het Nederlands verborgen betekent. De benaming duidt op cryptische verschillen in identiteit, tussen de gewone Guppy Poecilia reticulata en deze soort. Het verschil ligt vooral in het DNA, maar ook enkele uiterlijke verschillen spelen een rol, zoals het kortere lichaam.

Van de guppy zijn veel variëteiten gekweekt met allerlei prachtige kleuren en staartvormen. Zo zijn er het 'enkelzwaard' (een staart met één lange uitloper), het 'dubbelzwaard' (de staart bestaat uit twee delen) en de sluierstaart. Deze staartvormen kunnen echter natuurlijk voorkomen; ook in het wild komen verschillende zwaardtypes voor.

De guppy wordt nog steeds veel gebruikt voor onderzoek naar erfelijkheid, hoewel in de moderne wetenschap momenteel vaak de voorkeur wordt gegeven aan het zebravisje, ook wel bekend als de zebradanio (brachydanio rerio).

Huisvesting

De guppy is op veel plaatsen uitgezet om met name muggen te bestrijden, vanwege de voorkeur voor muggenlarven als voedsel. De guppy kan prima gehouden worden in een gezelschapsaquarium. De guppy is zeer vreedzaam tegenover andere vissen. De mannetjes zijn wel constant bezig om de vrouwtjes te bevruchten. Men doet er verstandig aan om per mannetjesguppy drie vrouwtjesguppy's te houden, omdat anders de vrouwtjes constant worden opgejaagd, wat stress veroorzaakt. Te veel stress kan bij guppy's leiden tot ziekten en uiteindelijk de dood. De optimale aquariumtemperatuur ligt tussen de 18 en 28 graden Celsius.

Kweek

De kweek van guppy's is simpel. De eieren ontwikkelen in het moederlichaam en komen uit op het moment dat het ei in aanraking komt met het water bij de geboorte. De 20-100 jongen zwemmen dan direct zelfstandig rond en gaan meteen naar het wateroppervlak om zich daar te verschuilen tussen de wortels van drijfplanten. Als men meerdere kleine guppy's over wil houden, is het raadzaam de moederguppy apart te zetten. Deze kan anders meteen na de geboorte haar eigen jongen opeten. Als men de net geboren guppy's verplaatst, kunnen ze last krijgen van kleefvinnen. De eerste dagen na de geboorte kan vloeibare voeding in druppelvorm worden gegeven. Als de jonge guppy's iets groter zijn kunnen ze fijngewreven droogvoer eten. De jongen zijn na ongeveer 2 weken groot genoeg om niet meer als voedsel voor de grotere vissen in het aquarium te dienen.

Problemen

Bij een bestaande populatie in een aquarium wordt het afgeraden nieuwe guppen toe te voegen. Zelfs als er sprake is van inteelt (Kromme staarten, missende ogen e.d.) wordt dit afgeraden. Bij het toevoegen van nieuwe individuen aan het aquarium kunnen er complicaties ontstaan door verschillende bacterieculturen. Dit kan leiden tot grote sterfte onder de guppen en zonder behandeling kan zelfs het gehele aquarium afsterven.

De guppy in Nederlandse wateren

In Nederland is de guppy losgelaten in het koelwater van de hoogovens van Corus. Omdat dit water 's winters warm genoeg blijft, is een populatie ontstaan die afwijkt van de normale guppy. De vis bij IJmuiden wordt wel 12 cm lang. Normaal geldt voor de guppy een ondertemperatuur van 15 ^oC.

Taxonomie

Peters, 1859
Serienummer: 165903

Zoals zoveel organismen heeft de guppy meerdere wetenschappelijke namen gehad. Om het mooi af te ronden, er is sprake van dat de naam "Lebistes reticulatus" in ere wordt hersteld.

• Lebistes reticulatus
• Acanthocephalus guppli
• A. reticulatus
• Girardinus guppii
• G. petersi
• G. poeciloides
• G. reticulatus
• Haridichthys reticulatus
• Heterandria guppyi
• Lebistes poecilioides
• Poecilia poeciloides
• Poecilioides reticulatus.

De guppy is vernoemd naar dominee Robert John Lechmere Guppy (1836-1916) die de Poecilia reticulata guppii vond in Trinidad in 1866. In een wetenschappelijke naam mag de persoon die een soort beschrijft zichzelf niet "eren" door het organisme naar zichzelf te noemen. Poecilia reticulata reticulata is het visje dat Julius Gollmer al eerder vond, in Venezuela.

Zie ook

• Lijst van tropische zoetwateraquariumvissen

Externe links

• GuppyWiki (Nederlandstalig) Een Wiki-project uitsluitend gewijd aan het guppy, Poecilia reticulata.
• GuppyWiki (Engelstalig) A Wiki project dedicated exclusively to the Guppy, Poecilia reticulata.
• Guppy love under the microscope Artikel over onderzoek aan partnerkeuze bij guppy's in verband met soortvorming. (BBC, Engels))
• Endlers.nl - Artikelen over guppy's en zijn verwanten (Engels en Nederlands))