Lange Mars (raket)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Lange Mars LM-2F

De Lange Mars is een reeks van Chinese draagraketten die sinds halverwege de jaren '60 worden ontwikkeld. De eerste Lange Mars-raket werd gelanceerd in april 1970.

Geschiedenis[bewerken]

Rond 1965 begon de China Academy of Launch vehicle Technology (CALT) aan de ontwikkeling van een draagraket, toegespitst op het op militaire en commerciële basis lanceren van kunstmanen. Voor de ontwikkeling werd gebruikgemaakt van kennis die is opgedaan met de Dongfeng-raket. Op 24 april 1970 werd met de eerste Lange Mars (LM-1, tevens bekend als CZ-1) met succes een kleine satelliet in een lage baan (Low Earth Orbit: LEO) om de aarde gebracht. Enige tijd later werd de LM-1 gemodificeerd tot de LM-1D waarmee een grotere last (tot 1000 kg) in een lage baan kon worden gebracht.

In datzelfde jaar werd begonnen met de ontwikkeling van de LM-2. Dit type bestaat uit twee trappen en kon tot maximaal 2800 kg in een LEO brengen. De eerste lancering van de LM-2 op 5 november 1974 liep uit op een fiasco. Enkele weken later werd de aangepaste LM-2C met succes gelanceerd en de vier daar opvolgende lanceringen verliepen ook zonder problemen. In totaal werden er 17 LM-2C's gelanceerd, waarvan de laatste op 25 juli 2004. Daarna werd de LM-2C uit gebruik genomen.

De LM-3 was de eerste uit drie trappen bestaande Lange Mars. In tegenstelling tot de eerste twee trappen die uit vastebrandstofmotoren bestaan, wordt voor de motor van de derde trap vloeibare waterstof gebruikt en vloeibare zuurstof als oxidator. Tussen 1984 en 1997 werden er met de LM-3 twaalf vluchten uitgevoerd.

De in Shanghai ontwikkelde LM-4 is grotendeels identiek aan de LM-3, echter kunnen met deze variant zwaardere lasten (tot 4680 kg) in hogere banen worden gelanceerd. De eerste vlucht met een LM-4 vond plaats op 6 september 1988 waarbij China's eerste experimentele meteorologische satelliet werd gelanceerd.

De LM-2D, LM-2E en LM-2F zijn op LM-2E gebaseerde raketten die alle drie in 2004 nog in gebruik zijn. Uit de LM-3 zijn de LM-3A, LM-3B en LM-3C voortgekomen. Van de LM-4 zijn er een A- en B-variant, welke beide in 2004 in gebruik zijn.

Lanceerinrichtingen[bewerken]

Voor de Lange Mars-raketten zijn drie lanceerbasissen geschikt. Het Xichang Satellite Launch Center ligt in het zuiden van China in de provincie Sichuan. Taiyuan Satellite Launch Center ligt in de provincie Shanxi in het Noorden. De oudste lanceerinrichting is Jiuquan Satellite Launch Center en ligt in de noordwestelijke provincie Gansu. Momenteel zijn er plannen om een nieuwe lanceerinrichting te bouwen op het eiland Hainan dat ten zuiden van China ligt. Dit is echter omstreden aangezien Hainan een sterk op toerisme gerichte economie heeft en lokale bewoners vrezen dat de inkomsten daarvan terug zullen lopen met de komst van een raketinrichting.

Missies[bewerken]

De eerste satelliet die met een Lange Mars is gelanceerd is de Dong Fang Hong 1 (DFH-1) in 1970. Tot 1997 zijn er in totaal 13 DFH's in LEO of GTO (geostationaire baan) gebracht. Naast een groot aantal militaire satellieten zijn er onder andere IntelSat-, ChinaStar- en Iridium-satellieten gelanceerd. Vanaf 1999 worden er met de LM-2F onbemande Shenzhou-ruimtevaartuigen gelanceerd vanaf Jiuquan Satellite Launch Center. De eerste bemande Shenzhou 5-capsule werd op 15 oktober 2003 in een baan rond de aarde gebracht met een LM-2F.

Externe link[bewerken]