Mammoetboom

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mammoetboom
IUCN-status: Kwetsbaar[1]
Burlingame Redwood.JPG
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (Planten)
Stam: Embryophyta (Landplanten)
Klasse: Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade: Naaktzadigen
Orde: Coniferales (Coniferen)
Familie: Cupressaceae (Cipresfamilie)
Onderfamilie: Sequoioideae
Geslacht: Sequoiadendron
Soort
Sequoiadendron giganteum
(Lindl.) J.Buchholz (1939)
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De mammoetboom of reuzensequoia (Sequoiadendron giganteum) is een boom uit het geslacht sequoia van de cipresfamilie (Cupressaceae). Het is de zwaarste boom in de wereld. De soort komt van nature voor in Californië waar ze groeit op de westelijke hellingen van de Sierra Nevada. Voor de ijstijden kwam de boom algemeen voor op het noordelijk halfrond. In bijvoorbeeld Europa is de boom bekend als fossiel in bruinkoollagen.

De grootste mammoetboom is de General Sherman Tree. Deze boom is te vinden in het Sequoia National Park in Californië, heeft een hoogte van ruim 83 meter, een omtrek van 31 meter bij de bodem en 26 meter op borsthoogte.

Beschrijving[bewerken]

De kroon is smal en kegelvormig. De uiteinden van de takken buigen naar voren. De schors is net als die van de kustmammoetboom (Sequoia sempervirens) roodachtig bruin, dik, zacht en vezelig. Later wordt de schors donkerder en gegroefd. De richels steken soms ver uit. De schors is heel zacht en kan gemakkelijk ingeduwd worden. Men kan ertegen stompen zonder de vuist te verwonden. De boom heeft blauwgroene of donkergroene schubbladeren van 4-7 mm lang. De kegels zijn bruin en eivormig, 5-8 cm lang en hangen aan lange steeltjes aan de hoofdtwijgen.

De mammoetboom heeft een zeer dikke bast en een hoge kruin, zodat bij een bosbrand het vuur de belangrijkste delen van de boom niet kan aantasten. Voor de voortplanting is het zelfs noodzakelijk dat de zaden deels verbrand worden. Het snel blussen en voorkomen van bosbranden in het verspreidingsgebied schijnt er toe geleid te hebben dat er vrijwel geen nieuwe sequoia's meer opkomen. Overigens zijn de zeer hevige bosbranden die af en toe toch oplaaien wel degelijk in staat om zelfs aan oude exemplaren fatale schade toe te brengen.[2]

De boom levert duurzaam hout, dat echter te zacht is om als constructiemateriaal gebruikt te worden. Reuzenbomen die worden geveld versplinteren niet zelden in ernstige mate als ze omvallen, waardoor een groot deel van het hout onbruikbaar wordt.

Europa[bewerken]

Als sierboom worden mammoetbomen aangeplant in Europa, maar daar zijn ze voorlopig aanmerkelijk kleiner. De dikste mammoetboom in België is een boom in het Waalse Esneux, die een stamomtrek van 8,9 m heeft op 1,5 m hoogte. In Nederland zijn de dikste exemplaren te vinden in Brummen in Gelderland, met stamomtrekken van 7,9 en 7,8 meter (op 1,3 m hoogte). Om zo groot te worden als in Amerika zijn duizenden jaren nodig. De planten zijn in Europa pas in de tweede helft van de 19e eeuw voor het eerst ingevoerd. De leeftijd van de oudste reuzensequoia wordt na jaarringenonderzoek op 3200 jaar geschat. In de Zoo van Antwerpen staat een schijf uit een eeuwenoude mammoetboom te pronken, waarop verschillende gebeurtenissen uit de geschiedenis, waaronder de Slag der Gulden Sporen en de ontdekking van Amerika door Columbus, op de jaarringen gemarkeerd staan.

Top tien[bewerken]

De tien grootste bomen uit het geslacht van de S. giganteum zijn:

Naam Locatie Hoogte
(meter)
Omtrek
(meter)
Volume
(kubieke meter)
General Sherman Giant Forest 83,79 31,27 1486,9
General Grant[3] Grant Grove 81,72 32,77 1319,8
President Giant Forest 73,43 28,35 1278,4
Lincoln Giant Forest 77,97 29,96 1259,3
Stagg Alder Creek 74,07 33,22 1205,0
Boole Converse Basin 81,93 34,44 1202,7
Genesis Mountain Home 77,11 26,00 1186,4
Franklin Giant Forest 68,21 28,90 1168,9
King Arthur Garfield Grove 82,39 31,76 1151,2
Monroe Giant Forest 75,5 27,8 1135,6

Afbeeldingen[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) Mammoetboom op de IUCN Red List of Threatened Species.
  2. (en) Fire's Role in a Sequoia Forest, US National Park Service, ingezien op 16 november 2014
  3. Via de website van de National Park Service: in juli 2003 werd de tot op dat moment op een na grootste mammoetboom ter wereld, de Washington Tree in Sequoia National Park, door een blikseminslag sterk beschadigd. In de daaropvolgende winter woedden meerdere heftige stormen die de boom verder beschadigden. Van de oorspronkelijk 78 meter hoge boom is nu minder dan 35 meter over. Het is niet uitgesloten dat deze ruim 2000 jaar oude boom door een volgende storm volledig verwoest wordt.