Martha Nussbaum

Martha Nussbaum (6 mei 1947), geboren als Martha Craven, is een Amerikaans filosofe en hoogleraar rechtsfilosofie en ethiek aan de University of Chicago. Ze is met name geïnteresseerd in klassieke filosofie, politieke filosofie en ethiek.

Leven

Martha Nussbaum is geboren in New York als dochter van de advocaat George Craven uit Philadelphia en Betty Warren. Ze studeerde in 1969 af in theaterwetenschappen en klassieke talen aan de New York University. Vervolgens ging ze aan Harvard studeren en bewoog zich geleidelijk aan in de richting van de filosofie waarin ze in 1972 afstudeerde. Ze promoveerde in 1975 bij G. E. L. Owen. In deze periode trouwde ze met Alan Nussbaum, waarvan ze in 1987 weer scheidde, kreeg ze een dochter Rachel en bekeerde ze zich tot het jodendom.

In de jaren zeventig en begin jaren '80 doceerde ze filosofie en klassieke talen in Harvard. Hierna ging ze naar Brown University. In 1985 kwam haar boek The Fragility of Goodness uit dat handelt over de ethiek. Dit was een invloedrijk boek, waaraan zij in belangrijke mate haar bekendheid binnen de geesteswetenschappen heeft te danken.

Filosofie

Gedurende de jaren '80 werkte ze samen met de econoom Amartya Sen op het vlak van economische ontwikkeling en ethiek. Samen staan zij de 'mogelijkhedenbenadering' (capability approach) voor. Zij beschouwen mogelijkheden (capabilities) zoals de mogelijkheid hebben om oud te worden, om deel te kunnen nemen aan het economisch verkeer of aan de politiek als de basisvoorwaarde waarop ontwikkeling kan plaatsvinden. Het begrip armoede krijgt hierdoor ineens een andere betekenis, namelijk het ontnomen zijn van deze (fundamentele) mogelijkheden. Dit staat in contrast met de algemenere definitie van ontwikkeling, waarbij enkel gekeken wordt naar de groei van het BNP, en van armoede, als het ontberen van inkomen. Het is een (moreel) universalistische benadering die tegenover een relativistische benadering van ontwikkeling staat. Veel van haar werk komt voort uit het gedachtegoed van Aristoteles.

In 1999 ontving ze een eredoctoraat in de Humanistiek van de Universiteit voor Humanistiek.

Nussbaum heeft haar mogelijkhedenbenadering ook gebruikt bij haar herinterpretatie van John Rawls' A Theory of Justice. In haar ogen krijgt Rawls vrijheidsprincipe pas betekenis als het wordt uitgedrukt in termen van vrijheden en mogelijkheden gebaseerd op de persoonlijke en sociale omstandigheden. Op dezelfde manier kan ook ongelijkheid worden uitgedrukt in termen van mogelijkheden.

Nussbaum neemt regelmatig deel aan het publieke debat, waarbij ze in discussie gaat met mensen als Allan Bloom, John Finnis, Robert P. George en Judith Butler. Dit doet ze door middel van het schrijven van recensies of artikelen voor tijdschriften, maar ze treedt ook af en toe op als expert in rechtszaken.

Bibliografie

• Aristotle's De Motu Animalium (1978)
• The Fragility of Goodness: Luck and Ethics in Greek Tragedy and Philosophy (1986)
• Love's Knowledge (1990)
• The Quality of Life (1993) (samen met Amartya Sen)
• The Therapy of Desire: Theory and Practice in Hellenistic Ethics (1994)
• Poetic Justice (1996)
• For Love of Country (1996)
• Cultivating Humanity: A Classical Defense of Reform in Liberal Education (1997)
• Sex and Social Justice (1998)
• 'Leerscholen in menselijkheid. Liberaal onderwijs en burgerschap'. In: Krisis Tijdschrift voor actuele filosofie, 1999, issue 4.
• Women and Human Development (2000)
• Upheavals of Thought: The Intelligence of Emotions (2001)
• Hiding From Humanity: Disgust, Shame, and the Law (2004)
• Animal Rights: Current Debates and New Directions (editor samen met Cass Sunstein) (2004)
• Frontiers of Justice: Disability, Nationality, Species Membership (2005)
• Liberty of Conscience: The Attack on America's Tradition of Religious Equality (2007)
• Not For Profit: Why Democracy Needs the Humanities (2010) Ned. vertaling 2011: Niet voor de winst, Waarom de democratie de geesteswetenschappen nodig heeft.

Externe link

• Homepage Martha Nussbaum

Referenties

Mediabestanden

Zie de categorie Martha Nussbaum van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.