Microkrediet
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Microkrediet is een onderdeel van het groter omvattende begrip microfinanciering. Microkredieten zijn kleine leningen (tot maximaal enkele honderden euro's) die voornamelijk worden toegekend aan kleine (vrouwelijke) ondernemers in ontwikkelingslanden die daar, door een gebrek aan onderpand, een vast maandinkomen en een gebrek aan kredietgeschiedenis niet kunnen lenen bij traditionele banken. Een microkrediet verschaft deze ondernemers de mogelijkheid te investeren in bijvoorbeeld de aanschaf van een koe, naaimachine, of een winkel en daardoor in de toekomst hun financiële positie te verbeteren. Het gaat hierbij om het helpen zichzelf te ontwikkelen (ontwikkelen van financiering) en niet alleen om het geven van geld (financiering van ontwikkeling). Microkrediet wordt zowel voor winstgeneratie als ook als non-profit initiatief aangeboden.
Inhoud |
[bewerk] Geschiedenis
Het concept van een commercieel microkrediet is ontwikkeld door dominee/schrijver Jonathan Swift, die in zijn vaderland Ierland armoede als gevolg van hongersnood probeerde te bestrijden. Swift ontdekte dat de kleine leningen een groot verschil maakten in de mogelijkheden van arme mensen om te overleven. In 1720 richtte Swift het eerste Irish Loan Fund op om zulke microkredieten te verschaffen. Uiteindelijk waren er 300 van zulke fondsen die tot ongeveer 1955 bestonden. Pas in 1895 werd dit voorbeeld in Indonesië opgevolgd met de oprichting van de eerste volkskredietbank in Purwokerto, gevolgd door duizenden dorpsbankjes. Sindsdien hebben kleine banken in veel landen dit voorbeeld gevolgd. In Bangladesh begon Muhammed Yunus zijn Grameen Bank in 1976 en kreeg daarmee veel aandacht. De Wereldbank schat dat er tegenwoordig meer dan 7000 instituties zijn die zo'n 16 miljoen arme mensen in ontwikkelingslanden als klant hebben.
De Verenigde Naties hebben 2005 uitgeroepen tot internationaal jaar van het microkrediet en de Zweedse Academie maakte op 13 oktober 2006 bekend dat de Nobelprijs voor de Vrede voor het jaar 2006 wordt toegekend aan Yunus en de Grameen Bank.
[bewerk] Werkwijze
Doorgaans wordt microkrediet niet aan een individu verstrekt, maar slechts aan groepen aanvragers, soms aangeduid als solidariteitsgroepen. Deze groepen worden gezamenlijk aangesproken op het terugbetalen van de schuld. Hierdoor ontstaat sociale druk op elk individu om terug te betalen, omdat in geval van niet terugbetalen de kredietfaciliteiten voor de gehele groep teruggetrokken kunnen worden.
Vaak bestaat er vanuit de krediet verlenende organisatie een voorkeur voor het verschaffen van krediet aan vrouwen. Dit onderscheid op basis van sekse wordt gelegitimeerd door te stellen dat vrouwen in ontwikkelingslanden in hogere mate hun krediet terugbetalen. Ook zou hierdoor de emancipatie van vrouwen bevorderd worden.
In Nederland bestaan een aantal sociaal-ethische beleggingsfondsen die met de toevertrouwde gelden kredieten verlenen in ontwikkelingslanden. Oikocredit is de oudste en grootste private verstrekker van microkredieten en biedt het Oikocredit Nederland Fonds aan. ASN Bank en Triodos Bank en SNS Bank (SNS Institutional Microfinancefonds) zijn enkele jaren terug ook gestart. Zo kan iedereen vanuit maatschappelijk oogpunt investeren in microkrediet voor arme, maar ondernemende mensen.
De Amerikaanse organisatie Kiva maakt gebruik van Internet om kredietaanvragers, via lokale microkredietorganisaties, met potentiële particulier kredietverstrekkers in contact te brengen.
De Deense website (en) MyC4 maakt het mogelijk om microkrediet te verstrekken via hun website aan Afrikaanse ondernemers. In Nederland wordt MyC4 onder de aandacht van het publiek gebracht door (nl) FairSpirit. Bij alle deelnemende Afrikaanse ondernemers wordt gekeken of zij bijdragen aan de millenniumdoelen die zijn opgesteld door de VN. De millenniumdoelen zijn gericht op het oplossen van armoede, ziektes, ongelijkheid en milieuproblemen in de wereld. Van elke deelnemende ondernemer is bekend op welke manier hij of zij bijdraagt aan deze millenniumdoelen. Voor allen geldt dat het ondernemen op zich een bijdrage levert aan de bestrijding van armoede. Er zijn echter ook ondernemers die met hun activiteiten direct bijdragen aan bijvoorbeeld de scholing van kinderen, de verbetering van de positie van de vrouw, de bestrijding van ziektes of met het ontwikkelen van sanitatievoorzieningen.
[bewerk] Kosten
De organisaties die zich met microkredieten bezighouden, hebben als doelstelling geen verlies te maken aangezien dat zou betekenen dat het verstrekken van microkredieten op de lange termijn niet levensvatbaar is. De rente percentages op deze micro leningen zijn dan ook niet laag in vergelijking met het westen waar de financiële sector zich veel verder heeft ontwikkeld: 20% per jaar. Dit lijkt hoog, maar deze percentages zijn altijd nog lager dan wat men kwijt is als hij bij een andere onofficiële financiële instelling geld leent (woekeraars). Tevens zijn deze percentages noodzakelijk om de kosten te dekken. De leningen zijn bijzonder arbeidsintensief. Vaak wordt er wekelijks afbetaald, wat inhoudt dat een medewerker wekelijks bij de verschillende debiteuren langsgaat om het geld te incasseren. Daarbij komt dat deze vaste kosten ten opzichte van zo'n kleine lening natuurlijk hoger zijn, dan wanneer iemand een veel groter bedrag leent.
Door deze werkwijze van wekelijkse afbetalingen en door het feit dat de leningen aan een groep worden verstrekt, waarbij de gehele groep aansprakelijk is voor elkaar, blijft het aantal leningen dat niet wordt afbetaald bijzonder laag, tot 2%; veel lager dan bij traditionele banken.
[bewerk] Zie ook
- GLS bank, een Duitse bank, met een anthroposofisch initiatief
[bewerk] Externe links
- CGAP - wereldwijde organisatie ter verbetering van microfinanciering (en)
- Arnob Chakrabarty. Microkrediet helpt armen niet. globalinfo.nl, 28 oktober 2006; eerder verschenen in NRC Handelsblad, 24 oktober 2006. Een kritisch artikel over microkrediet. (en)
