Orang-oetans
| Orang-oetans Fossiel voorkomen: Midden-Mioceen tot heden |
|||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||
| Geslacht | |||||||||||||||||||||
| Pongo Lacépède, 1799 |
|||||||||||||||||||||
| Typesoort | |||||||||||||||||||||
| Pongo borneo Lacépède, 1799 (=Simia pygmaeus Linnaeus) |
|||||||||||||||||||||
| Leefgebied orang oetan | |||||||||||||||||||||
| Orang-oetans op |
|||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||
Orang-oetans (Pongo) zijn een geslacht van de mensapen met lange armen en roodachtig, soms bruin haar, dat voorkomt op Borneo en Sumatra. Er zijn twee soorten: de Borneose orang-oetan (Pongo pygmaeus) op Borneo en de Sumatraanse orang-oetan (Pongo abelii) op Sumatra. Ze werden tot de jaren 00 als ondersoorten van dezelfde soort gezien.[1] Volgens genetisch onderzoek gingen beide soorten zo'n 400.000 jaar geleden uiteen.[2]
De naam Orang-oetan is afkomstig van het Maleise Orang Hutan, dat bosmens betekent. De naam wordt buiten Indonesië wel afgekort tot orang, een woord dat in Indonesië gewoon mens betekent, met het gevolg dat een Europeaan zich beledigd kan voelen als een Indonesiër hem als orang betitelt. In veel talen wordt vaak ten onrechte een g toegevoegd: orang-oetang, waarschijnlijk door het rijm.
Orang-oetans klimmen van alle mensapen het meest in bomen. Ze zwemmen niet, maar sommige Borneose orang-oetans waden soms wel.[3][4] Ze zijn erg intelligent.
De leefomgeving van de orang-oetans is de afgelopen jaren sterk afgenomen door ontbossing en houtkap, mijnbouw en bosbranden. Ook worden illegaal jonge orang-oetans gevangen om als huisdier te worden verkocht. Meestal schieten de jagers de moeder dood om het jong te kunnen vangen. De Borneose orang-oetan is daardoor bedreigd en de Sumatraanse orang-oetan is met uitsterven bedreigd.[5][6]
Een belangrijke woordvoerder van de strijd voor het behoud van deze primaat is Willie Smits. Een vooraanstaande wetenschapper die zich bezighoudt met de studie ervan is Biruté Mary Galdikas.
Het voedsel van de orang-oetan bestaat voornamelijk uit vruchten, boomschors en insecten, vooral mieren.
[bewerken] Opvangcentra
In Indonesië zijn er vier opvangcentra op Kalimantan (het Indonesische gedeelte van Borneo) en is er één opvangcentrum op Sumatra. Op Kalimantan zijn deze in Nationaal Park Tanjung Puting, Nationaal Park Sabangau, Kutai en Gunung Palung National Park. Op Sumatra is het opvangcentrum in het Nationaal Park Gunung Leuser.
In Maleisië zijn drie opvangcentra te vinden op het Maleisische gedeelte van Borneo: Semenggoh en Matang (beiden op Sarawak) en Sepilok (op Sabah).
[bewerken] Stamboom mensapen
| Hominoidea | |||||||||
| Hominidae | Hylobatidae |
||||||||
| Homininae | Ponginae | ||||||||
| Hominini | Gorillini | Pongo |
|||||||
| Homo | Pan | Gorilla | Hoolock | Hylobates | Nomascus | Symphalangus | |||
[bewerken] Externe link
Referenties
|