Ad Verbrugge

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ad Verbrugge
Ad Verbrugge-1.jpg
Persoonsgegevens
Geboren Terneuzen, 29 januari 1967
Land Vlag van Nederland Nederland
Portaal  Portaalicoon   Filosofie

Adriaan Marinus (Ad) Verbrugge (Terneuzen, 29 januari 1967) is een Nederlands filosoof, politiek activist en musicus.

Biografie[bewerken]

Verbrugge studeerde wijsbegeerte aan de Universiteit Leiden en promoveerde in 1999 op zijn proefschrift De verwaarlozing van het zijnde, waarin hij Sein und Zeit, het centrale werk van Martin Heidegger, met specifieke aandacht voor de notie van het 'Dasein', waarmee zowel de concrete, enkele mens als het wezen van de mens wordt aangeduid, grondig doorlichtte.

Verbrugge is thans universitair hoofddocent aan de Vrije Universiteit Amsterdam; daar doceert hij sociale en culturele filosofie en filosofie van de economie. Zowel aan de Universiteit Leiden als aan de Vrije Universiteit werd hij verkozen tot beste docent van het jaar.

Samen met collega prof. dr. Govert Buijs richtte hij in 2015 aan de Vrije Universiteit het Èthos op, een filosofisch centrum voor onderzoek, onderwijs en debat over maatschappelijke transformaties. In het najaar van 2015 ging de tweejarige filosofische Mastertrack Filosofie van cultuur en bestuur van start.

Filosofie en politiek[bewerken]

Ad Verbrugge is een oorspronkelijk filosoof wiens werk geënt is op de Griekse en continentale wijsbegeerte: Herakleitos, Plato, Aristoteles, Kant, Hegel, Kierkegaard, Heidegger en Spengler. Daarnaast put hij inspiratie uit de christelijke traditie en premoderne bronnen van wijsheid. Zijn werk kent een zekere verwantschap met hedendaagse denkers als MacIntyre en Taylor. Hoewel hij beschikt over een brede kennis van de geschiedenis van de wijsbegeerte staat in zijn wijsgerig onderzoek de filosofische vraag naar de eigen tijd centraal. De dynamiek van het menselijk (samen)leven in het tijdperk van globalisering is daarbij richtinggevend. Voortbouwend op de ‘ethologische methode’ waarmee hij een begin heeft gemaakt in zijn kritische Heidegger-studie De verwaarlozing van het zijnde (2001) doordenkt hij de hedendaagse transformatie van de menselijke leefwereld zoals die mede onder invloed van techniek en economie plaatsvindt. Het voortrazende proces van ‘virtualisering’ in relatie tot de lijfelijkheid en plaatsgebondenheid van het menselijk leven; en de betekenis daarvan voor gemeenschapsvorming en politiek is een van de centrale thema’s in zijn denken. In een kritische confrontatie met hedendaagse denkers als Fukuyama, Huntington, Sloterdijk, Foucault, Beaudrillard e.a. benadrukt hij steeds de problematiek van de spirituele - of beter ‘zin-dimensie’ voor een adequaat begrip van de hedendaagse culturele dynamiek. Mede door zijn sterke maatschappelijke betrokkenheid en werkzaamheden put hij uitdrukkelijk uit andere ervaringsbronnen dan louter academisch onderzoek. Daarnaast maakt hij in zijn werk gebruik van film, literatuur en media om bepaalde gedachten inzichtelijk te maken.

Zijn populair-filosofische essaybundel Tijd van onbehagen(2004) kende verschillende drukken. Met dit boek, waarin hij de problemen van de westerse samenleving analyseert als een 'cultuur op drift', namelijk weg van traditionele (gezins)waarden, schaarde hij zich in de traditie van christelijke en conservatief-rechtse stromingen. In datzelfde jaar (2004) wijdde het documentaireprogramma Tegenlicht een hele uitzending aan de gedachtenwereld van Verbrugge die hem bekend maakte bij een groot publiek. Sinds 2011 heeft hij samen met de journaliste Clairy Polak een eigen filosofisch gespreksprogramma op de nationale televisie (bij omroep HUMAN) - Het Filosofisch Kwintet.

In 2013 verscheen zijn boek Staat van Verwarring, een verdere doordenking van de problematiek uit Tijd van Onbehagen. In het eerste deel van dit tweeluik, Staat van Verwarring; het offer van liefde, verwerkt hij de individualisering als ontbinding van het geheel en het verlangen naar lichamelijke indrukken en als identiteit.

Door Verbrugges kritiek op het liberalisme en de daarmee verbonden economische ideologie van het neo-libereralisme is het echter lastig om hem in te delen bij politiek rechts. Zijn kritiek op de managementcultuur in het bedrijfsleven en de aantasting van de beroepseer die daarvan volgens hem het gevolg is, maken hem eerder links, getuige onder andere de bijval van SP-leider Jan Marijnissen, die opmerkte dat hij Verbrugge graag als minister van Onderwijs zou zien. Voor Verbrugge is de spanning tussen individu en gemeenschap een van de centrale thema's waar zijn denken en maatschappelijke gerichtheid op zijn betrokken.

Met zijn artikel ‘Geschonden beroepseer’ in de bundel Beroepszeer (2005) en de vele lezingen die hij hield over dit thema staat hij mede aan de wieg van de beweging die zich keert tegen de ondermijning van de vakman/professional in de hedendaagse managementcultuur. In 2006 richtte hij met geestverwanten de vereniging Beter Onderwijs Nederland (BON) op. Deze vereniging beijvert zich voor de verbetering van het onderwijs – van basisonderwijs tot universitair onderwijs – en richt zich daarbij uitdrukkelijk op de kwaliteit en de positie van de docent binnen de organisatie. Daarbij gaat steeds ook de aandacht uit naar de gevolgen van onderwijshervormingen voor kinderen uit sociaal zwakkere milieus. Tot op heden is hij voorzitter van deze vereniging die grote invloed heeft in het onderwijsdebat in Nederland en daarbuiten; en inmiddels is BON een erkende gesprekspartner geworden van het ministerie van onderwijs. Daarnaast zwengelt hij met regelmaat kwesties aan die spelen op verschillende maatschappelijke gebieden. Daarmee is Ad Verbrugge de laatste jaren een van de meest bekende en maatschappelijk invloedrijke filosofen van Nederland geworden.

Op vrijdag 10 juni 2016 heeft Verbrugge uit handen van burgemeester Henri Lenferink van Leiden een koninklijke onderscheiding gekregen. Na afloop van de viering van het tienjarig bestaan van de vereniging Beter Onderwijs Nederland, werd hij benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau.[1]

Muziek[bewerken]

Op 27 augustus 2006 trad Verbrugge op in het programma Zomergasten van de VPRO, en bleek toen fan van het werk van Bob Dylan en David Bowie, alsmede een liefhebber van Star Trek. Ook bleek hij naast filosoof en vakbondsman een muzikant te zijn. Hij speelt gitaar en zong lange tijd in de Leidse rockband DUSK. In zijn liedteksten geeft hij op een meer poëtische wijze uiting aan dezelfde gedachten en gevoelens die ten grondslag liggen aan zijn boeken en essays. In 2011 kwam zijn solo-cd Nightplane uit, waarvoor hij samenwerkte met Hans Eijkenaar.

Werken[bewerken]

  • De verwaarlozing van het zijnde : een ethologische kritiek van Heideggers Sein und Zeit, 2001, (naar proefschrift Leuven, 2000)
  • Hegel : een inleiding, 2002, redactie samen met Arie Leijen
  • Tijd van onbehagen : filosofische essays over een cultuur op drift, 2004; 2e herziene druk 2004
  • Staat van verwarring : het offer van liefde, 2013
Muziek/Film
  • Dusk, Bleeding Man (videoclip), Arrowmusic/Kellerfilms 2006
  • Crossing Bridges, Taking The Time (videoclip), Altimprov.com 2008

Externe links[bewerken]