Mrągowo
| Stad in Polen | |||
|---|---|---|---|
| Situering | |||
| Woiwodschap | Ermland-Mazurië | ||
| District | Powiat Mrągowski | ||
| Gemeente | Mrągowo | ||
| Coördinaten | 53° 52′ NB, 21° 18′ OL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 14,8 km² | ||
| Inwoners (2006) |
22.730 (1479 inw./km²) | ||
| Overig | |||
| Postcode | 11-700 a 11-709 | ||
| Identificatiecode | 28100 | ||
| Website | https://www.mragowo.pl/ | ||
| Foto's | |||
| Stadhuis van Mrągowo | |||
| |||
Mrągowo (tot 1947 Żądzbork in het Pools; Duits: Sensburg) is een stad in het Poolse woiwodschap Ermland-Mazurië, gelegen in de powiat Mrągowski. De oppervlakte bedraagt 14,8 km², het inwonertal 22.730 (2006).
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]De ridders van de Duitse Orde bouwden in 1348 een houten fort genaamd Sensburg nabij het huidige Mrągowo. De naam verwijst naar een oudere nederzetting, want het Oudpruisische woord senaof senas betekent oud of van oudsher. Door de komst van deze burcht ontwikkelde zich de nederzetting, die in 1397 voor het eerst in een akte vermeld wordt en vermoedelijk in 1404-1407 het stadsrechten verkreeg. Deze werden in 1444 vernieuwd. Burcht en stad werden herbouwd in steen maar economische ontwikkeling bleef uit. De stad Sensburg werd onderdeel van het hertogdom Pruisen in 1525. Gedurende de 15e-16e eeuw waren er stadsbranden en epidemieën. Ook de Franse troepen van Napoleon brachten de stad grote schade toe.
Op 1 mei 1898 kreeg Sensburg haar eerste spoorverbinding: een smalspoorlijn van de Rastenburg–Sensburger Kleinbahn naar de stad Rastenburg (Kętrzyn). In september van hetzelfde jaar kwam er een spoorlijn naar Bischofsburg (Biskupiec) die aansluiting gaf op het Pruisische spoorwegnet. Een jaar later werd deze spoorverbinding doorgetrokken naar Rudczanny (Ruciane-Nida) aan de lijn Allenstein (Olsztyn) – Lyck (Ełk). In 1911 kwam een lijn naar Arys (Orzysz) gereed, die in 1915 werd verlengd naar de stad Lyck. Na 1945 zijn de meeste van deze spoorverbindingen verdwenen.
In het begin van de Eerste Wereldoorlog werden stad en omgeving door Russische troepen bezet en verwoest.
Gedurende de Tweede Wereldoorlog werd de stad voor een vijfde deel verwoest. Tussen 1945 en 1947 was de Poolse naam van de stad Żądzbork, een vertaling van de Duitse naam. In 1947 werd deze vervangen door het huidige Mrągowo ter ere van de lutherse dominee Christoph Mrongovius (Pools: Krzysztof Celestyn Mrongowiusz) (1764-1855), die in zijn zielzorg de taal van de Mazuren, een Pools dialect gebruikte en wiens nagedachtenis daarom nog steeds gevierd wordt met een monument. Zijn familiegraf is nog aanwezig, terwijl waar andere Duitse graven zijn geruimd.
Na de oorlog moest de Duitstalige bevolking de stad verlaten. Alleen wie Pools kon spreken mocht blijven. Dat was een kleine groep Mazuren, waarvan de meesten in de jaren vijftig naar Duitsland vertrokken. De stad werd opnieuw bevolkt door Polen en Oekraïners van elders. De stad bleef een landbouwcentrum met zo'n 10.000 inwoners; dit aantal bleef vrijwel constant tot de late jaren 80. In de jaren 90 werd het stadje belangrijker in de regio en ontwikkelde het zich tot een regionaal centrum voor toerisme.
Geboren in Sensburg / Mrągowo
[bewerken | brontekst bewerken]- Ernst Wiechert (1887–1950), nationaal bekende schrijver van op Mazurië betrokken romans
- Dagmar Chidolue (* 1944), Duits schrijfster van kinderliteratuur
- Joachim Philipkowski (* 1961), voetballer bij FC Nürnberg
Externe link
[bewerken | brontekst bewerken]- (pl) Officiële website