Nationale Boomfeestdag

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nationale Boomfeestdag

De Nationale Boomfeestdag (tot 1980 ook Boomplantdag genoemd) wordt in Nederland jaarlijks gehouden op de derde woensdag in maart (ofwel nabij de eerste dag van de lente). Deze dag in het voorjaar voor het behoud van bomen in de natuur werd voor het eerst in april 1957 in Nederland georganiseerd door het Landelijk Comité Boomplantdag (als onderdeel van Staatsbosbeheer), en in 1980 is voortgezet door de Stichting Nationale Boomfeestdag.

Het doel van de Boomfeestdag is om kinderen de functies en de waarde van bomen in hun directe leefomgeving te laten inzien, door middel van het laten planten van een eigen boom. De Stichting streeft ernaar dat ieder kind tijdens zijn of haar lagereschooltijd minimaal één keer een eigen boom plant.

In 2007 bestond de Nationale Boomfeestdag 50 jaar in Nederland en dat werd gevierd met jubileumactiviteiten. Ook in andere landen wordt aan (nationale) boomplant of -feestdagen gedaan.

Geschiedenis[bewerken]

In 1919 was er voor het eerst sprake van een boomplantdag in Nederland toen op 27 november van dat jaar de oprijlaan van Kasteel Doorwerth door 240 leerlingen van alle Arnhemse lagere scholen van nieuwe beuken werd voorzien. Jammer genoeg is er meer dan 85 jaar later nog maar een enkele stronk over van deze bomenrij.

Nederland reageerde in 1956 als eerste niet-Amerikaanse staat met de oprichting van het Landelijk Comité Boomplantdag, in 1980 omgedoopt in de Stichting Nationale Boomfeestdag. In Park Berg en Bos van de gemeente Apeldoorn vierden 1600 schoolkinderen op 10 april 1957 de eerste Nationale Boomfeestdag in de stijl zoals die nu nog gehanteerd wordt.

Achtergrond[bewerken]

In 1954 verschijnt een publicatie, "World Festival of Trees", van de FAO, de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties. Belangrijke passages daarin zijn te lezen: 'Belangstelling voor bomen is noodzakelijk om in te kunnen zien dat bomen bijdragen aan het welzijn en de welvaart van een natie. Bomen versieren huizen en steden. Bossen beschermen de bodem, houden water vast, verzachten het klimaat, bieden een woonplaats aan het wild en vormen een rustpunt voor de mensen. De beschermende invloed van bossen houdt niet op bij de landsgrenzen, is niet beperkt tot één natie. Daar komt bij dat houttekorten kunnen worden aangevuld vanuit gebieden met een overschot. Om bosproducten zo goed mogelijk te verdelen over de wereld, opdat zo veel mogelijk mensen er van profiteren, is het nodig dat de hele wereld de waarde van bossen inziet'.

Nederland[bewerken]

Nationale Boomfeestdag in 1976

In Nederland in 1954 riep Prof. G. Houtzagers, hoogleraar in de houtteelt en de bosgeschiedenis en voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Bosbouw Vereniging, naar aanleiding van de alarmerende berichten van de FAO, een vergadering bijeen om aan een dergelijk Boomfeestdag vorm te geven.

In 1956/1957 is een Landelijk Comité Boomplantdag ingesteld, in 1980 omgedoopt in Stichting Nationale Boomfeestdag, opgericht door wat nu heet het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), directie Staatsbosbeheer, in aansluiting op de oproep van de FAO, de Voedsel- en Landbouworganisatie der Verenigde Naties, die haar bezorgdheid uitte over de onoordeelkundige ontbossingen in vele landen met als gevolg erosie en woestijnvorming en derhalve schade aan de natuur. De stichting is, wereldwijd gezien, het oudste instituut dat zich inzet voor kind-natuureducatie.

Stichting Nationale Boomfeestdag heeft als doelstelling met name kinderen van groep 7 (10/11 jaar) kennis en respect voor bomen in hun directe leefomgeving bij te brengen, door ze te leren dat bomen een belangrijk element vormen in de natuur. De stichting beoogt dat zij dit vervolgens overbrengen op de volwassenen in hun omgeving én dat ze zich daadwerkelijk gaan inzetten voor behoud en bescherming van bomen en natuur.

In Nederland wordt op 21 maart of op een woensdag dicht bij de eerste dag van de Lente de Nationale Boomfeestdag gehouden. Deze dag voor het behoud van bomen in de natuur werd het eerst in april 1957 georganiseerd in Nederland door het Landelijk Comité Boomplantdag. In sommige Nederlandse gemeenten wordt omwille van het plantseizoen dan wel de activiteitenplanning op scholen of de medewerking van gemeentelijke diensten, Staatsbosbeheer en/of IVN de Boomplantdag niet in het voorjaar maar juist in het najaar gehouden. Daarvoor wordt meestal het begin van de Herfst (rond 21 september) gekozen.

Deelnemers[bewerken]

Tegenwoordig zijn er jaarlijks activiteiten in ruim 400 gemeenten die deelnemen aan de Nationale Boomfeestdag, ofwel 75% van alle plaatsen in Nederland. Ieder jaar worden door meer dan 110.000 kinderen en 30.000 volwassenen, honderdduizenden bomen en struiken geplant. In de 50 jaar dat Boomplantdag/Boomfeestdag bestaat, zijn er al ruim 10 miljoen bomen en struiken geplant. Boomfeestdag staat hiermee op de 12e plaats in de top 20 van grootste landelijke evenementen.

Geboortebossen[bewerken]

Sinds 1990 plant de Stichting Nationale Boomfeestdag ook zogeheten 'geboortebomen' voor nieuwe wereldburgers in speciale Geboortebossen. Het doel is om op symbolische wijze te laten zien dat elk kind moet kunnen opgroeien in een gezonde groene wereld. Het eerste geboortebos ligt in boswachterij Ugchelen (Gelderland) en het tweede bos, het Gagelbos, ligt in de gemeente Utrecht. De aanplant van een derde geboortebos is gestart in 2002 in het bosplan Vaarle in de gemeente Mierlo bij Helmond/Eindhoven (Noord-Brabant). De gemeente Tilburg heeft ook besloten tot de aanleg van een geboortebos. Het is de bedoeling dat hier geboortebomen geplant gaan worden voor Tilburgse nieuw geborenen, dus voor baby's en kinderen uit Tilburg, Berkel-Enschot en Udenhout. Staatsbosbeheer bood de mogelijkheid tot het laten groeien van een Nationaal Kinderbomenbos in het Bentwoud voor geboortebomen voor nieuwe wereldburgers en levensbomen voor kinderen die overleden zijn. Sinds 2015 worden er jaarlijks bomen geplant.[1][2]

Koningin Wilhelminabos[bewerken]

Het Koningin Wilhelminabos ligt in Dronten in de provincie Flevoland. Het maakt deel uit van boswachterij Het Roggebotzand die gelegen is tussen Dronten en Kampen. Dit bos was een initiatief van de Stichting Nationale Boomfeestdag in samenwerking met beheerder Staatsbosbeheer ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van het Koningin Wilhelminafonds in 1999. Nabestaanden konden er, ter herinnering aan iemand die was overleden aan kanker, een boom planten. In 2015 was de laatste van 15 jaarlijkse plantdagen. Er groeien 25.000 bomen en daarmee is de aanplant voltooid. Op een gedenkplek in het bos staan glaspanelen met namen die, samen met de bomen, een blijvende herinnering aan overleden dierbaren vormen.

Organisatie[bewerken]

  • Stichting Nationale Boomfeestdag organiseert activiteiten in Nederland in samenwerking met Staatsbosbeheer en wordt mede mogelijk gemaakt door IVN.

Vlaanderen / België[bewerken]

In Vlaanderen / België wordt in veel gemeenten op of rond 21 maart ook aan (Inter-)Nationale Boomplantdag gedaan (ook wel Boompjesweekeinde genoemd). Tienduizenden kinderen en volwassenen doen hieraan mee door bomen te planten en zo een begin te maken met de aanleg van bossen. Soms wordt ingehaakt bij campagnes als 'Kom Op Tegen Kanker' en worden bomen geplant voor een beter begrip voor de strijd tegen kanker.

Internationaal[bewerken]

Ook in andere landen wordt aan (Nationale) Boomplant of -Feestdagen gedaan.

In de Verenigde Staten waar het allemaal ooit begonnen is wordt Arbor Day gevierd op de laatste vrijdag in April en is het in veel staten een publieke of statelijke feestdag of burgerlijke vrije dag.

In Aziatische landen als Taiwan wordt het gevierd op 12 maart en in Zuid-Korea op 5 april, waar het een algemene feestdag dan wel gekoppeld aan de herdenkingen van betekenisvolle landgenoten aldaar.

Externe links[bewerken]