Nervus olfactorius
| Reukzenuw | ||||
|---|---|---|---|---|
| Nervus olfactorius | ||||
| Zenuw | ||||
 | ||||
| Synoniemen | ||||
| Latijn | nervus odoratorius[1] | |||
| Nederlands | eerste hersenzenuw[2] hersenzenuw I[3] | |||
| Naslagwerken | ||||
| Gray's Anatomy | 196, | |||
| MeSH | A08.800.800.120.640 | |||
| ||||
De nervus olfactorius,[4] in het Nederlands reukzenuw,[2] is de eerste van de twaalf hersenzenuwen. De zenuw geeft de reukzin door en is strikt sensorisch. De zenuw bestaat uit de nervi olfactorii, dat zijn gebundelde uitlopers van de zintuigcellen in het reukepitheel van de beide neusgaten, en is daarom strikt gezien geen echte zenuw.
Geurprikkels worden waargenomen door speciale chemoreceptoren van deze zintuigcellen. De axonen van deze zenuwcellen vormen korte nervi olfactorii, die door de lamina cribrosa van het zeefbeen lopen en synapsen hebben tegen de reukkolf. Vanaf de bulbus olfactorius worden de signalen via de tractus olfactorii doorgegeven naar de primaire gebieden in de mediale temporale kwab voor de reukzin, vlak bij de formatio hippocampi. Soms wordt de hele route van neus tot reukschors voor de nervus olfactorius aangezien, maar in werkelijkheid houdt de zenuw bij de eerste synaps tegen de bulbus olfactorius op, net boven de neus.[5]
Schade aan de nervi olfactorius kan ervoor zorgen dat iemand niet meer kan ruiken, minder goed kan ruiken, anders ruikt of anders of niet meer kan proeven. Als het vermoeden bestaat dat de reukzin is aangetast, worden de beide neusgaten met monsters van bekende geuren zoals koffie of zeep gecontroleerd. Wanneer iemand intens aan bepaalde stoffen ruikt, waaronder ammoniak, kunnen de nociceptors van de nervus trigeminus die zich in de neusholte bevinden, worden geactiveerd. Dit kan de controle verstoren en wordt daarom vermeden.[6][7]
- ↑ Dunglison, R. (1856). Medical lexicon. A dictionary of medical science, 13e editie. Blanchard and Lea, Philadelphia.
- 1 2 Everdingen, J.J.E. van, Eerenbeemt, A.M.M. van den (2012). Pinkhof Geneeskundig woordenboek, 12de druk. Bohn Stafleu Van Loghum, Houten.
- ↑ Bastiaanssen, C.A. & Jochems, A.A.F. (1998). Anatomie en fysiologie, 4de druk. Bohn Stafleu Van Loghum, Houten.
- ↑ Federative Committee on Anatomical Terminology (FCAT) (1998). Terminologia Anatomica. Thieme, Stuttgart.
- ↑ Blumenfeld, H. (2010). Neuroanatomy through Clinical Cases, 2e druk. Sinauer Associates, Inc. Publishers, Sunderland, MA, Verenigde Staten.
- ↑ J. Vilensky, W. Robertston, C. Suarez-Quian, C. (2015). The Clinical Anatomy of the Cranial Nerves: The Nerves of "On Olympus Towering Top". Wiley-Blackwell, Ames, Iowa. ISBN 978-1-118-49201-7.
- ↑ E.R. Kandel (2013). Principles of neural science, 5de editie. McGraw Hill, Appleton and Lange. ISBN 978-0-07-139011-8.
· 
· 