Glottogonie: verschil tussen versies

Naar navigatie springen Naar zoeken springen
6 bytes verwijderd ,  1 jaar geleden
k
cosmetisch
(1 bron(nen) gered en 0 gelabeld als onbereikbaar #IABot (v1.5.1))
k (cosmetisch)
De '''glottogonie''' (van het Grieks: ''glootta'' - "tong, spraak" en ''gon''- "verwekken") of '''glottogenese''' is de tak van de [[taalwetenschap]] die zich bezighoudt met de studie van het ontstaan van [[taal]].
 
==Speculatief==
De wetenschap ontstond aan het eind van de [[20e eeuw]] en is nog vrij speculatief. Ze baseert zich op inzichten uit de [[archeologie]], ([[Historische taalkunde|historische]]) [[taalkunde]] en [[antropologie]]. Daarvoor zaten de opvattingen over het ontstaan der taal eerder in de [[mythologie|mythologische]] sfeer, zoals het Bijbelse verhaal over de [[toren van Babel]], of de Afrikaanse mythen, opgetekend door [[Mineke Schipper]].
 
Het taalvermogen is een van de belangrijkste eigenschappen die de mens onderscheiden van de andere dieren. Het is aannemelijk dat taal ontstaan is in de evolutie van de [[homo erectus]] naar de [[homo sapiens]]. Op taalkundig gebied zijn er daarvoor maar weinig materiële bronnen.
 
De vraag of ook dieren een taal hebben wordt niet eenduidig beantwoord. De taal van de paardenfluisteraar betreft een reeks standaard-uitdrukkingenstandaarduitdrukkingen als "lokroep" en "waarschuwen voor gevaar", die meer instinctieve reactiewijzen zijn dan door het subject gecreëerde taal. Daarbij lijken bewegingen, gebaren en houdingen minstens even belangrijk als klank.
 
De vraag of taal op één plaats is ontstaan blijft moeilijk te beantwoorden. Voorlopig houden de meeste wetenschappers het bij de stelling dat de huidige talen voortkomen uit één stamtaal, omdat ook de huidige menselijke populatie verondersteld wordt af te stammen van één gemeenschappelijke Oost-Afrikaanse voorvader. Geschreven taal is veel later ontstaan dan gesproken taal.
== Antropologisch en archeologisch bewijs ==
Taal kan pas ontstaan als de menselijke vormgeving ver genoeg gevorderd is:
* Het vocaal apparaat (het [[strottenhoofd]], de [[Mond (orgaan)|mond]], de [[Tong (anatomie)|tong]], ... ) heeft zich pas echt kunnen ontwikkelen na het rechtop lopen, zo'n 2,5 miljoen jaar geleden.
* De schedelinhoud, en meer bepaald de ontwikkeling van de "taalcentra" in de hersenen ([[centrum van Broca]] en het [[centrum van Wernicke]]). Sommige onderzoekers schatten op grond daarvan een "taalvermogen" mogelijk vanaf cacirca 1,5 miljoen jaar geleden, al is dat daarna nog verder geëvolueerd.
* Metingen op [[neanderthaler]]-schedels wijzen uit dat deze niet zo goed uitgerust waren als die van de ''homo sapiens''. Sommige wetenschappers, zoals [[Philip Lieberman]], stellen dat dit een rol speelde bij het verdwijnen van de Neanderthalermensneanderthaler.
* Echte taal, ''"denken en spreken"'', vergelijkbaar met wat wij daar in de [[21e eeuw|21ste eeuw]] onder verstaan, wordt dus gesitueerd rond 200.000 jaar geleden, toen de ''[[Mens|homo sapiens]]'' ontstond.
 
==Zie ook==
10.244

bewerkingen

Navigatiemenu