Swiebertje

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Swiebertje
Acteur Joop Doderer als Swiebertje
Acteur Joop Doderer als Swiebertje
Genre Komedieserie
Speelduur 30 tot 45 minuten
Bedenker John Henri uit den Bogaard
Hoofdrollen Joop Doderer
Riek Schagen
Piet Ekel
Lou Geels
Bert Dijkstra
Regie Paul Cammermans
Max Douwes
Henk Veenstra
Peter Holland
Carla van Sandwijk
Land van oorsprong Nederland
Taal Nederlands
Uitzendingen
Start 1955
Einde 1975
Seizoenen 14
Netwerk NCRV
Zender Nederland 1
Website
(en) IMDb-profiel
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Swiebertje is de titel van een reeks kinderboeken, vanaf 1936 geschreven door John Henri uit den Bogaard, en van een televisieserie die op de boeken gebaseerd is, uitgezonden door de NCRV in de jaren 60 en 70. Hoofdrolspeler is de landloper Swiebertje (naar eigen zeggen zowel zijn voornaam als zijn achternaam), een zwerver die het steeds aan de stok krijgt met veldwachter Bromsnor. Daarnaast maakt hij voortdurend juffrouw Saartje, de huishoudster van de burgemeester, het hof. Hij werd vooral bekend door de populaire televisieserie, waarin Joop Doderer de rol van Swiebertje vertolkte. De figuur van Malle Pietje kwam er in 1968 als vast personage bij.

De serie kwam pas echt op gang rond 1960, na een aantal proefuitzendingen, de eerste daarvan in 1955. Swiebertje werd van 20 april 1955 tot 25 april 1975 op televisie uitgezonden. De serie eindigde met het vertrek van Swiebertje naar Canada.

Van de afleveringen in kleur (1973-1975) zijn inmiddels tien dvd's uitgebracht, met in totaal 20 afleveringen. Ook van de zwart-witafleveringen van 1961 tot en met 1963 zijn er dvd's uitgebracht.

Ten tijde van de tv-afleveringen trokken Joop Doderer en Lou Geels door het land om voor kinderen toneelvoorstellingen te geven als Swiebertje en Bromsnor.

Joop Doderer vertolkte de rol van Swiebertje zó lang dat men tegenwoordig spreekt van het Swiebertje-effect wanneer het publiek een acteur sterk met één bepaalde rol vereenzelvigt.

Thematiek[bewerken]

De sfeer in de serie is die van vóór de Eerste Wereldoorlog, en is sterk hiërarchisch, mogelijk zelfs feodaal getint. De verhalen spelen in een kleinere plattelandsgemeente waar schijnbaar een 'baron' de dienst nog uitmaakt. De aristocratisch pratende burgemeester wordt met 'edelachtbare' aangesproken en heeft een huishoudster in uniform, die de zwerver Swiebertje af en toe een boterham toestopt. De veldwachter Bromsnor - op een gemoedelijke manier likkend naar boven en trappend naar beneden - grijpt iedere gelegenheid aan om Swiebertje zonder duidelijke vorm van proces in het 'hok onder de toren' op te sluiten. Vaak is er een misverstand waarbij Swiebertje ergens valselijk van wordt beschuldigd, maar het loopt altijd goed af.

Swiebertje woont overal in het dorp. De ene keer in de hooiberg en de andere keer in het tuinhuisje van de baron. Swiebertje werkt overal om aan geld te komen. Hij werkt bij de boeren, de burgemeester, bij de barones, in de herberg "De Vergulde Kip" en bij Piet van Dijk. Swiebertje verdient het geld altijd eerlijk. Als hij veel geld vindt, gaat hij op zoek naar de eigenaar van het geld. Bromsnor denkt altijd iets anders maar toch wil hij Swiebertje altijd wel helpen.

Rolverdeling[bewerken]

Hoofdrollen[bewerken]

Terugkerende gastrollen[bewerken]

Afleveringen[bewerken]

Er zijn 103 afleveringen en vier tv-spelen gemaakt:

tv-spelen (1955)
  1. Swiebertje als burgemeester
  2. Swiebertje als woonwagenklant
tv-spelen (1961)

Het betreft hier herhalingen van de tv-spelen uit 1955 maar in een nieuwe uitvoering.

  1. Swiebertje wordt burgemeester
  2. Swiebertje als woonwagenklant [dvd 10/zw-w dvd 1]
Serie 1 (seizoen 61/62) - Pas op, Swiebertje
  1. Gefeliciteerd, Saartje!
  2. Oei, Bromsnor
  3. Gebraden kip [zw-w dvd 1]
  4. Eind goed, al goed [zw-w dvd 1]
Serie 2 (seizoen 62/63) - Baron Swiebertje
  1. Freule Nicolien [zw-w dvd 2]
  2. Daar klopt iets niet [zw-w dvd 2]
  3. Welterusten, Jacobus [zw-w dvd 3]
  4. Die Bromsnor toch [zw-w dvd 3]
  5. Dromen zijn bedrog [zw-w dvd 4]
  6. De burgemeester gaat op bezoek [zw-w dvd 4]
  7. Meneer de baron komt thuis [zw-w dvd 5]
Serie 3 (seizoen 63/64) - Swiebertje en de vreemdelingen
  1. Saartje in de knel [zw-w dvd 5]
  2. Van kasten en katjes [zw-w dvd 6]
  3. Huishoudster gevraagd [zw-w dvd 6]
  4. Huishoudster op zicht [zw-w dvd 7]
  5. Kleren maken de man [zw-w dvd 7]
  6. Welkom vreemdeling! [zw-w dvd 8]
  7. Swiebertje zoekt het uit [zw-w dvd 8]
Serie 4 (seizoen 64/65) - Bravo Swiebertje
  1. De jas van Swiebertje
  2. Pas op voor bolhoeden
  3. Allemaal smoesjes
  4. Koek en ei... maar vooral: koek!
  5. Vergeet-me-nietjes met koek!
  6. Nauwelijks begonnen, bijna gewonnen!
  7. Bruidsboeket en boerendans
Serie 5 (seizoen 65/66) - Hiep, hiep, voor Swiep
  1. Zomaar een gewone dag
  2. Zeg maar gewoon: Saartje
  3. Koffiepraatjes!
  4. Swiebertje als tijgerjager
  5. Bromsnor in het nauw
  6. Hoog bezoek
  7. Allemaal malligheid
Serie 6 (seizoen 66/67) - Aap, Snor, Swiep
  1. Swiep staat voor aap
  2. Proost, signora
  3. Zeg het met bloemen
  4. Bar en boos, Swieber
  5. Spoken op bezoek
  6. Een avondje om nooit te vergeten
  7. Bromsnor, doe je plicht
Serie 7 (seizoen 67/68) - Kop op, Swiebertje
  1. De plu van Saartje
  2. Swieb in de greep van de griep
  3. Burgemeester op z'n praatstoel
  4. De mensenredders
  5. Spoken op de trap
  6. Cowboy Swiep
  7. Allemaal voor Saartje
Serie 8 (seizoen 68/69) - Ha die Swiep
  1. Bloemen voor tante Alida
  2. In de wei, daar staat een huis
  3. Wie een kuil graaft?
  4. Eens maar nooit meer, Swiep
  5. Laat Saartje maar schuiven
  6. Sprekend een aap! Maar dan in 't lelijk
  7. Met de tong op de schoenen
Serie 9 (seizoen 69/70) - Met Swieb op avontuur
  1. Help een handje
  2. Herry om Ferry
  3. De bedrieger bedrogen
  4. Je hebt vrienden of je hebt ze niet
  5. Brom ziet ze niet vliegen
  6. Knorren en snuiven
  7. Het moet een geheimpje blijven
  8. Lentekriebels
Serie 10 (seizoen 70/71) - Swiebertje
  1. Een bittere tegenvaller
  2. Saartje in de lappenmand
  3. Die brave juffrouw Cornelia
  4. Wat een dag, wat een dag
  5. Denk nog eens aan Nicolien
  6. Wie het laatst lacht...
  7. Zo'n fatsoenlijk mannetje
  8. Twee lieve oude dametjes (100e uitzending)
Serie 11 (seizoen 71/72) - Zwerven met Swiebertje
  1. Een zwerver keert terug
  2. Brom voelt nattigheid
  3. Sinterswieb kapoentje
  4. Voetstappen in de sneeuw
  5. Hokus pokus... Foetsjie
  6. Swiebertje krijgt een punthoofd
  7. Ruzie met Saar
  8. Huisje, meisje, hondje
Serie 12 (seizoen 72/73) - Zwerven met Swiebertje
  1. De nieuwe burgemeester
  2. Brom ziet spoken
  3. Brom op het matje
  4. Recht moet zegevieren
  5. Pas op, Filifalderatus [dvd 9]
  6. Het zit snor met Brom [dvd 9]
  7. Steek je handen uit de mouwen, Swiebelman [dvd 10]
  8. Het is een lamme(tjes) geschiedenis [dvd 10]
Serie 13 (seizoen 73/74) - Zwerven met Swiebertje
  1. 20-10-1973 Een dagje om nóóit te vergeten [dvd 6]
  2. 03-11-1973 Alles draait om geld [dvd 6]
  3. 01-12-1973 Een spekje naar Brom's bekje [dvd 7]
  4. 29-12-1973 Leve de rompslomp [dvd 7]
  5. 26-01-1974 Dat doet je de das om [dvd 8]
  6. 23-02-1974 Sjerrelok Hommeles op speurderspad [dvd 8][1]
  7. 23-03-1974 Een goeie oude bekende [dvd 8]
  8. 20-04-1974 Goed dat er nog kaboutertjes bestaan [dvd 1]
  9. 18-05-1974 Swiebertje laat zich niet kisten [dvd 1]
Serie 14 (seizoen 74/75) - Zwerven met Swiebertje
  1. Een veelbewogen regendag [dvd 2]
  2. Saar, daar ga je [dvd 2]
  3. Slaap lekker Jacobus [dvd 3]
  4. Pas op Swiebertje [dvd 3]
  5. Veel drukte om niks [dvd 4]
  6. De plu van Saar [dvd 4]
  7. Baron Swabbertje [dvd 5]
  8. Saartje helpen
  9. Vaarwel Swiebertje [dvd 5]. De afscheidsscène werd opgenomen in het bos van Hollandsche Rading.

Afgeleiden[bewerken]

  • Rond 1964 verscheen er een single met een hoorspel van Swiebertje, getiteld "Swiebertje als detective". Dit was een actie van BMW om reclame te maken voor de BMW LS. In dit hoorspel wordt Swiebertje ervan verdacht de BMW van de burgemeester te hebben gestolen. Swiebertje is echter onschuldig; hij vindt de auto terug en ontmaskert de werkelijke dader. Als dank mag hij samen met de burgemeester een hele dag in diens BMW rondtoeren.
  • De parodistische groep Hakkûhbar behaalde in 1996 een nummer 1-hit met Gabbertje, dat de melodie van de begintune uit Swiebertje gebruikte.
  • Het Groningse dorp Wedde werd in maart 2010 uitgeroepen tot Swiebertjedorp, omdat het in veel opzichten lijkt op het dorp uit de serie.

Populariteit[bewerken]

  • In 2001 werd het programma verkozen tot beste televisieprogramma van de afgelopen 50 jaar.
  • In 2011 werd het programma genomineerd bij de drie beste televisieprogramma's van de afgelopen 60 jaar, samen met Man bijt hond en Sonja op…. Uiteindelijk won Man bijt hond.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. In deze aflevering is te zien dat de serie zich afspeelt in het jaar 1905. Als Swiebertje in het gastenboek kijkt, staat er als datum 26/02/'05.