Naar inhoud springen

Tribulus (plant)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Tribulus
Tribulus terrestris
Taxonomische indeling
Rijk:Plantae (Planten)
Stam:Embryophyta (Landplanten)
Klasse:Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade:Bedektzadigen
Clade:'nieuwe' Tweezaadlobbigen
Clade:Fabiden
Orde:Zygophyllales [ Post APG II ]
Familie:Zygophyllaceae
Onderfamilie:Tribuloideae
Geslacht
Tribulus
L. (1753)
Typesoort
Tribulus terrestris
L.
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Tribulus op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Tribulus is een geslacht van planten uit de familie Zygophyllaceae. De soorten komen van nature voor in het zuidelijk deel van Europa, de warmere delen van Azië, en in Afrika en Australië.[1] De typesoort (lectotype) is Tribulus terrestris L.[2]

Kenmerken en bladeren[bewerken | brontekst bewerken]

Tribulus-soorten zijn eenjarige, tweejarige tot meerjarige kruidachtige planten die min of meer uitgestrekt zijn. Bovengrondse plantendelen zijn vaak donsachtig behaard. De tegenover elkaar liggende bladeren zijn geveerd met drie tot twaalf paar blaadjes.

Bloeiwijzen en bloemen[bewerken | brontekst bewerken]

De gesteelde bloemen zijn meestal solitair in de bladoksels, soms in vertakte bloeiwijzen. De hermafrodiete bloemen zijn radiaal symmetrisch en vier- tot vijfvoudig met een dubbel bloemdek. De vier of vijf vrije kelkblaadjes zijn ovaal. De vier of vijf vrije bloembladen zijn meestal geel. Er zijn twee cirkels met elk vier of vijf meeldraden. Ze zijn vrij van elkaar en ook niet versmolten met de bloembladen, die van de binnenste cirkel zijn duidelijk korter, vaak zijn er vijf steriel. Er is een ringvormige, vlezige, tienlobbige schijf. Gewoonlijk worden vijf (zelden twee tot vier) vruchtbladen versmolten tot een superieur, ei- tot bolvormig vruchtbeginsel, dat in verschillende kamers is verdeeld door een vals septum - dit onderscheidt het geslacht van alle andere in de familie. Elke eierstokkamer bevat in de axillaire placenta meestal twee tot vijf, zelden tot tien hangende eitjes. De stylus eindigt in een eenvoudig of vijflobbig litteken. Bestuiving gebeurt meestal door insecten (entomofilie).

Vruchten[bewerken | brontekst bewerken]

Ze vormen splijtvruchten, die meestal harde stekels hebben, zodat de vruchten vast komen te zitten aan de poten en vacht van dieren en zo voor verspreiding van zoöchorie zorgen.

Nomenclatuur en verspreiding[bewerken | brontekst bewerken]

Het geslacht Tribulus werd in 1753 opgericht door Carl Linnaeus in Species Plantarum, Tomus 1, blz. 386-387. Tribulus terrestris L. werd vastgelegd als het lectotype in Vail en Rydberg: North American Flora, Volume 25, 1910, blz. 109. De generieke naam Tribulus verwijst naar hetzelfde Latijnse woord voor het oorlogswapen van de kraai, gemaakt van vier spijkers of stekels.

Het geslacht Tribulus behoort tot de onderfamilie Tribuloideae binnen de familie Zygophyllaceae. Soms wordt het geplaatst in een familie Tribelaceae.

Het paleotropische geslacht Tribulus is wijdverbreid in tropische en subtropische landen in Azië, Afrika, Zuid-Europa en Noord-Australië. Het gedijt vooral in droge en semi-aride gebieden. De meeste soorten komen voor in de Saharo-Indiase fytogeografische zone. Ten minste één soort werd als invasieve plant in het Neotropisch gebied geïntroduceerd.

Soorten[bewerken | brontekst bewerken]