Acoz
.svg){kind=small} |
|||
  |
|||
|
|
|||
| Provincie |  Henegouwen |
||
| Gemeente | Gerpinnes | ||
| Coördinaten | 50°21'N 4°31'E | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 6,92 km² | ||
| Inwoners (31/12/1976) | 1.996 (288 inw/km²) | ||
|
|
|||
| Postcode | 6280 | ||
| Netnummer | 071 | ||
|
|||
Acoz is een dorp in de Belgische provincie Henegouwen en een deelgemeente van Gerpinnes. Het dorp heeft een oppervlakte van 6,92 vierkante kilometer.
Acoz ligt op 10 kilometer ten zuidoosten van Charleroi en is sinds de jaren 1960 geëvolueerd tot een woondorp dat in de invloedssfeer ligt van de stad. In het westen ligt nog het gehucht Lausprelle.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Het dorp behoorde tot het graafschap Namen en behoorde sinds 1543 toe aan de familie de Marotte. In 1759 stierf Jean-Michel de Marotte zonder nakomelingen waardoor de heerlijkheid overging op zijn nicht Catherine d'Udekem. De familie zou later de naam d'Udekem d'Acoz aannemen. Acoz bleef eigendom van de familie tot aan de vorming van de gemeenten in 1795.
Kerkelijk behoorde Acoz tot de parochie Gerpinnes. In 1803 werd Acoz samen met Lausprelle een zelfstandige parochie. In het begin van de 20e eeuw werd ook Lausprelle een zelfstandige parochie.
Het dorp had zwaar te lijden tijdens de Eerste Wereldoorlog. Tijdens gevechten langs de Samber op 21 augustus 1914 werd het dorp in brand gestoken en werden verscheidene personen, waaronder de pastoor, gefusilleerd.
[bewerken] Industrie
Reeds in de 14e eeuw was er een smederij te Acoz. Tot in de 18e eeuw bleven er enkele smederijen actief in het dorp. In 1838 bouwde de familie de Dordolot te Acoz een industrieel complex dat bestond uit een hoogoven, 30 cokesovens en een walserij. De industrie bloeide tot na de Eerste Wereldoorlog waarna het verval begon. In de jaren 1950 tenslotte trok de staalindustrie volledig weg uit Acoz.
In de 19e eeuw en de eerste helft van de 20e eeuw waren er ook verscheidene groeven waar onder andere rode zandsteen gedolven werd.
[bewerken] Demografische evolutie
Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen; 1976=inwonersaantal bij de opheffing van de gemeente op 31 december
[bewerken] Bezienswaardigheden
- Het 16e eeuwse kasteel van Acoz, met een park van 28 ha
- De neo-classicistische Sint-Martinuskerk uit 1844
