Boomstamkano

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Het uitbranden van een boomstam door Indianen.
De bouw van een 10 meter grote zeewaardige boomstamkano.
Zeewaardige boomstamkano in volle glorie.
Boomstamkano in Oost-Afrika, 1906

Een boomstamkano is een kano gemaakt uit één boomstam. Hij is in vrijwel de hele wereld bekend en gebruikt, en er is een eindeloze variatie in maten en vormen, afhankelijk van het cultuurgebied en het cultuurstadium.

Dugout canoe Rennell.jpg

De boomstamkano wordt heden ten dage nog gebruikt in bijvoorbeeld Indonesië en Nieuw-Guinea, Australië, Afrika en Zuid-Amerika. En alleen al in de Indonesische archipel is er een enorme variatie in vorm en uitvoering.

Archeologische vondsten[bewerken]

In 2005 is er in Vlaardingen een ongeveer 10 meter lange boomstamkano gevonden van ±800 v.Chr.

In 1988 is er tijdens opgravingen voorafgaande aan de bouw van de Betuweroute bij Hardinxveld-Giessendam een 5,5 m lange en 55 cm brede boomstamkano van lindehout gevonden. Deze boomstamkano is zo'n 7000 jaar oud.

Bij Hazendonk is er een eikenhouten boomstamkano gevonden uit de Vroege Steentijd.

In Bergschenhoek is er in 1978 een boomstamkano van elzenhout gevonden.

In 1955 is er bij Blikkenveen (gemeente Pesse, Drenthe) een 3 m lange en 44 cm brede boomstamkano gevonden. Deze staat ook bekend als de Boot van Pesse. Het is vervaardigd van het hout van een grove den, dateert uit 8200 - 7600 v. Chr. en daarmee de oudste bekende boomstamkano.

Omstreeks 1952 is bij het graven van ijzererts in het dal van de oude Daarlerbeek ten noordoosten van Daarle een boomstamkano gevonden. De ouderdom is onbekend, maar aangezien er in dezelfde buurt in het beekdal twee stenen bijlen zijn gevonden kan men de ouderdom toch bepalen op minstens 3000 tot 5000 voor Chr. De vondsten lagen aan het begin van de knuppelbrug die door de Moerige Venen liep van Daarle naar de hoogte van Sibculo.

Moderne boomstamkano's[bewerken]

In 2003 is er in Eindhoven een boomstamkanoproject van start gegaan. Om een Noord-Amerikaanse boomstamkano na te maken is er een 18 ton zware populier uit Duitsland overgehaald met een doorsnede van 1,80 m. Hieruit is een 10 m lange boomstamkano vervaardigd. Bij het maken van de boomstamkano is gebruikgemaakt van modern gereedschap.

Vervaardiging[bewerken]

Ondanks het primitieve uiterlijk stelt de vervaardiging van een boomstamkano hoge eisen aan de maker(s). Allereerst dient er een geschikte stam uitgezocht te worden die lang en recht genoeg is, met zo weinig mogelijk zijtakken. Daarna het vellen, transporteren en voorbereiden van de stam.

Het eigenlijke uithollen kon op verschillende manieren gebeuren, van alleen branden tot het bewerken met gereedschappen van steen, been, brons en ijzer, naargelang de ontwikkeling en cultuur.

Het is echter altijd een tijdrovende zaak geweest die veel inzet vroeg van de makers, die dit alleen konden en kunnen doen als zij deel uitmaakten van een gemeenschap die als geheel gediend was met het vaartuig.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]