Echte tonderzwam

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Echte tonderzwam
Knuskkjuke.JPG
Taxonomische indeling
Rijk: Fungi (Schimmels)
Stam: Basidiomycota
Klasse: Agaricomycetes
Orde: Polyporales
Familie: Polyporaceae
Geslacht: Fomes
Soort
Fomes fomentarius
(L.) J.J.Kickx (1867)
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De echte tonderzwam, ook wel tondelzwam, (Fomes fomentarius, synoniem: Polyporus fomentarius) is een paddenstoel die behoort tot de familie Polyporaceae. De schimmel groeit op dode of halfdode bomen, waarbij berken de voorkeur genieten. De donkergrijze tot donkerbruine, tot 20 cm grote paddenstoel is hoefvormig.

De tondelzwam werd vroeger gebruikt als tondel voor het maken van vuur. De tondel werd samen met vuurstenen in een tondeldoos meegenomen. Met de vonken van tegen elkaar geslagen vuurstenen werd een plukje aangestoken, waarna met de smeulende tondel een houtvuur kon worden aangeblazen.[1]

Uit de kern gesneden schijven werden tot een soort juchtleer bewerkt, waarvan dameshandschoenen en wondlappen werden gemaakt.[2] In Roemenië en Hongarije worden nog hoofddeksels van de tondelzwam gemaakt.

Diefstal[bewerken]

In augustus 2013 deed Staatsbosbeheer aangifte van diefstal van ongeveer 150 tonderzwammen uit het beukenbos bij Renkum op de Veluwe.[3]

Eerder waren er ook mensen op heterdaad betrapt bij diefstal van deze tonderzwammen.[4] Zeldzame kevers en sluipwespen leven en leggen hun eitjes in of op de tonderzwam.[5] Omdat de tonderzwam langzaam groeit en wel tientallen jaren oud kan worden, is de verwijdering hiervan daarom een bedreiging voor het voortbestaan van deze insecten.

Gebruik als medicijn[bewerken]

Vroeger werd de Echte tonderzwam gebruikt bij de behandeling van tuberculose. Het effect was uitsluitend een vermindering van het door de ziekte veroorzaakte nachtelijke zweten.[6]

Trivia[bewerken]

  • De 5300 jaar oude ijsmummie Ötzi had tonderzwam bij zich.
Bronnen, noten en/of referenties