Eiger (Zwitserland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Eiger
Noordwand
Noordwand
Hoogte 3970 m
Coördinaten 46° 35′ NB, 8° 0′ OL
Ligging Bern, Zwitserland
Gebergte Berner Alpen
Dominantie 2,21 km → Mönch
Prominentie 356 m ↓ Nördliches Eigerjoch → Mönch
Eerste beklimming 11 augustus 1858 door Charles Barrington, Christian Almer en metgezellen
Eenvoudigste route rots- en ijsklim
Eiger (Zwitserland)
Eiger (Zwitserland)
Portaal  Portaalicoon   Aardwetenschappen

De Eiger is een 3970 meter hoge berg in Zwitserland, in de bergen van het Berner Oberland. De Eiger is voor het eerst in 1858 beklommen door Charles Barrington, Christian Almer en metgezellen. De Eiger is weliswaar geen "vierduizender", zoals de nabijgelegen Jungfrau en Mönch, maar hij geldt wel als de moeilijkste om te beklimmen. Zijn steile noordwand is een klassieke uitdaging, die bekend staat als de gevaarlijkste route van Europa.

Op 24 juni 1938 beklom Anderl Heckmair als eerste met Heinrich Harrer, Fritz Kasparek en Ludwig Vörg deze beruchte Eiger-noordwand, die gold als "een van de laatste problemen in de Alpen". Twee van hen beschikten over stijgijzers met punten aan de voorkant, voor die tijd een nieuwigheid in de klimuitrusting die veel tijdwinst opleverde doordat in ijs en sneeuw niet overal treden hoefden te worden uitgehakt. De als zeer heldhaftig afgeschilderde beklimming, door een onderweg gesloten gelegenheidscoalitie van een Duits en een Oostenrijks duo kort na de Anschluss van Oostenrijk bij Duitsland, werd door de nazi's uitgebuit voor propaganda. Hierdoor werd het ook een politiek beladen sportieve prestatie. Overigens zou één van hen later in de Tweede Wereldoorlog sneuvelen als militair bij de Gebirgsjäger, die voor speciale opdrachten ook werden ingezet aan het oostfront.

De bijnaam van de noordwand werd de Mordwand, vanwege het grote aantal omgekomen klimmers. De mislukte en herhaaldelijk na dramatische en fatale ongevallen afgebroken pogingen in de jaren dertig van de 20e eeuw bezorgden de wand een sinistere reputatie, die door sommige vermetele klimmers niet als afschrikwekkend maar juist als een uitdaging werd gezien. Ten tijde van die eerste geslaagde beklimming in 1938 waren naar aanleiding van ongevallen in de voorgaande zomer verdere pogingen zelfs nog door de autoriteiten verboden.

De klim is bijzonder gevaarlijk vanwege vallende stenen en ijsafzetting. De drie ijsvelden, waar de klimmers overheen moeten, zijn gevaarlijk vanwege vallende stenen.

In 1971 beklommen Vincent Dewaele en Renaat Van Malderen als eerste Belgen de noordwand. In 1969 had deze laatste al samen met Tony Peeters als eerste Belgisch team de Walkerpijler op de Grandes Jorasses beklommen. In 1977 beklommen Ronald Naar en Bas Gresnigt als eerste Nederlanders de noordwand. Sindsdien is de bergwand meer door Nederlanders beklommen, onder andere door Gertjan van Leersum, Johan Taks, Gerard van Sprang, Cas van der Gevel, Wilco van Rooijen, Thierry Schmitter en Jan-Willem Jenneskens.

Ook zijn er over de duizelingwekkend steile pijlers moderne rotsklimroutes geopend. Michel Piola en Gerard Hopfgartner klommen in 1979 De Geneefse route. Deze route werd door Piola gewaardeerd op ED-A3. In 1988 werd deze route voor de derde maal herhaald door het Nederlandse klimduo van der Werff en Zikel.

Op 13 juli 2006 stortte rond acht uur 's avonds 500.000 kubieke meter rotsblokken naar beneden op de Untere Grindelwaldgletscher, waardoor er urenlang een grote stofwolk hing boven de gemeente Grindelwald. De oorzaak ligt mogelijkerwijs in het binnendringen van smeltwater in de rotsen alsook wellicht in de toegenomen instabiliteit vanwege de door de opwarming van de Aarde veroorzaakte inkrimping van de aanwezige gletsjer.

Videogames[bewerken]

In de serie videogames Gran Turismo komt een circuit nabij de noordwand voor.

Literatuur[bewerken]

  • Over de geschiedenis van de beklimmingen van de beruchte Eiger-noordwand verscheen van eerste beklimmer Heinrich Harrer het boek Die weisse Spinne, naar de naam, die door de klimmers in de jaren dertig werd gegeven aan een sneeuwveld in deze wand[1][2] en in 2008 van Rainer Rettner Eiger, Triumph und Tragödien 1932-1938' [3].
  • Joe Simpson, een Britse bergbeklimmer vooral bekend door zijn boek Touching the Void (1988), werd al op jonge leeftijd geïnspireerd door Die weisse Spinne. Het boek is voor hem de inspiratie geweest om ook te gaan klimmen. Hij schreef in 2002 het boek The Beckoning Silence, waarin hij onder andere over zijn laatste grote beklimming schrijft: de noordwand van de Eiger.

Films[bewerken]

  • In 2007 werd de documentaire The Beckoning Silence uitgebracht, gebaseerd op het gelijknamige boek. Joe Simpson ging in deze documentaire terug naar de Eiger en volgde de route die Anderl Heckmair en zijn drie maten in 1938 hadden genomen in hun poging de top van de Eiger te bereiken via de noordwand.
  • Over een beklimming van de noordwand verscheen in 2008 de Duitstalige film Nordwand. De film werd geregisseerd door Philipp Stölzl en de hoofdrollen werden gespeeld door Benno Fürmann, Florian Lukas en Johanna Wokalek. De film ging in juni 2010 in Nederland in première.
  • De IMAX-film The Alps gaat over het beklimmen van de noordwand van de Eiger door John Harlin III. Deze film was onder andere in Nederland in het Haagse Omniversum te zien.
Bronnen, noten en/of referenties
  1. (de) Heinrich HARRER Die weisse Spinne: die Geschichte der Eiger-Nordwand, uitg. Wenen (1958, diverse herdrukken, ook uitgegeven onder de titel Das Buch vom Eiger)
  2. Nederlandse vertaling De Witte Spin: geschiedenis van de Eiger-noordwand, uitg. Albini, Amsterdam (1988) ISBN 90-6714-026-0
  3. (de) Rainer Rettner Eiger, Triumph und Tragödien 1932-1938', uitg. AS Verlag, Zürich (2008). ISBN 978-3-909111-49-7