Rudimentair (anatomie)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een kenmerk van een organisme wordt rudimentair genoemd wanneer het in een vroeger stadium van het organisme aanwezig was, maar tegenwoordig niet tot ontwikkeling komt veelal omdat het geen functie meer heeft. Een orgaan of ledemaat bijvoorbeeld, kan in de loop van de evolutie zijn functie verloren hebben en dus in het huidige tijdperk overbodig zijn. Zo'n orgaan is soms nog wel aanwezig (als evolutionair relict), maar is bijvoorbeeld tot minimale proporties gekrompen. Het verdwijnen van een kenmerk kan onder andere in gang gezet zijn om energie te besparen.[1]

Voorbeelden[bewerken]

Gewervelden:

  • Bij de mens: het wormvormig aanhangsel (appendix) dat bij een blindedarmoperatie verwijderd wordt, de stuit of het staartbeen (coccyx) en de verstandskiezen (wijsheidstand) voor het kauwen van rauw voedsel.
  • Sommige walvissen hebben nog twee achterpoten, niet meer dan twee losse beentjes ergens in het achterlichaam.
  • Er zijn slangen met rudimentaire pootjes, niet meer dan nauwelijks zichtbare uitsteeksels.
  • Sommige vogels hebben hun vleugels verloren[2]
  • Er zijn vissen die in absolute duisternis in grotten leven en die zowel het pigment in hun huid als hun ogen zijn verloren.[3]

Insecten

  • Sommige sluipwespen hebben het vermogen om vetten te produceren verloren, omdat hun gastheer dit produceert.[4]
  • Veel insecten die zich zonder seks (aseksueel) voortplanten, hebben hun seksuele kenmerken verloren.[5]


Zie ook[bewerken]