Squadron

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Oorspronkelijk is een squadron bij de luchtmacht de aanduiding voor een operationele eenheid met vliegtuigen en al het hierbij behorend personeel onder één commandant; de squadroncommandant. Een klein squadron (meestal 5 vliegtuigen) wordt ook wel escadrille genoemd. Soms wordt het Nederlandse synoniem eskader gebruikt, maar dit begrip is meer ingeburgerd als benaming voor vlootonderdelen bij de marine. Een ander naoorlogs synoniem is smaldeel. Een squadron kan ook een luchtmachteenheid zijn met een ondersteunende (bijvoorbeeld onderhoud, logistiek of transport) of faciliterende taak.

De squadroncommandant heeft tegenwoordig meestal de rang van majoor of luitenant-kolonel, hoewel anders ook voorkomt. De rang is afhankelijk van taak en omvang van een squadron en kan ook per land verschillen.

Operationele squadrons (met vliegend materieel) kunnen weer onderverdeeld zijn in afzonderlijke flights. Twee of meer squadrons kunnen zijn samengevoegd in een wing ("vleugel"). Overige squadrons kunnen onderverdeeld zijn in bijvoorbeeld afdelingen.

De omvang van een squadron kan variëren. Een squadron gevechtsvliegtuigen varieert bij NAVO-landen van 10 tot 24 vliegtuigen en kent een personele sterkte tussen 150 en 200 personen.

Bijzondere squadrons kunnen ook groter of kleiner zijn: zo kent de Koninklijke Luchtmacht op de Vliegbasis Leeuwarden een squadron van 3 reddingshelikopters en heeft de Amerikaanse marine op elk van haar vliegdekschepen squadrons van 4 AEW vliegtuigen geplaatst.

Nederland[bewerken]

Bij de Nederlandse luchtmacht wordt de term squadron ook gebruikt voor een operationele eenheid luchtdoelraketten. In andere landen kunnen soortgelijke luchtdoelraketten weer ingedeeld zijn in bataljons bij de landmacht (bijvoorbeeld bij de US Army).

De aanduiding squadron is in Nederland sinds de Tweede Wereldoorlog in gebruik genomen: daarvoor werd de term vliegtuigafdeling gebruikt. In België wordt het een smaldeel genoemd.

Een squadron bij de Koninklijke Marine is een groep van 3 of 4 gelijke schepen. De marine kent daarnaast nog de term eskader, maar gebruikt die voor een grotere eenheid van verschillende typen schepen.

Lijst van Nederlandse squadrons[bewerken]

Hieronder staat een lijst van actieve, niet-actieve en (tijdelijk) opgeheven squadrons van zowel de Koninklijke Luchtmacht als van de Koninklijke Marine.

Actieve squadrons (2012)[bewerken]

Sq nummer/naam Typering Bijzonderheden
7 Opleidingen helikopter
121 Opleiding KMA MWO KLu vh Nike Hercules, 121 sq ML/KNIL
122 Opleiding KMA KOO KLu vh Nike Hercules, 122 sq ML/KNIL
130 Algemeen mil opleiding
131 Vliegeropleiding
132 Gedragsopleiding
133 Technische opleidingen
298 Transporthelikopter
299 Opleidings- en expertisesquadron
300 Transporthelikopter
301 Gevechtshelikopter
303 S&R helikopter
306 F-16
312 F-16
313 F-16
322 F-16
323 F-16
334 Luchttransport
336 Luchttransport
600 Air Liaison, Instructie, LTV
601 Bewaking
602 Beveiliging
603 Bewaking
604 Bewaking
640 Bewaking & Platform
650 Platform
710 CRC
711 MilATCC
800 Geleide wapens
802 Geleide wapens
803 Geleide wapens
860 Helikopter (KM)
900 Onderhoud
901 Logistiek
920 Onderhoud
921 Logistiek
922 Platform
930 Onderhoud
931 Platform
932 Logistiek
940 Logistiek en Onderhoud
941 Platform
951 Logistiek en Onderhoud
970 Ondersteuning
990 Gereedstelling/onderhoud (KM)
991 Platform (KM)

Niet-actieve of opgeheven squadrons[bewerken]

Sq nummer/naam Typering (bij opheffing) Bijzonderheden
2 Koninklijke Marine
118 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 18 sq ML/KNIL
119 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 19 sq ML/KNIL
120 Opleidingen Geleide wapens vh Geleide wapens (Nike Hercules), vh 120 sq ML/KNIL
220 Geleide wapens (Nike Hercules) vh 20 sq ML/KNIL
221 Geleide wapens (Nike Hercules) vh ML/KL 1LVR
222 Geleide wapens (Nike Hercules) vh ML/KL 2LVR
223 Geleide wapens (Nike Hercules)
302 Gevechtshelicopters (Apache) Eerste AH-64D squadron
311[1] F-16
314 F-16
315 F-16
316 F-16
320 Koninklijke Marine
321 Koninklijke Marine
324 Geleide wapens (Hawk)
326 Geleide wapens (Hawk)
327 Geleide wapens (Hawk)
328 Geleide wapens (Hawk)
420 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR
421 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR
422 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 2LVR
423 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR, later 503 sq
500 Geleide wapens (Hawk) vh 700 sq
501 Geleide wapens (Hawk) vh 701 sq
502 Geleide wapens (Hawk) vh 702 sq
503 Geleide wapens (Hawk) vh ML/KL 1LVR / 423 sq
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, LW
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, TW
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, VKL
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, Ehv
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, GR
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, Yp
W&E Wapentechniek en Elektronica squadron, DL
T Technisch squadron, LW
T Technisch squadron, TW
T Technisch squadron, VKL
T Technisch squadron, Ehv
T Technisch squadron, GR
T Technisch squadron, Yp
T Technisch squadron, DL
Mat Materieel squadron, LW
Mat Materieel squadron, TW
Mat Materieel squadron, VKL
Mat Materieel squadron, Ehv
Mat Materieel squadron, GR
Mat Materieel squadron, Yp
Mat Materieel squadron, DL
MT Motor Transport squadron, SSB
MT Motor Transport squadron, LW
MT Motor Transport squadron, TW
MT Motor Transport squadron, VKL
MT Motor Transport squadron, Ehv
MT Motor Transport squadron, GR
MT Motor Transport squadron, Yp
MT Motor Transport squadron, DL
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, LW
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, TW
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, VKL
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, Ehv
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, GR
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, Yp
LB Luchtmacht Beveiliging squadron, DL
METEO Luchtmacht Meteorologisch squadron, De Bilt
Verz Verzorging squadron, LW
Verz Verzorging squadron, TW
Verz Verzorging squadron, VKL
Verz Verzorging squadron, Ehv
Verz Verzorging squadron, GR
Verz Verzorging squadron, Yp
Verz Verzorging squadron, DL

LW=Vliegbasis Leeuwarden, TW=Vliegbasis Twenthe, VKL=Vliegbasis Volkel, Ehv=Vliegbasis Eindhoven, GR=Vliegbasis Gilze-Rijen, Yp=Vliegbasis Ypenburg, DL=Vliegbasis Deelen, SSB=Soesterberg, ML=Militaire Luchtvaart.

vh=voorheen: tradities overgenomen van...

W&E squadron voorheen ook Bewapening en Elektronica squadron (B&E) genoemd.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. 311 Squadron opgeheven Rijksoverheid, Nieuwsbericht, 27 september 2012