Stemloze palatale fricatief

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Stemloze palatale fricatief (tussen a's)

De stemloze palatale fricatief is een medeklinker die in het Internationaal Fonetisch Alfabet aangeduid wordt met [ç], en in X-SAMPA met C. Het IPA-symbool voor de klank is een cedille, die onder andere gebruikt wordt in Franse woorden als façade. De klank die in de Franse taal wordt weergegeven met ç is echter geen stemloze palatale fricatief, maar een stemloze alveolaire fricatief.

Slechts 5% van de wereldtalen kent de stemloze palatale fricatief. Het Nederlands kent de klank wel. Een voorbeeld is de ch in licht, zoals het onder andere wordt uitgesproken in Vlaanderen.

Kenmerken[bewerken]

  • De manier van articulatie is fricatief, wat wil zeggen dat de klank geproduceerd wordt door hinder die de luchtstroom ondervindt op de plaats van articulatie, waardoor turbulentie ontstaat.
  • Het articulatiepunt is palataal, wat inhoudt dat de klank wordt gevormd met het midden of de achterkant van de tong tegen het harde verhemelte.
  • Het type articulatie is stemloos, wat wil zeggen dat de stembanden niet meetrillen bij het articuleren van de klank.
  • Het is een orale medeklinker, wat wil zeggen dat de lucht door de mond naar buiten stroomt.
  • Het is een centrale medeklinker, wat wil zeggen dat de lucht over het midden van de tong stroomt, in plaats van langs de zijkanten.
  • Het luchtstroommechanisme is pulmonisch-egressief, wat wil zeggen dat lucht uit de longen gestuwd wordt, in plaats van uit de glottis of de mond.