Bentinck

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Wapen van het geslacht Bentinck

Bentinck is een van oorsprong Gelders geslacht en behoort tot de Nederlandse, Britse en voorheen ook tot de Duitse adel.

Geschiedenis[bewerken]

De bewezen stamreeks begint met Johan Bentinck, knape, die vermeld wordt tussen 1343 en 1386 en zich vestigde bij Wapenveld in de gemeente Heerde op de Veluwe. In de zeventiende eeuw werd het geslacht Bentinck opgesplitst in een Nederlandse en een Engelse tak. In 1814 werden leden van dit geslacht benoemd in de Ridderschap van Overijssel waardoor zij en hun nakomelingen tot de adel van het koninkrijk gingen behoren; in 1819 werd bepaald dat voor alle leden van dit geslacht, met uitzondering van hen die tot de grafelijke tak behoorden, de titel van baron(es) werd erkend.

In 1845 werden de nakomelingen van het echtpaar Bentinck-van Reede-Ginkel opgenomen in de Duitse Hohe adel, met de titel van Erlaucht overgaand bij eerstgeboorte; in 1886 besloot koningin Victoria dat dezen in Groot-Brittannië de titel van Count mochten voeren. Drie van deze nakomelingen werden in 1920 en 1924 ingelijfd in de Nederlandse adel.

In 1839 trouwde Berend H.W.J. baron Bentinck (1781-1849) met een Britse en hun nakomelingen zijn sindsdien in Groot-Brittannië gevestigd; in 1911 werd bij besluit van koning George V bepaald dat het hoofd van de baronale takken, tevens hoofd van de Britse baronale tak, in Groot-Brittannië de titel van Baron mag voeren. De overigen, ook behorend tot de Nederlandse adel, mogen de Nederlandse titel van baron(es) voeren.

Engelse tak[bewerken]

De Engelse tak werd gesticht door Hans Willem Bentinck, die de koning-stadhouder Willem III naar Engeland vergezelde. Hij werd in 1689 verheven tot graaf van Portland, zijn zoon Henry Bentinck in 1715 tot hertog van Portland. Henry's zoon William Bentinck, 2e hertog van Portland, nam na zijn huwelijk met Margaret, erfgename van Edward Cavendish-Harley, 2e graaf van Oxford en Mortimer, in 1801 de naam Cavendish-Bentinck aan. Uit deze tak kwamen diverse Britse politici voort.

De linie Cavendish-Bentinck stierf in 1990 uit met Victor Frederick William Cavendish-Bentinck, 9e en laatste hertog van Portland. De titel graaf (niet hertog) van Portland viel hierop toe aan een verre neef, Henry Noel Bentinck. Hij werd de 12e graaf van Portland. In 1997 is hij opgevolgd door zijn zoon, de acteur Tim Bentinck. De 13e graaf van Portland heeft twee zoons: William Bentinck, viscount Woodstock, en Jasper Bentinck. De moeder van de Britse koninginmoeder Elizabeth Bowes-Lyon was Cecilia Nina Cavendish-Bentinck en daardoor behoort het geslacht Bentinck tot de genealogie van het Engelse koningshuis.

Nederlandse tak[bewerken]

Bentinck wapen 1920.svg

De Nederlandse grafelijke tak stamt af van Hans Willems tweede zoon Willem Bentinck, Nederlands staatsman, die in 1732 tot rijksgraaf werd verheven. Door zijn huwelijk met Charlotte Sophie, erfdochter van graaf Anton II van Aldenburg, erfde hij diens bezit dat bestond uit onder andere de heerlijkheden Kniphausen en Varel. Zijn kleinzoon Carel Anton Ferdinand huwde in 1856 Mechtilde gravin van Waldeck-Pyrmont, erfdochter van Waldeck-Limpurg. Een andere kleinzoon van Willem, Willem Gustaaf Frederik graaf Bentinck, heer van Varel, Kniphausen, Rhoon en Pendrecht, trachtte op het Congres van Wenen (1814-1815) en het Congres van Aken (1818) vergeefs zijn soevereiniteit over de, nooit formeel gemediatiseerde, heerlijkheden Varel en Kniphausen erkend te zien. In 1825 ontving hij wel aanzienlijke rechten en privileges in deze gebieden.

Willem Gustaaf Frederik liet drie zoons na die hij bij een boerenmeisje had. Dit was de reden dat zijn broer John Charles hun opvolgingsrecht betwistte. Aan deze beruchte affaire, de Bentinckse successie, kwam pas in 1854 een einde toen Oldenburg de heerlijkheden kocht en de aankoopprijs van 2 miljoen taler in termijnen aan de rivaliserende partijen uitbetaalde.

De grafelijke tak is in mannelijke lijn uitgestorven, maar de oudere baronale tak floreert.

In de Dorpskerk van Ellecom, nabij kasteel Middachten, is een crypte aanwezig van de familie Bentinck.

Enkele telgen[bewerken]

Engelse grafelijke, later ook (in 1990 uitgestorven) hertogelijke tak[bewerken]

Engelse baronale tak[bewerken]

Wolter Guy Ian Ramsay baron Bentinck (1939), jurist, hoofd van de Britse baronale tak en chef de famille van het Nederlandse geslacht

Nederlandse tak[bewerken]

Duitse tak[bewerken]

Alt-Leiningen-Westerburg · Arenberg · Auersperg · Bentheim-Steinfurt · Bentheim-Tecklenburg · Bentinck · Bömmelberg · Bretzenheim · Castell-Castell · Castell-Rüdenhausen · Colloredo-Mannsfeld · Croÿ · Dietrichstein · Erbach-Erbach · Erbach-Fürstenau · Erbach-Schönberg · Esterházy · Fürstenberg · Fugger-Babenhausen · Fugger-Glött · Fugger-Kirchberg · Fugger-Kirchheim · Fugger-Nordendorf · Harrach · Hohenlohe-Ingelfingen · Hohenlohe-Kirchberg · Hohenlohe-Langenburg · Hohenlohe-Öhringen · Hohenlohe-Schillingsfürst · Hohenlohe-Waldenburg-Bartenstein · Hohenlohe-Waldenburg-Jagstberg · Hohenlohe-Waldenburg-Schillingsfürst · Isenburg-Birstein · Isenburg-Büdingen · Isenburg-Philippseich · Kaunitz-Rietberg · Khevenhüller-Metsch · Königsegg-Aulendorf · Kuefstein · Leiningen · Leiningen-Billigheim · Leiningen-Neudenau · Leyen · Limburg-Stirum · Lobkowitz · Löwenstein-Wertheim-Freudenberg · Löwenstein-Wertheim-Rosenberg · Looz-Corswarem · Metternich-Winneburg · Neipperg · Neu-Leiningen-Westerburg · Oettingen-Spielberg · Oettingen-Wallerstein · Ortenburg · Ostein · Pappenheim · Platen-Hallermund · Plettenberg-Wittem · Pückler und Limpurg · Quadt-Wykradt-Isny · Rechberg und Rothenlöwen · Rechteren-Limpurg · Rosenberg-Orsini · Salm-Horstmar · Salm-Kyrburg · Salm-Reifferscheidt-Krautheim und Dyck · Salm-Reifferscheidt-Raitz · Salm-Salm · Sayn-Wittgenstein-Berleburg · Sayn-Wittgenstein-Hohenstein · Schaesberg · Schlitz genannt von Görtz · Schönborn · Schönborn-Buchheim · Schönborn-Wiesentheid · Schönburg-Glauchau · Schönburg-Hartenstein · Schönburg-Waldenburg · Schwarzenberg · Sinzendorf · Solms-Braunfels · Solms-Hohensolms-Lich · Solms-Laubach · Stadion-Tannhausen · Stadion-Warthausen · Starhemberg · Sternberg-Manderscheid · Stolberg-Roßla · Stolberg-Stolberg · Stolberg-Wernigerode · Thurn und Taxis · Toerring · Trauttmansdorff-Weinsberg · Waldbott-Bassenheim · Waldburg-Wolfegg und Waldsee · Waldburg-Zeil · Waldburg-Zeil-Wurzach · Waldeck-Limpurg · Wallmoden-Gimborn · Wartenberg-Roth · Wied-Neuwied · Wied-Runkel · Windisch-Graetz · Wurmbrand-Stuppach