Jol (boot)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De Staverse Jol Vrouke

Een jol is een klein type roei of zeilboot. Kenmerkend is de verticaal staande spiegel.

Ook een klein zeewaardig, meestal open bootje met motoraandrijving dat vanaf een groter schip te water wordt gelaten om een loods over te zetten op zeeschepen. Die kunnen tegenwoordig van iedere vorm en materiaal zijn, maar de naam jol was zo ingeburgerd dat die nog steeds gebruikt wordt voor kleine scheepjes die voor dit doel worden gebruikt.

Ook een klein type zeilboot voor recreatie en sport gebruik, de Finnjol is een internationale klasse.

Ook een historische vissersboot ontwikkeld rond 1900 voor de ansjovisvisserij met de zieën netten op de Zuiderzee. Onder andere de Staverse jol komt veel voor. Een Staverse jol is een scheepstype dat afwijkt van de meeste traditionele Nederlandse schepen, doordat de jol geen zijzwaarden heeft, maar een lange doorlopende kiel. Andere kenmerken zijn de platte verticaal staande spiegel en het ontbreken van berghouten. Het schip is rond in de kop, de breedte ligt voor het midden en blijft lang doorlopen. Deze scheepjes werden herfst-, ansjovis-, of fuikejollen genoemd. Er werden later ook grotere exemplaren gebouwd van 21 tot 25 voet lang, de zogenaamde haringjollen.


Benaming[bewerken]

De etymologie van het woord is bekend: de benaming jol is, evenals galei, afgeleid van de gelias, een klein type, snelvarend vaartuig dat in de Rode Zee en langs de kusten van Voor-Indië veel gebruikt werd. De naam gelias werd bij verschillende volken op verschillende manieren geschreven en gesproken, bijvoorbeeld ook met een j als beginklank: jelias, in het Arabisch jalba.[1]