Lygosoma

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Lygosoma
Jongen van Lygosoma punctata hebben een felrode staart.
Jongen van Lygosoma punctata hebben een felrode staart.
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Chordata (Chordadieren)
Klasse:Reptilia (Reptielen)
Orde:Squamata (Schubreptielen)
Onderorde:Lacertilia (Hagedissen)
Infraorde:Scincomorpha (Skinkachtigen)
Familie:Scincidae (Skinken)
Onderfamilie:Lygosominae
Geslacht
Lygosoma
Hardwicke & Gray, 1827
Afbeeldingen Lygosoma op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Lygosoma op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Herpetologie

Lygosoma is een geslacht van hagedissen uit de familie skinken (Scincidae).

Naam en indeling[bewerken]

De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door Thomas Hardwicke en John Edward Gray in 1827. Er zijn 32 soorten, het soortenaantal verandert echter regelmatig omdat regelmatig nieuwe soorten worden ontdekt. Voorbeelden zijn Lygosoma kinabatanganensis, Lygosoma peninsulare en Lygosoma samajaya uit 2018. Daarnaast worden soorten aan andere geslachten toegewezen of veranderen van naam, zoals Lygosoma chaperi die tegenwoordig bekend staat onder de wetenschappelijke naam Mochlus guineensis.[1]

De wetenschappelijke geslachtsnaam Lygosoma is afgeleid uit het Grieks en betekent vrij vertaald 'wit lichaam'; λύγος (lygos) = wit en σῶμα (soma) = lichaam. De verschillende soorten worden in andere talen vernoemd naar hun lenige lichaam, zoals de Engelse benamingen 'supple skinks' (soepele skinken) en 'whrithing skinks' (kronkelende skinken).

Uiterlijke kenmerken[bewerken]

De soorten hebben een langwerpig tot zeer langwerpig lichaam met kleine pootjes en gladde schubben. De schubben zijn groot en overlappen elkaar zodat ze een stevig pantser vormen. Bij verstoring wordt de staart afgeworpen, dit wordt wel caudale autotomie genoemd.[2] Bij een aantal soorten hebben de jongen een felrode staartkleur, een voorbe3eld is de soort Lygosoma punctata.

Levenswijze[bewerken]

Deze skinken graven veel en kunnen ook door het zand zwemmen door de poten tegen het lichaam te houden en kronkelende bewegingen met het lichaam te maken. Er komen zowel eierleggende als levendbarende soorten voor.[2] Lygosoma lanceolatum bijvoorbeeld zet eieren af op de bodem terwijl bij de soort Lygosoma laeviceps de jongen levend ter wereld komen.

Verspreiding en habitat[bewerken]

Veel soorten zijn bodembewoners die leven in de strooisellaag, afgebeeld is Lygosoma quadrupes uit Subang (West-Java, Indonesië).

De soorten komen voor in delen van Azië en Afrika. In Azië zijn de verschillende soorten te vinden in Australië (Cookeilanden), Bangladesh, Cambodja, China, Filipijnen, India, Indonesië, Laos, Maldiven, Myanmar, Maleisië, Nepal, Pakistan, Singapore, Sri Lanka, Thailand en Vietnam. In Afrika zijn de skinken aangetroffen in Ethiopië, Kenia, Mozambique (Bazaruto-archipel) en Somalië.[1]

De habitat bestaat uit zanderige streken met een losse ondergrond om in te graven en een strooisellaag om in te schuilen. Ook oude termietennesten zijn een gebruikte schuilplaats, sommige soorten zetten hier hun eieren in af.[2] Veel soorten komen voor in woestijnachtige gebieden, ook in droge bossen en in meer vochtige tropische regenwouden zijn soorten te vinden.

Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is aan elf soorten een beschermingsstatus toegewezen. Zeven soorten worden beschouwd als 'onzeker' (Data Deficient of DD) en vier soorten worden gezien als 'veilig' (Least Concern of LC).[3]

Soorten[bewerken]

Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied.

Naam Auteur Verspreidingsgebied
Lygosoma albopunctata Gray, 1846 Bangladesh, India, Maldiven, Maleisië, Nepal, Vietnam
Lygosoma angeli Smith, 1937 Cambodja, Laos, Thailand, Vietnam
Lygosoma anguinum Theobald, 1868 Myanmar, Thailand
Lygosoma bampfyldei Bartlett, 1895 Maleisië, Indonesië
Lygosoma boehmei Ziegler, Schmitz, Heidrich, Vu & Nguyen, 2007 Vietnam
Lygosoma bowringii Günther, 1864 Australië (Cookeilanden), Cambodja, China (Hongkong), India, Filipijnen, Indonesië, Laos, Maleisië, Myanmar, Singapore, Thailand, Vietnam
Lygosoma corpulentum Smith, 1921 Laos, Thailand, Vietnam
Lygosoma frontoparietale Taylor, 1962 Thailand
Lygosoma goaensis Sharma, 1976 India
Lygosoma guentheri Peters, 1879 India
Lygosoma haroldyoungi Taylor, 1962 Laos, Myanmar, Thailand
Lygosoma herberti Smith, 1916 Maleisië, Thailand
Lygosoma isodactylum Günther, 1864 Cambodja, Thailand
Lygosoma kinabatanganensis Grismer, Quah, Duzulkafly & Yambun, 2018 Maleisië
Lygosoma koratense Smith, 1917 Thailand
Lygosoma laeviceps Peters, 1874 Ethiopië, Somalië
Lygosoma lanceolatum Broadley, 1990 Mozambique (Bazaruto-archipel)
Lygosoma lineata Gray, 1839 India
Lygosoma lineolatum Stoliczka, 1870 Bangladesh, Myanmar
Lygosoma opisthorhodum Werner, 1910 Indonesië
Lygosoma pembanum Boettger, 1913 Kenia
Lygosoma peninsulare Grismer, Quah, Duzulkafly & Yambun, 2018 Maleisië
Lygosoma popae Shreve, 1940 Myanmar
Lygosoma pruthi Sharma, 1977 India
Lygosoma punctata Gmelin, 1799 Bangladesh, India, Nepal, Pakistan, Sri Lanka, Vietnam
Lygosoma quadrupes Linnaeus, 1766 Cambodja, China, Filipijnen, Indonesië, Laos, Maleisië, Thailand, Vietnam
Lygosoma samajaya Karin, Freitas, Shonleben, Grismer, Bauer & Das, 2018 Maleisië
Lygosoma schneideri Werner, 1900 Indonesië
Lygosoma singha Taylor, 1950 Sri Lanka
Lygosoma tabonorum Heitz, Diesmos, Freitas, Ellswordt & Grismer, 2016 Filipijnen
Lygosoma veunsaiensis Geissler, Hartmann & Neang, 2012 Cambodja
Lygosoma vosmaeri Gray, 1839 India

Bronvermelding[bewerken]