Truus Menger-Oversteegen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Truus Menger-Oversteegen
Truus Menger-Oversteegen te midden van Freddie Dekker-Oversteegen  en premier Mark Rutte, in 2014
Truus Menger-Oversteegen te midden van Freddie Dekker-Oversteegen en premier Mark Rutte, in 2014
Persoonsgegevens
Volledige naam Truus Menger-Oversteegen
Geboren 29 augustus 1923
Overleden 18 juni 2016
Geboorteland Vlag van Nederland Nederland
Beroep(en) beeldend kunstenaar
RKD-profiel
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

Truus Menger-Oversteegen (Schoten, 29 augustus 1923Grootebroek,[1] 18 juni 2016) was een Nederlands beeldhouwer en schilder. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was zij een verzetsstrijdster in de Raad van Verzet (RVV) en verrichtte samen met haar zus Freddie Oversteegen en Hannie Schaft veel verzetsactiviteiten.

Op 1 maart 1945 werd NSB-agent van politie Willem Zirkzee door Hannie Schaft en Truus Oversteegen geëxecuteerd. Dit vond plaats ter hoogte van het Krelagehuis aan de Leidsevaart in Haarlem. Op 15 maart pleegden Hannie Schaft en Truus Oversteegen een geslaagde aanslag op Ko Langendijk. Deze kapper uit IJmuiden was voor de Sicherheitsdienst (SD) gaan werken. Een eerdere aanslag op hem door Jan Bonekamp was mislukt. Hannie Schaft en Truus Oversteegen hebben tevergeefs geprobeerd Jan Bonekamp te bevrijden toen deze zwaargewond door de Duitsers was gearresteerd en naar het Wilhelmina Gasthuis in Amsterdam was gebracht.

Hannie Schaft en Truus Oversteegen waren van plan Fake Krist op 25 oktober 1944 te liquideren, maar andere Haarlemse verzetsstrijders waren hen voor. Nadat Hannie Schaft op 21 maart 1945 werd opgepakt, verkeerde men bij het verzet in de veronderstelling dat zij aan de Weteringschans was opgesloten. Oversteegen probeerde vermomd als Duitse verpleegster Hannie Schaft te bevrijden. Ze hing een verhaal op dat ze haar moest meenemen voor medisch onderzoek. Ze huilde veel om de mensen daar te overtuigen. Hannie Schaft bleek echter aan de Amstelveenseweg te hebben gezeten en was inmiddels geëxecuteerd.

Na de oorlog was Truus Menger-Oversteegen geregeld gastspreker op universiteiten en middelbare scholen over oorlogen, antisemitisme, verdraagzaamheid en onverschilligheid. In 1982 schreef ze een boek over haar ervaringen in de oorlog: Toen niet, nu niet, nooit. Ter ere van haar 75e verjaardag in 1998 is het boek in het Engels vertaald Not Then, Not Now, Not Ever. Later is er ook een Duitse vertaling getiteld Im letzten Augenblick uitgekomen (2000). In de Oostenrijkse hoofdstad Wenen was in 1997 de première van een toneelstuk gebaseerd op het leven Hannie, Freddie en Truus. Ook in Nederland is er een toneelstuk gemaakt.

Menger werd als kunstenares bekend onder de naam van haar man Piet Menger, die zij had leren kennen in het verzet.[1] Hun oudste dochter werd naar Hannie Schaft vernoemd. Deze Hannie Menger was voorzitster van de Stichting Nationale Hannie Schaft-Herdenking.

Bij haar 75e verjaardag in 1998 werd Menger vanwege haar verdiensten benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau.[2] Op 15 april 2014 ontving Truus Menger-Oversteegen tegelijk met haar zus uit handen van premier Mark Rutte het Mobilisatie-Oorlogskruis; een buitengewone eer, omdat de onderscheiding gewoonlijk door de burgemeester wordt uitgereikt.[3]

Werken (selectie)[bewerken]

Op verschillende plekken in Nederland en het buitenland staan beelden en monumenten die door haar zijn gemaakt, bijvoorbeeld een beeld ter nagedachtenis van Hannie Schaft in het Kenaupark in Haarlem. Andere werken van haar zijn:

  • Steen van de miljoenen tranen te Rotterdam
  • Leidse vrouwen in het verzet te Leiden
  • Banner of Hope te Johannesburg, Zuid-Afrika
  • Hun offers voor onze toekomst herdenkingsmonument te Grootebroek
  • Jodenmarkt te Amsterdam
  • Staakt Staakt Staakt herdenkingsmonument te Zaandam
  • Beeldengroep van handen te Hoorn (N-H)
  • Bevroren Tranen te Herinneringscentrum Kamp Westerbork


Daarnaast heeft zij veel (overzichts)tentoonstellingen gehad in binnen- en buitenland.

Truus Oversteegenstraat[bewerken]

Op 12 juni 2014 onthulde Truus samen met zus Freddie en burgemeester van Haarlem Bernt Schneiders de Truus Oversteegenstraat in de Haarlemse Slachthuisbuurt.[4] In het verlengde ervan ligt de Freddie Oversteegenstraat, beiden parallel aan de Hannie Schaftstraat.

Er is ook een Truus Oversteegenstraat in Montfoort (Utrecht).

Zie ook[bewerken]