Allan Pettersson
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Gustav Allan Pettersson (Västra Ryd, 19 september 1911 – Stockholm, 20 juni 1980) was een Zweeds componist. Qua stijl is hij een buitenbeentje gebleven, de meeste van zijn tijdgenoten gingen over tot het componeren van seriële muziek; hij bleef meer traditioneel; grote invloed van Gustav Mahler is hoorbaar. Zijn composities zijn energiek. Zijn meeste symfonieën zijn eendelig, zodat de uitvoering het uiterste vergt van de musici.In zijn latere symfonieën is de pijn, die behoort bij zijn ziektebeeld duidelijk hoorbaar door vele dissonanten en hevige climaxen.
Inhoud |
[bewerk] Leven
Allan, één van de vier kinderen van een gewelddadige alcoholist en smid en een zeer vrome moeder, groeide op in de armere wijken in Stockholm. Hij bleef altijd in Stockholm wonen. In 1930 begon hij aan een studie viool en altviool aan het Kungliga Musikhögskolan (Koninklijk Conservatorium) in Stockholm; daarna studeerde hij contrapunt en harmonieleer. Hij groeide uit tot een goede altist, maar begon toen ook al te componeren, voornamelijk liederen en kamermuziek. Door een beurs van de Jenny Lind Stichting werd hij in staat gesteld in 1939 en 1940 verder altviool te studeren in Parijs bij Maurice Vieux, terwijl hij gelijktijdig violist was van het Stockholm Concert Society Orchestra (tot 1950). Daarna (1951-1953) studeerde hij verder in compositie; hij kreeg les van Arthur Honnegger en René Leibowitz, maar ook privélessen bij Karl-Birger Blomdahl en Otto Olsson. In 1953 kreeg hij de eerste signalen van polyartritis, een ziekte die hem vanaf dan zou volgen en uiteindelijk slopen. In 1964 kreeg hij een Staatsprijs, die bestong uit een levenslang gegarandeerd inkomen, zodat hij zich geheel kon toeleggen op componeren. In 1968 won hij nog een prijs van de stad Stockholm. In 1970 lag hij negen maanden in het ziekenhuis. In 1975 kreeg hij ruzie met het Stockholm Philharmonic bij het samenstellen van de concertprogramma voor een VS-toer en verbood daarna dat het orkest zijn werken uitvoerde; later verviel deze ban weer. In 1976 waren de gevolgen van zijn ziekte zo ernstig dat hij (vanuit staatswege) verzorgd moest worden en hij kwam zijn huis niet meer uit. In 1979 volgde nog een Erdedoctoraat maar hij overleed het volgende jaar.
[bewerk] Oeuvre:
- 1934: Twee elegieën voor viool en piano;
- 1935: Zes liederen;
- 1936: Fantasie voor altviool;
- 1936: Vier improvisaties voor viool, altviool en cello;
- 1938: Andante expressivo voor viool en piano;
- 1942: Romance voor viool en piano;
- 1943-1945: Barefoot songs; 24 liederen gebaseerd op verhalen van indianen;
- 1945: Lamento voor piano;
- 1948: Fuga voor hobo, klarinet en fagot;
- 1949: Concert voor viool en strijkkwartet (Vioolconcert nr 1);
- 1949-1950: Concert voor strijkorkest nr 1;
- 1951 Symfonie nr 1, die hij terugtrok en geen uitvoeringen en opnamen heeft gekend;
- 1951 Zeven sonates voor twee violen;
- 1952-1953: Symfonie nr 2;
- 1954-1955: Symfonie nr 3;
- 1956: Concert voor strijkorkest nr 2;
- 1956-1957: Concert voor strijkorkest nr 3;
- 1958-1959: Symfonie nr 4;
- 1960-1962: Symfonie nr 5;
- 1963-1966: Symfonie nr 6;
- 1966-1967: Symfonie nr 7;(zijn meest populaire en opgenomen symfonie, waaronder een vermaarde uitvoering onder Antal Dorati);
- 1968-1969: Symfonie nr 8;
- 1970: Symfonie nr 9 (grotendeels op zijn ziekbed);
- 1972: Symfonie nr 10 (ook deels gecomponeerd op zijn ziekbed);
- 1973: Symfonie 11;
- 1973: Symfonsiche beweging;
- 1974: Symfonie nr 12 (met gemengd koor) met liederen gebaseerd op gedichten van Pablo Neruda;
- 1974: Vox Humana (een cantate);
- 1976: Symfonie nr 13;
- 1977-1978: Concert voor viool en orkest (vioolconcert 2);
- 1978: Symfonie 14;
- 1978: Symfonie 15;
- 1979: Symfonie 16;
- 1979: Concert voor altviool en orkest;
- 1980: Symfonie 17 (daarvan bestaat alleen een fragment; en is dus niet compleet).
[bewerk] Opnamen.
Er zijn relatief weinig opnamen van zijn werk, alle symfonieën zijn gedurende de negentiger jaren uitgebracht op CPO. Ook zijn een aantal symfonieën door het label BIS opgenomen. De opname van Dorati is ook nog verkrijgbaar.
[bewerk] Externe link
[www.allanpettersson.org allanpettersson.org]

