De Kronieken van Narnia
De Kronieken van Narnia is een zevendelige kinderboekenserie (de serie wordt ook wel tot high fantasy gerekend) geschreven door de Britse schrijver C.S. Lewis. Het wordt beschouwd als een klassieker in de kinderliteratuur en is het bekendste werk van de schrijver, met meer dan honderd miljoen verkochte exemplaren in 47 talen. Lewis schreef de boeken in de periode 1949-1954, waarna ze door Pauline Baynes werden geïllustreerd en in Londen gepubliceerd tussen oktober 1950 en maart 1956. De Kronieken van Narnia werden verschillende keren aangepast voor radio, televisie, toneel en film. Hoewel de serie vooral Christelijke thema's behandelt, worden er ook veel aspecten teruggevonden uit de Griekse, Turkse en Romaanse mythologie. Ook Britse en Ierse sprookjesverhalen komen aan bod.
De Kronieken van Narnia vertelt het verhaal van kinderen die een centrale rol spelen in de geschiedenis van het fictieve land Narnia, een plaats waar dieren kunnen praten en magie een alledaags fenomeen is. Elk boek (met uitzondering van Het Paard en de Jongen) heeft in de hoofdrol een protagonist die afkomstig is uit de echte wereld en getransporteerd wordt naar Narnia om aan de roep van de leeuw Aslan gehoor te geven.
Inhoud |
Allegorie[bewerken]
Net als zijn goede vriend J.R.R. Tolkien verweefde Lewis verschillende christelijke thema's in de boekenserie. Naar verluidt ging Lewis met de Narnia-verhalen daar zelfs zodanig ver in, dat Tolkien het niet meer eerbiedig vond. Met name in Het betoverde land achter de kleerkast is er een duidelijke analogie aan te wijzen tussen Jezus Christus en de leeuw Aslan.
Het is duidelijk dat de verhalen van Narnia zijn bedoeld als een christelijke allegorie. Aslan staat voor Jezus, die zich liet doden om de mensheid te redden, maar daarna weer uit de dood opstond en uiteindelijk een laatste oordeel velt over de wereld, zoals Aslan over de inwoners van Narnia oordeelt en de gelukkigen overbrengt naar "het nieuwe Narnia". Aan het einde van De reis van het drakenschip (The Voyage of the Dawn Treader) zegt Aslan tegen de kinderen dat Hij ook in hun eigen wereld bestaat, maar onder een andere naam.
Volgorde[bewerken]
De Kronieken van Narnia bestaan uit zeven delen. Ze vormen een duidelijke volgorde, maar ze zijn niet in die volgorde geschreven en uitgegeven. Het neefje van de tovenaar (het eerste deel) en Het paard en de jongen (het derde deel) verschenen pas later. Hieronder staan de boeken vermeld in de verhaalvolgorde. Daarachter staat het jaar waarin de boeken voltooid en gepubliceerd zijn.
De liefhebbers zijn het er niet over eens in welke volgorde de boeken gelezen moeten worden. In zijn boek Brieven aan kinderen licht Lewis toe, als reactie op een brief, dat de door de briefschrijver voorgestelde chronologische leesvolgorde best wel eens de juiste zou kunnen zijn. Aan deze voorgestelde volgorde is later door uitgeverijen voorgoed vastgehouden.
| Nederlandse titel | Engelse titel | Voltooid / Uitgegeven | Allegorie |
|---|---|---|---|
| 1. Het neefje van de tovenaar | The Magician's Nephew | 1954 / 1955 (oorspr. deel 6) |
De schepping en de komst van het kwaad in Narnia |
| 2. Het betoverde land achter de kleerkast Verreweg het belangrijkste deel. Eerder vertaald als De betoverde kleerkast, in 2005 opnieuw uitgegeven als De leeuw en het land in de kleerkast |
The Lion, the Witch and the Wardrobe | 1949 / 1950 (oorspr. deel 1) |
Kruisiging, vergeving van zonden en opstanding |
| 3. Het paard en de jongen Speelt zich af vóór het laatste hoofdstuk van Het betoverde land achter de kleerkast. In De zilveren stoel wordt naar dit deel verwezen hoewel het toen nog niet gepubliceerd was. |
The Horse and his Boy | 1950 / 1954 (oorspr. deel 5) |
Roeping en bekering van een heiden |
| 4. Prins Caspian | Prince Caspian | 1949 / 1951 (oorspr. deel 2) |
Herstel van de ware godsdienst |
| 5. De reis van het drakenschip Direct vervolg op Prins Caspian. |
The Voyage of the Dawn Treader | 1950 / 1952 (oorspr. deel 3) |
Geestelijk leven, verleidingen |
| 6. De zilveren stoel | The Silver Chair | 1951 / 1953 (oorspr. deel 4) |
Strijd met de krachten der duisternis |
| 7. Het laatste gevecht | The Last Battle | 1953 / 1956 (oorspr. deel 7) |
Komst van de antichrist, het einde van de wereld en het laatste oordeel |
Geografie[bewerken]
De Kronieken van Narnia spelen zich af binnen een multiversum dat naast onze wereld een onbekend aantal andere werelden omvat, waaronder die van Narnia, die van Charn en het Woud tussen de Werelden. De wereld van Narnia is plat met sterren en planeten die daar overheen draaien.
Van west naar oost liggen in deze wereld Telmar, de Wilde Wouden in het Westen, Lantarenwoud, het koninkrijk Narnia zelf, de Grote Oostelijke Oceaan en het Land van Aslan. Van noord naar zuid liggen Harfang, het Ellertsveen, het koninkrijk Narnia, het koninkrijk Archenland, en ten zuiden van de woestijn het koninkrijk Calormen. Onder Narnia ligt Onderland, met het Rijk der Diepte en daaronder weer Bisme.
Verfilmingen[bewerken]
In 1979 werd van de boeken een tekenfilm voor televisie gemaakt door Bill Melendez. De productie van de televisieserie door de BBC uit 1988 had meer succes. Deze werd geregisseerd door Marilyn Fox, die meermalen werd bekroond. Beide films zijn buiten Groot-Brittannië nauwelijks vertoond.
In 2005 werd door Disney het boek Het betoverde land achter de kleerkast verfilmd. De film ging op 21 december 2005 in de bioscoop in première onder de naam De Kronieken Van Narnia: De Leeuw, de Heks en de Kleerkast. De Disney-film maakte gebruik van de modernste computertechnieken. Vergeleken daarmee werd de BBC-film een gedateerde productie: de dieren zijn overduidelijk mensen in dierenpakken, of als tekenfilmfiguurtjes ingetekend. In 2008 is de tweede Disney-film in deze reeks in première gegaan, naar het boek Prins Caspian onder de titel De Kronieken Van Narnia: Prins Caspian. De derde film in deze reeks werd in 2010 verwacht wat een direct vervolg zou zijn op deel twee, onder de naam De Kronieken Van Narnia: De reis van het Drakenschip. Walt Disney heeft echter besloten om deze film niet meer te produceren en financieren samen met Walden Media. 20th Century Fox heeft de plaats van Disney overgenomen en gaat nu samen de derde film maken. Disney heeft geen zeggenschap meer over Narnia en heeft alle rechten verloren.
In 2010 is de film De Kronieken Van Narnia: De reis van het Drakenschip uitgekomen. Deze film is op 8 december 2010 in première gegaan. De film is uitgebracht door 20th Century Fox en stond onder regie van Michael Apted. Deze is sinds begin 2011 op Blu-Ray verkrijgbaar.
De volgende film die gemaakt zal worden door 20th Century Fox en Walden Media is De Kronieken van Narnia: Het neefje van de tovenaar. Ook De Zilveren Stoel werd overwogen om te maken. Daar de rechten op het verfilmen van boeken van C.S. Lewis verviel, werd de productie voorlopig gestaakt. In 2012 werden er toch weer plannen voorgesteld. In 2013 werd bevestigd dat Het neefje van de tovenaar binnen enkele jaren in de zalen verschijnt. [1]
| Bronnen, noten en/of referenties |
| Zie de categorie Narnia van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |