ENCI

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Deel van de afgraving op de St. Pietersberg.

Het ENCI-complex.

ENCI (Eerste Nederlandse Cement Industrie) is een producent van cement. ENCI behoort voor 100% tot de multinational HeidelbergCement Group. De productie van ENCI-cement vindt plaats in fabrieken in Maastricht (1926), IJmuiden (1931) en Rotterdam (1964). Verkoop en marketing vinden plaats vanuit een kantoor in 's-Hertogenbosch.

Inhoud

1 Fabrieken
2 ENCI Maastricht
- 2.1 Protest
- 2.2 Afvalverwerking
3 Noten
4 Bronnen

[bewerk] Fabrieken

In de ENCI-groeve in de St. Pietersberg in Maastricht vindt het totale productieproces van cement plaats: de winning van kalksteen in dagbouw, het produceren van het halffabrikaat klinker, en tenslotte het malen van deze klinker tot cement. De fabriek bestaat uit een kalksteengroeve, één cementoven en een aantal cementmolens: een energiezuinige rollenpers en drie kogelmolens om de klinker tot cement te malen. De fabriek is gelegen tussen de groeve en de Maas en heeft een eigen kade.

De andere twee fabrieken hebben geen eigen groeve. Daar wordt het halffabrikaat klinker per schip aangevoerd. Zowel bij de fabriek in IJmuiden als bij ENCI rotterdam wordt het halffabrikaat samen met hoogovenslak en andere componenten tot cement gemalen. ENCI IJmuiden, vroeger CEMIJ (Cementfabriek IJmuiden), is gelegen aan het Noordzeekanaal in het havengebied van IJmuiden, naast Corus (vroeger Hoogovens). ENCI Rotterdam, Nederlands derde cementfabriek, vroeger ROBUR (Cementfabriek Rozenburg) is gelegen in de Europoort.

[bewerk] ENCI Maastricht

Voor de geschiedenis van de mergelexploitatie in Maastricht, zie het artikel ENCI-groeve.

Van oorsprong genoot het bedrijf in Maastricht veel maatschappelijk aanzien, omdat het bedrijf werk bood aan veel Maastrichtenaren en bovendien veel maatschappelijke organisaties in de stad financieel steunde. Tegenwoordig heeft het bedrijf nog slechts ongeveer 200 medewerkers in vaste dienst, en loopt de maatschappelijke waardering terug. De ENCI heeft bij velen een negatief imago vanwege de aantasting van de Sint Pietersberg. Daarnaast speelt ook de verdroging van het Jekerdal een rol, hoewel daar de bijdrage van de ENCI moeilijk te scheiden is van de veel grotere invloed van het Albertkanaal.^[1]

De huidige concessie van de ENCI verloopt in 2008. Met het verlopen van die vergunning is ENCI onderwerp van gesprek binnen het gemeentebestuur van Maastricht en Provinciale Staten van Limburg, en regelmatig het doelwit van betogingen.

[bewerk] Protest

ENCI wil ook na 2009 de mergelexploitatie in Maastricht voortzetten. Dat heeft geleid tot protesten, waarbij de stichting en actiegroep ENCI-Stop een belangrijke rol speelt. De actiegroep 'Sint Pietersberg Adembenemend' heeft eind 2007 als burgerinitiatief bijna 2500 handtekeningen ingezameld als protest tegen een verdere mergelafgraving in de Pietersberg. Provinciale Staten en de gemeenteraad van Maastricht zullen zich er nu over moeten buigen. Het is voor het eerst dat via zo'n burgerinitiatief een onderwerp op de agenda van Provinciale Staten komt. Wettelijk zijn daar 1500 handtekeningen voor nodig. Inmiddels zijn er op initiatief van enkele ENCI medewerkers ruim 12.000 handtekeningen ingezameld, waarmee voortzetting van mergelwinning tot 2020 wordt gesteund.

Ook begin 2006 stuitte de ENCI op tegenstand toen men besloot een deel van het bos langs de groeve, dat op ENCI-terrein ligt, te kappen. ENCI had hiervoor geen vergunning, maar beweerde dat men deze ook niet nodig had omdat men als bosbouwbedrijf staat ingeschreven. Desondanks verordende de voorzieningenrechter na enkele dagen dat ENCI de activiteiten (voorlopig) per onmiddellijke ingang zou staken.

Eind 2007 raakte directeur Theo Goossens in opspraak; hij zou geprobeerd hebben werknemers te lozen na een conflict met de ondernemingsraad.^[bron?] Volgens de FNV en de ondernemingsraad ging hij autoritair met medewerkers om en was er geen enkele vorm van inspraak. Inmiddels is Theo Goossens als directeur opgestapt, en Frans Erens is hem als directeur opgevolgd.

[bewerk] Afvalverwerking

De ENCI verwerkt in de klinkeroven ook als afval gekwalificeerde brandstoffen. Het betreft hier slib afkomstig van waterzuiveringsinstallaties, gesorteerd materiaal afkomstig uit huisvuilverwerking e.d. Restmateriaal dat na verbranding achterblijft wordt met de klinker verwerkt. Omwonenden klagen echter over stankoverlast door de verbrandingen.

Over de vraag of er sprake is van "een verantwoorde verwijdering van afval" zijn de partijen verdeeld. Omwonenden klagen over de overlast van stank, stof en geluid als gevolg van de verbranding van reststoffen. In de lucht werd bij herhaling een sterke overschrijding van schadelijke stoffen aangetoond.^[bron?] ENCI beweert echter dat nooit is aangetoond dat de overlast ook werkelijk van de ENCI afkwam. Wat wel zeker is, is dat de ENCI jaarlijks 700.000.000 kg CO2 uitstoot, evenveel als alle personenauto's in Limburg samen. Verder stoot de ENCI jaarlijk 70 kg kwik en 30.000 kg fijnstof uit.

De verwerking van afvalstoffen is een steeds belangrijker wordende activiteit in klinkerovens om enerzijds op fossiele brandstoffen te besparen en anderzijds het afval op te verwerken. Ook na sluiting van de groeve gaan deze activiteiten door op de huidige plaats; op maquettes van de ENCI-groeve zoals die er uit zou kunnen gaan zien na afwerking van de groeve is dan ook altijd nog een rokende schoorsteen zichtbaar.

[bewerk] Noten

^ H. de Mars & H. Vermulst, Een eeuw verdroging in het Jekerdal: de betekenis van watermolens voor een nat beekdallandschap, Natuurhistorisch maandblad, 94 (2005): 11, pp. 227-231.