Hirohito

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
昭和天皇(Showa-Tenno) - Keizer Showa
1901-1989
Emperor Hirohito coronation 1928.jpg
124e keizer van Japan
Periode 1926-1989
Voorganger Keizer Taisho
Opvolger Akihito
Vader Keizer Taisho
Moeder Keizerin Teimei

Hirohito (Japans: 裕仁), na zijn dood officieel Keizer Showa of de Showa-keizer (Japans: 昭和天皇 Shōwa tennō) genaamd, (Tokio, 29 april 1901 - aldaar, 7 januari 1989) was de 124e keizer van Japan volgens de traditionele volgorde. Hij regeerde van 25 december 1926 tot zijn dood in 1989. Hoewel hij buiten Japan beter bekendstaat bij zijn persoonlijke naam Hirohito, wordt hij in Japan nu uitsluitend genoemd bij zijn postume naam Keizer Showa. Het woord Showa is de naam van het tijdperk dat overeenkwam met de heerschappij van de keizer.

Aan het begin van zijn heerschappij was Japan al een van de grootmachten - de op acht na grootste economie in de wereld na Italië, de op twee na grootste zeemacht en één van de vijf permanente leden van de raad van de Volkenbond. Hij was het staatshoofd onder de beperking van de Meiji-grondwet tijdens de keizerlijke uitbreiding van Japan, militarisering en betrokkenheid bij de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog werd hij niet zoals anderen vervolgd voor oorlogsmisdaden. Tijdens de naoorlogse periode werd hij een symbool van de nieuwe staat.

Biografie[bewerken]

In de jaren twintig bezocht hij als prins West-Europa en deed daarbij ook België en Nederland aan. Hij leidde formeel zijn land in de oorlogen tegen China en in de Stille Oceaan en onder zijn leiding bezetten Japanse troepen tijdens de Tweede Wereldoorlog grote delen van Zuidoost-Azië.

Formeel was het kabinet verantwoordelijk voor de agressieve Japanse oorlogspolitiek. Aan de andere kant was de keizer, meestal stilzwijgend, aanwezig bij belangrijke discussies en beslissingen over zaken als oorlog en vrede. De keizer had ook een uitgebreid militair hoofdkwartier en liet zich op de hoogte houden van de oorlogsontwikkelingen.

Op 15 augustus 1945, kort nadat de Verenigde Staten atoombommen hadden gegooid op de steden Hiroshima en Nagasaki en de Sovjet-Unie Japan de oorlog had verklaard, kondigde hij in een radiotoespraak aan het Japanse volk (genaamd de Gyokuon-hōsō) de Japanse overgave aan de geallieerden aan.

Tot en met de Tweede Wereldoorlog had Hirohito de status van goddelijke ikegami, Japans voor levende kami, een van de belangrijkste begrippen in het Shintoïsme. In 1946 dwongen de Amerikanen hem in een radiotoespraak zijn goddelijke status te verwerpen. Van toen af was hij nog slechts het symbolisch hoofd van de Japanse staat en van de eenheid van de natie.

De keizer verloor door ingrijpen van de Amerikaanse bestuurder van Japan, generaal Douglas MacArthur, niet alleen al zijn bevoegdheden; hij verloor ook zijn enorme landerijen en domeinen. De weelderige leefstijl van het hof veranderde echter niet en de rol van de keizer en zijn broers in de oorlogen werd niet officieel onderzocht.

Keizer Hirohito en Keizerin Nagako in Nederland (1971)

Hirohito was sinds 1929 een van de ridders in de Orde van de Kousenband. Vanwege het gedrag van Japan in de Tweede Wereldoorlog werd hij in 1941 uit deze orde verwijderd. Het keizerlijke vaandel en zijn helm werden uit de kapel van Sint George in Windsor Castle gehaald. Na de Tweede Wereldoorlog, bij gelegenheid van het keizerlijke staatsbezoek aan Groot-Brittannië, werden deze versierselen weer teruggeplaatst. Sinds 1971 is hij weer als lid hersteld.

Hirohito tijdens een bezoek van de Amerikaanse president Ronald Reagan in 1983

In de eerste jaren na de Tweede Wereldoorlog deed het hof een paar halfslachtige pogingen om de voormalige God-Keizer met het Japanse volk in aanraking te brengen. Door Hirohito's wereldvreemdheid en verlegenheid was dat beslist geen succes en Hirohito trok zich terug uit het openbare leven. De buitenwereld zag voortaan slechts een keurig ogende, kleine, wuivende man in een stijf jacquet achter het raam van een limousine of op een ver en hoog balkon.

Hirohito hield zich graag bezig met het bestuderen van mariene biologie en schreef een aantal vakkundige en goed ontvangen artikelen over neteldieren. Voor veel Nederlanders is hij het symbool van de wrede Japanse onderdrukking (jappenkampen) in Nederlands-Indië.

De keizer sprak in redevoeringen bij zijn omstreden en door relletjes gemarkeerde staatsbezoeken aan Groot-Brittannië en Nederland op diplomatieke en in een typisch Japanse vormelijke stijl zijn spijt uit over de oorlog en wat daarin gebeurde. Voor velen was dit niet genoeg, want hij heeft nooit het woord 'sorry' geuit, noch heeft hij de oorlogsslachtoffers financieel gecompenseerd, hetgeen de Duitse regering wel gedaan heeft[bron?].

In 1924 huwde Hirohito keizerin Kōjun (Prinses Nagako van Kuni: 1903-2000), die de titel prinses kreeg. In 1933 werd hun oudste zoon en troonopvolger Akihito geboren. Na Hirohito's dood volgde deze hem op als keizer van Japan.

Bronnen, noten en/of referenties
Legendarische periode: Jimmu · Suizei · Annei · Itoku · Kosho · Kōan · Korei · Kogen · Kaika · Sujin · Suinin · Keiko · Seimu · Chuai
Yamatoperiode: Ojin · Nintoku · Richu · Hanzei · Ingyo · Anko · Yūryaku · Seinei · Kenzo · Ninken · Buretsu · Keitai · Ankan · Senka · Kimmei · Bidatsu · Yomei · Sushun · Suiko · Jomei · Kogyoku · Kotoku · Saimei · Tenji · Kobun · Tenmu · Jito · Monmu · Genmei
Naraperiode: Gensho · Shomu · Koken · Junnin · Shotoku · Kōnin
Heianperiode: Kammu · Heizei · Saga · Junna · Ninmyo · Montoku · Seiwa · Yozei · Koko · Uda · Daigo · Suzaku · Murakami · Reizei · En'yu · Kazan · Ichijo · Sanjo · Go-Ichijo · Go-Suzaku · Go-Reizei · Go-Sanjo · Shirakawa · Horikawa · Toba · Sutoku · Konoe · Go-Shirakawa · Nijo · Rokujo · Takakura · Antoku · Go-Toba
Kamakuraperiode: Tsuchimikado · Juntoku · Chukyo · Go-Horikawa · Shijo · Go-Saga · Go-Fukakusa · Kameyama · Go-Uda · Fushimi · Go-Fushimi · Go-Nijo · Hanazono · Go-Daigo
Muromachiperiode: Go-Murakami · Chokei · Go-Kameyama · Go-Komatsu · Shoko · Go-Hanazono · Go-Tsuchimikado · Go-Kashiwabara · Go-Nara · Ogimachi · Go-Yozei
Noordelijke Hof (Troonpretendenten; 1336–1392): Kogon · Komyo · Suko · Go-Kogon · Go-En'yu · Go-Komatsu
Edoperiode: Go-Mizunoo · Meisho · Go-Komyo · Go-Sai · Reigen · Higashiyama · Nakamikado · Sakuramachi · Momozono · Go-Sakuramachi · Go-Momozono · Kokaku · Ninko · Komei
Modern Japan: Meiji · Yoshihito · Hirohito · Akihito