Messier 87
| Messier 87 | ||||
 |
||||
| M87 en de door het supermassieve zwarte gat geproduceerde jet van subatomaire deeltjes gefotografeerd door ruimtetelescoop Hubble | ||||
| Type | Sterrenstelsel (E1) | |||
| New General Catalogue | NGC 4486 | |||
| Afmeting | 7' | |||
| Waarnemingsgegevens | ||||
| Rechte klimming | 12m=30,8u | |||
| Declinatie | +12m=24° | |||
| Sterrenbeeld | Maagd (Virgo) | |||
| Schijnbare helderheid | 8,6 mag | |||
| Afstand | 60 miljoen lichtjaar | |||
|
||||
Messier 87 (M87) is een elliptisch sterrenstelsel in het sterrenbeeld Maagd (Virgo). Het wordt ook wel Virgo A genoemd en is het grootste stelsel in de Virgocluster. Het is wat groter dan onze Melkweg maar omdat het niet schijfvormig maar vrijwel bolvormig is bevat het veel meer sterren, schattingen lopen tot aan een biljoen (1012) zonnemassa's aan sterren. Volgens huidige inschattingen zijn er daarnaast bij M87 4000 tot wel 15 000 bolvormige sterrenhopen (onze eigen Melkweg heeft er maar ongeveer 150).
[bewerken] Zwart gat
M87 is een actief sterrenstelsel en er zijn sterke aanwijzingen dat zich een zwart gat bevindt in het centrum van M87 ter grootte van 6 miljard zonnemassa's. Dit zwarte gat bevindt zich niet geheel in het midden. Waarschijnlijk is de door Heber Curtis ontdekte jet daarvoor verantwoordelijk, of is het nog een gevolg van een botsing tussen twee kleinere zwarte gaten die als één zijn verdergegaan. De straal strekt zich uit over ongeveer 7000 tot 8000 lichtjaar. De straal is naar ons toe gericht, er zou een tweede straal aan de achterkant van dit stelsel staan (in 1966 ontdekt door Halton Arp die echter veel moeilijker te zien is.
Berekeningen aan de straal alsook aan een schijf van zeer snel roterende gassen om het centrum van M87 heen tonen aan dat het zwarte gat in het centrum van dit stelsel wel 3 miljard zonnemassa's zwaar is. Berekeningen aan de hand van computersimulaties waarbij ook de halo van het stelsel werd meegenomen en ondersteund door observaties van onder meer het Gemini-observatorium, tonen echter aan dat dit zwarte gat maar liefst 6,4 miljard maal zwaarder is dan de zon.
-
M87's jet gezien met de verschillende ruimtetelescopen
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Referenties
- Superzwaar zwart gat M87 uit centrum geschopt?, Allesoversterrenkunde.nl, 25 mei 2010
- (en) Texas-Sized Computer Finds Most Massive Black Hole in Galaxy M87, Universiteit van Texas in Austin, 8 juni 2009
- (en) M87 in de SEDS-databank
