Sjoenik

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Sjoenik
Սյունիք
Provincie in Armenië Vlag van Armenië
Ligging van Sjoenik in Armenië
Algemeen
Oppervlakte 4506 km²
Inwoners (2002) 134.061
Hoofdplaats Kapan
Politiek
Gouverneur Vage Akoljan
Portaal  Portaalicoon   Armenië

Sjoenik (Armeens: Սյունիք) is een provincie van Armenië en ligt helemaal in het zuiden van het land. Door Sjoenik heeft Armenië een smalle grens met Iran, in het westen grenst het verder aan Nachitsjevan en in het oosten aan Nagorno-Karabach.

Landschap van Sjoenik. Bomen hangen van de rotsen.

Geografie[bewerken]

De provincie bestaat voor een groot deel uit rotsen, bergketens en diepe dalen, waardoor kleine bergriviertjes stromen. Gemiddeld ligt Sjoenik 2.200 m boven de zeespiegel, de hoogste punten zijn Kaputdzjugh (3.904), Tsughuk (3.581), Mets Ischanasar (3.550) en vele andere bergen.

Geografisch gezien maakt Sjoenik deel uit van het aardrijkskundige gebied Karabach, en werd vroeger ook Zangezoer, Sisakan genoemd.

Geschiedenis[bewerken]

Historisch gezien is Sjoenik één van de 15 staten van het oude koninkrijk Groot Armenië en was vroeger zelf onderverdeeld in 12 provincies ("Gavar"). Sjoenik is altijd bekend geweest door de duizendjarige kloosters en hoge kastelen. De kloosters waren tevens belangrijke centra van onderwijs en wetenschap. Een van deze kloosters, Gladzor, is zelfs de oudste Universiteit in Armenië, uit de 13e eeuw.

In de middeleeuwen omvatte Sjoenik een aanzienlijk groter gebied dan nu, onder meer hoorden Vayots Dzor, Gegharkunik, het grootste deel van de huidige Nachitsjevan en een deel van Nagorno-Karabach tot het domein van de vorsten van Sjoenik.

Baghaberd, een van de oudste en beroemdste kastelen in Sjoenik.

Van de 10e tot de 12e eeuw was Sjoenik een koninkrijk onder de dynastie Sisakan, later was het een graafschap onder de dynastie Orbelian. In de 13e eeuw schreef Stepanos Orbelian, de metropool van Sjoenik, het boek Geschiedenis van Sjoenik.

In 1918-1920 werd Sjoenik, net als andere gebieden, zoals Karabach en Nachitsjevan, betwist tussen Azerbeidzjan en Armenië. Op 2 december 1920 liet Turkije, dat toen het grootste deel van de republiek Armenië had veroverd, Armenië het Verdrag van Alexandropol tekenen, waarbij het Sjoenik en Nachitsjevan zou afstaan ten gunste van Azerbeidzjan. Maar de Armeniërs van Sjoenik, onder de leiding van Garegin Njdeh, accepteerden dat verdrag niet en vochten heftig tegen Azerbeidzjan.

Sinds het begin van 1920, nadat de Bolsjewieken de zogenaamde Februariopstand van de Armeniërs hadden onderdrukt, waren veel Armeense politici en officieren naar Sjoenik vertrokken, en riepen hier de republiek Berg-Armenië uit. De premier van deze republiek werd Garegin Njdeh. Deze keer moesten de Armeniërs vechten tegen de Bolsjewieken. Uiteindelijk wisten de laatsten toch Sjoenik te veroveren.

In de Armeense SSR vormde Sjoenik geen bestuurlijke entiteit, sinds 1991 is dat zij weer.

Steden[bewerken]

Het Tatevklooster.

Bezienswaardigheden[bewerken]

  • Karahoendj, een prehistorisch observatorium,
  • Tatev, een versterkt kloostercomplex, het aloude religieuze centrum van Sjoenik.

Transport[bewerken]

Sinds 2006 loopt door Sjoenik de Armeens-Iraanse aardgaspijpleiding.

Externe links[bewerken]