Star Trek: Deep Space Nine

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Star Trek: Deep Space Nine
DS9 Titel.svg
Genre Sciencefiction
Speelduur 45 minuten
Bedenker Rick Berman, Michael Piller
Hoofdrollen Avery Brooks
Nana Visitor
René Auberjonois
Alexander Siddig
Land van oorsprong Verenigde Staten
Taal Engels
Gerelateerde series Andere series uit het Star Trekfranchise
Productie
Producent Ira Steven Behr
Rick Berman
Michael Piller
Uitzendingen
Start 3 januari 1993
Einde 2 juni 1999
Afleveringen 176
Website
(en) IMDb-profiel
(en) TV.com
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Star Trek: Deep Space Nine (soms afgekort tot ST:DS9 of DS9) is een sciencefictionserie die deel uitmaakt van het Star Trekfranchise. De serie werd bedacht door Rick Berman en Michael Piller op verzoek van Brandon Tartikoff. De productie was in handen van Paramount Pictures.

De serie liep van 3 januari 1993 tot en met 2 juni 1999, en bestond uit 176 afleveringen.

Achtergrond[bewerken]

De serie werd bedacht in 1991, kort voor Gene Roddenberry’s dood. Het verhaal speelde zich af in dezelfde tijd als Star Trek: The Next Generation. De eerste aflevering van DS9 vond plaats tijdens het zesde seizoen van TNG. De hoofdschrijvers van de serie waren naast Berman en Piller ook Ira Steven Behr, Robert Hewitt Wolfe, Ronald D. Moore, Peter Allan Fields, Joe Menosky, René Echevarria, Richard Manning, en Hans Beimler.

Er waren verschillende crossovers tussen DS9 en TNG. Toen DS9 begon, kwam Miles O'Brien over van TNG en Worf werd een vast personage in seizoen 4. Verder komen ook TNG-personages Jean-Luc Picard, Data, Q en Thomas Riker in verschillende afleveringen voor.

In tegenstelling tot zijn voorgangers brak DS9 een paar regels die waren opgesteld door Gene Roddenberry, de bedenker van Star Trek, zoals het verbod op persoonlijke conflicten tussen de hoofdpersonages. Ook de omgeving waarin de serie zich afspeelde was anders. DS9 speelde zich niet af op een ruimteschip dat andere planeten bezocht, maar op een ruimtestation dat zich voortdurend op dezelfde plek bevond. Het nadeel van die statische thuisbasis was dat de mogelijkheid van ontdekking van andere werelden er grotendeels door ontbrak, maar de producers kregen zo wel de mogelijkheid om doorlopende verhaallijnen te bedenken en meer regelmatig terugkerende personages in de serie te verwerken.

De tv-serie staat bekend om zijn personages en originele complexe plotwendingen. De serie maakte gebruik van een duisterder thema en minder fysieke verkenning van de ruimte.

Hoewel DS9 goede kijkcijfers had, werd de serie niet zo’n groot succes als Star Trek: The Next Generation. In de latere seizoenen namen de kijkcijfers af. Een reden die hiervoor werd gegeven was dat de markt voor televisieseries volliep met sciencefictionseries, zoals Babylon 5.

Inhoud[bewerken]

DS9 focust zich op het ruimtestation Deep Space 9, dat onder gezag staat van de Verenigde Federatie van Planeten en Bajor, een planeet die recentelijk is bevrijd van de Cardassiaanse overheersing. Berman en Piller wilden de serie zich eigenlijk laten afspelen op een gekoloniseerde planeet, maar een ruimtestation leek hen achteraf toch beter. Ze wilden ook geen ruimteschip, daar The Next Generation nog werd uitgezonden toen DS9 begon en het volgens Berman vreemd zou zijn om twee series te hebben die allebei over een schip gaan dat "gaat waar nog niemand is gegaan".

In de pilotaflevering werd het ruimtestation verplaatst naar een locatie bij de ingang van het pas ontdekte Bajoraanse wormgat. Dit stabiele wormgat maakt het mogelijk af te reizen naar het nog nooit verkende Gammakwadrant. Al snel wordt het ruimtestation een basis voor verkenners, interplanetaire handel, politieke acties en zelfs een open conflict.

DS9 bevat veel verhaallijnen die zich over meerdere afleveringen uitspreiden. De vorige Star Trekseries hadden per aflevering een opzichzelfstaand verhaal zodat het mogelijk was afleveringen los van elkaar te kijken. In DS9 zijn veel afleveringen op rij cliffhangers. Volgens Michael Piller was dit een van de beste kwaliteiten van de serie. Op deze manier leerden de personages dat "acties gevolgen hebben". Dit maakte het ook mogelijk om meer plot- en karakterontwikkelingen in de serie te verwerken.

Rolverdeling[bewerken]

Personage Acteur Positie Soort/volk Bijzonderheden
Benjamin Sisko Avery Brooks Kapitein Mens
Kira Nerys Nana Visitor Eerste officier (Commander) Bajoraanse
Jadzia Dax Terry Farrell Lt. Commander Trill Seizoen 1-6
Ezri Dax Nicole de Boer Luitenant Trill Seizoen 7
Odo Ital René Auberjonois Chief Security Founder
Julian Bashir Alexander Siddig Luitenant Mens
Miles O'Brien Colm Meaney Chief Engineer Mens
Quark Armin Shimerman Burger Ferengi
Worf, zoon van Mogh Michael Dorn Chief Tactical/Security (Lt. Commander) Klingon Seizoen 4-7
Jake Sisko Cirroc Lofton Burger Mens

Overige personages[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van terugkerende personages uit Star Trek: Deep Space Nine voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Inhoud[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

In de eerste aflevering neemt Starfleetcommandant Benjamin Sisko het bevel over op Deep Space Nine. Hij en Jadzia Dax komen het eerste stabiele wormgat ooit tegen, en ontdekken dat het wordt bewoond door wezens die niet gebonden zijn aan normale ruimte en tijd. Volgens de sterk gelovige bewoners van Bajor, zijn de inwoners van dit wormgat profeten. Sisko wordt gezien als de boodschapper van deze profeten.

Dit vormt de basis voor een lange verhaallijn. Sisko ziet zijn positie als religieus icoon eerst niet zitten en is er erg sceptisch over. Hij wil zich richten op zijn taak als commandant van het station. Later accepteert hij zijn rol meer, en tegen het einde van de serie accepteert hij hem zelfs geheel.

De bemanning van het station krijgt al snel te maken met een menselijke verzetsgroep genaamd de Maquis. Deze Maquis zijn een voorbeeld van het feit dat de serie van duisterder thema’s gebruikmaakt. De afstand van traditionele Star Trekthema’s werd vooral duidelijk in afleveringen als "For the Cause", waarin Eddington aan Sisko vertelt: "Everybody should want to be in the Federation. Nobody leaves paradise. In some ways you’re even worse than the Borg. At least they tell you about their plans for assimilation. You assimilate people and they don’t even know it."

De aflevering "Rules of Acquisition" introduceerde de Dominion, een meedogenloos rijk uit het Gammakwadrant. Dit rijk bevond zich aan de andere kant van het wormgat. Aan het begin van DS9’s derde seizoen werd het risico dat er een aanval van dit rijk zou komen steeds groter. Daarom bracht Sisko na een bezoekje aan Starfleets hoofdkwartier op Aarde het schip USS Defiant mee, een prototype van een schip dat was gemaakt voor gevechten met de Borg. Dit schip bleef bij Deep Space Nine tot aan zijn vernietiging in seizoen 7.

De Dominion vormen een ongemakkelijke alliantie met de Cardassianen in het vijfde seizoen, en trekken samen ten strijde tegen de grootmachten van het Alfakwadrant. In de serie veranderen loyaliteit en allianties voortdurend. Zo blijft het Romulaanse Rijk eerst neutraal in de oorlog, maar sluiten zij zich later aan bij de Federatie en de Klingons tegen de Dominion. Later sluiten de Breen zich juist aan bij de Dominion, waarna de Cardassianen hen juist weer verlaten. Uiteindelijk wordt de Dominion verslagen, maar niet voordat zij vrijwel geheel Cardassia vernietigen.

Een ander voorbeeld van DS9’s duistere ondertoon is Section 31, een geheime organisatie die niets of niemand uit de weg gaat om de Federatie te behouden. Ze verschenen voor het eerst in "Inquisition".

Ontvangst[bewerken]

DS9 werd goed ontvangen door critici. TV Guide beschreef de serie als "the best acted, written, produced and altogether finest" Star Trek series.[1] Hoewel de serie in de schaduw van The Next Generation debuteerde, behaalde hij zijn eigen vorm van succes in latere seizoenen.

De serie won een aantal prijzen.[2] Zo werd de serie elk seizoen genomineerd voor meerdere Emmy Awards, waaronder voor make-up, cinematografie, art direction, special effects, hairstyling, music (direction and composition) en costumes. De serie won twee prijzen voor make-up (voor "Captive Pursuit" en "Distant Voices") en een voor de intromuziek (van Dennis McCarthy). De serie werd ook genomineerd voor twee Hugo Awards, maar won deze niet.

Het programma startte enkele weken voor de serie Babylon 5. Dit leverde kritiek op van fans die vonden dat de twee series te veel op elkaar leken. Volgens Babylon 5 bedenker J. Michael Straczynski was Paramount op de hoogte van het concept van Babylon 5.[3]

Vanwege de duistere en vaak gewelddadige plots wordt Deep Space Nine door sommigen gezien als "het zwarte schaap van de Trek-familie".[4]

Taboes[bewerken]

DS9 staat erom bekend verschillende culturele taboes te hebben doorbroken. Meest prominent is homoseksualiteit. Gene Roddenberry had al eerder beloofd dit onderwerp te zullen verwerken in Star Trek.[5] DS9 bevatte twee afleveringen waarin twee personages van hetzelfde geslacht elkaar kusten. De eerste was in de aflevering Rejoined, een aflevering van het vierde seizoen. In datzelfde seizoen is ook een aflevering over zelfmoord. In de aflevering Hard Time overweegt Miles O'Brien zelfmoord te plegen, nadat hij door de Argrathi (een buitenaards ras) wordt veroordeeld voor spionage.

In het zesde seizoen werd Travestie gebruikt voor humoristische doelen. In de aflevering Profit and Lace ondergaat Quark tijdelijk een geslachtsverandering.

Afleveringen[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van afleveringen van Star Trek: Deep Space Nine voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Boeken[bewerken]

Er zijn pocketboeken gebaseerd op DS9 gepubliceerd. Sommige van deze boeken zijn romans van bekende afleveringen zoals "Emissary", "The Search" en "What You Leave Behind". Verschillende romans waren onderdeel van een crossover met andere Star Trek series. Andere boeken behandelden gebeurtenissen van voor DS9.

Avatar, een tweedelige roman gepubliceerd op 1 mei 2001 ging verder waar de serie ophield. Dit vormde het begin van de Star Trek: Deep Space Nine relaunch.

Naast de romans zijn er ook verschillende strips van DS9 gepubliceerd. Andere publicaties zijn de Deep Space Nine Technical Manual en Deep Space Nine Companion.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties