Biologische afbraak

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Biologisch afbreekbaar)
Ga naar: navigatie, zoeken
Biologisch plastic na twee maanden afbraak.

Biologische afbraak in de bodem is een proces waarbij natuurlijk organisch materiaal (dat wil zeggen, afgestorven biologisch materiaal, bestaande uit stoffen waarvan de moleculen een chemische binding tussen koolstof en waterstof bevatten) afgebroken wordt door de natuurlijke (biologische) activiteit van micro-organismen, zoals bacteriën en schimmels. Stoffen die zich op deze manier laten afbreken, noemt men biologisch afbreekbaar. Alleen organische (dat wil zeggen koolstof én waterstof bevattende) moleculen kunnen biologisch worden afgebroken. Anorganische stoffen kunnen slechts uiteenvallen onder invloed van andere mechanismen.

Waterzuivering[bewerken]

De biologische afbreekbaarheid van synthetische oppervlakte-actieve stoffen (zeep) uit was- en schoonmaakmiddelen die in het oppervlaktewater terechtkomen wordt in Europa geregeld in de detergentenverordening. Deze Europese wetgeving stelt volledige biologische afbreekbaarheid verplicht voor alle oppervlakte-actieve organische stoffen in was- en schoonmaakmiddelen. In deze verordening staan de testen die gebruikt moeten worden om de afbreekbaarheid van een gegeven stof te bewijzen. Volledige biologische afbraak betekent dat de in het water aanwezige organische stoffen door micro-organismen (bacteriën) volledig tot de anorganische stoffen koolstofdioxide, water en anorganische zouten worden afgebroken.

De meeste oppervlakte-actieve stoffen in was- en schoonmaakmiddelen veroorzaken schuimvorming. Als ze niet snel worden afgebroken en in het oppervlaktewater terechtkomen kan er hinderlijk veel schuim op waterwegen ontstaan, vooral als het water daar in hevige beweging is. Vanwege het schuimprobleem ging de industrie in de vroege jaren 1960 op zoek naar snel biologisch afbreekbare oppervlakte-actieve stoffen.

Voor biologische afbraak zijn micro-organismen (bacteriën) nodig die de oppervlakte-actieve stoffen kunnen gebruiken als voedingstoffen. In waterzuiveringsinstallaties wordt dit gegeven toegepast. In biologische waterzuiveringsinstallaties is de concentratie van micro-organismen zeer hoog en verloopt de biologische afbraak snel. De mate waarin en de snelheid waarmee dat gebeurt, hangen af van factoren als de doorlooptijd van het afvalwater in de installatie en de doelmatigheid waarmee deze werkt.

Enzymwerking in wasmiddelen[bewerken]

De “biologische activiteit" van sommige textielwasmiddelen is iets heel anders. Dergelijke producten bevatten synthetisch vervaardigde 'natuur-identieke' enzymen, die bepaalde soorten vlekken helpen verwijderen. Enzymwerking is van oorsprong een inwendig ontledingsproces van stoffen in levende wezens; bij "biologische activiteit" in wasmiddelen gaat het om de 'uitwendige' ontleding, door de werking van synthetische enzymen, van vet- en eiwitvlekken.