Kurkeik

Kurkeik
	Een solitaire boom in de Algarve (Portugal)
Taxonomische indeling
Rijk:	Plantae (planten)
Stam:	Embryophyta (landplanten)
Klasse:	Spermatopsida (zaadplanten)
Clade:	Bedektzadigen
Clade:	'Nieuwe' tweezaadlobbigen
Clade:	Fabiden
Orde:	Fagales
Familie:	Fagaceae (napjesdragersfamilie)
Geslacht:	Quercus (eik)
Soort
	Quercus suber; L. (1753)
	verspreidingsgebied
	Afbeeldingen op Wikimedia Commons
	Kurkeik op Wikispecies
Portaal	Biologie

Kurkeik (Quercus suber) is een planten soort uit de napjesdragersfamilie (Fagaceae).

Determinatie

Kurkeik is een groenblijvende plant die uitgroeit tot een boom met een koepelvormige, uitgespreide, zware kroon met verdraaide takken. Een normale hoogte voor de soort is 20 m, maar ze kan doorgroeien tot 25 m.^[1]^[2] De schors is erg ruw en bevat dikke richels. Het is bleekbruine of bleekgrijze kurk. Zijn de stammen "ontkurkt", dan is de kleur rozerood. De bladeren zijn eirond en spits. Ze hebben vijf of zes ondiepe stekelpuntige lobben aan weerszijden. De grootte is ongeveer 5 × 3 cm. Het blad is zwartachtig groen aan de bovenzijde. De onderzijde is dicht behaard. De bladeren zitten vast aan een donzig behaarde bladsteel van circa 1 cm lang. Kurkeik draagt een eikel van 1,5–3 cm lang. Deze zitten in diepe napjes met gespreide bovenste schubben.

Verspreiding

Het natuurlijke verspreidingsgebied van kurkeik strekt zich uit over Zuid-Europa en Noord-Afrika. In Nederland worden zeer zelden verwilderde exemplaren aangetroffen die afkomstig zijn van aanplant.

Toepassingen

Kurkwinning

Van de schors van kurkeik wordt kurk gewonnen. De kurk wordt om de acht tot tien jaar van de stam gepeld. Het wordt gebruikt voor de isolatie, voor schoenzolen, vloeren, wandbekleding, reddingsboeien en natuurlijk als afsluiting van flessen. Het hout trekt na verloop van tijd krom. Het pellen van de schors van een kurkeik gebeurt zorgvuldig om te voorkomen dat het onderliggende weefsel beschadigd wordt en de boom sterft. Na het pellen is de stam vaak donkerkastanjebruin van kleur. Vanwege de kurk is de soort in Spanje en Portugal in cultuur in de boomteelt.

Ornamentele waarde

Kurkeik is ook in cultuur als sierplant. Ze wordt aangeplant in onder andere parken en tuinen. De soort is in Nederland en België meestal niet winterhard.

Fotogalerij

Schors
Verzamelde kurk in de Algarve
Kurkeik in Portugal
Vrucht

Externe links

Kurkeik op Ecopedia
Verspreiding in Nederland volgens NDFF Verspreidingsatlas
Kaarten met waarnemingen:

Mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Quercus suber op Wikimedia Commons.

Bronnen, noten en/of referenties

↑ (en) Houston Durrant, T.; de Rigo, D., & Caudullo, G., Quercus suber in Europe: distribution, habitat, usage and threats (pdf). European Atlas of Forest Tree Species pp. 164-165. Europese Commissie (2016). Geraadpleegd op 20 februari 2024.
↑ (en) Quercus suber (Cork Oak, Cork Tree, Oaks). North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox. NC State Extension. Geraadpleegd op 20 februari 2024.

[1] (en) Houston Durrant, T.; de Rigo, D., & Caudullo, G., Quercus suber in Europe: distribution, habitat, usage and threats (pdf). European Atlas of Forest Tree Species pp. 164-165. Europese Commissie (2016). Geraadpleegd op 20 februari 2024.

[2] (en) Quercus suber (Cork Oak, Cork Tree, Oaks). North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox. NC State Extension. Geraadpleegd op 20 februari 2024.

[1]

[2]