Luxemburg (provincie)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Luxemburg
Luxembourg
Provincie van België Vlag van België
Vlag van de provincie Luxemburg Wapen van de provincie Luxemburg
(Details) (Details)
Locatie van de provincie Luxemburg
Geografie
Gewest Vlag Waals Gewest Wallonië
Hoofdstad Aarlen
Oppervlakte 4.440 km²
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
281.972 (01/01/2017)
49,72%
50,28%
63,51 inw./km²
Buitenlanders 5,62% (01/01/2013)
Politiek
Gouverneur Olivier Schmitz[1]
Economie
Gemiddeld inkomen 15.667 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 11,11% (jan. 2009)
Overige informatie
NIS-code 80000
ISO 3166 BE-WLX
Website www.province. luxembourg.be
Portaal  Portaalicoon   België
Het provinciale paleis in Aarlen.
Het Labyrint van Barvaux, een doolhof in een maisveld
Grenspaal met het Groothertogdom Luxemburg
Het logo van de provincie Luxemburg
De Semois
Torgny, het zuidelijkste plaatsje van België

De provincie Luxemburg (Frans: Luxembourg; Waals: Lussimbork; Luxemburgs: Lëtzebuerg) is een van de vijf Belgische provincies van het Waals Gewest.

Geografie[bewerken]

Topografie[bewerken]

De provincie heeft een oppervlakte van 4440 km², daarmee is het naar oppervlakte de grootste provincie van zowel het Waals Gewest als van België. De hoofdstad van Luxemburg is Aarlen, gelegen in het zuidoosten van de provincie. Het hoogste punt vormt de 651 meter hoge Baraque de Fraiture in de gemeente Vielsalm. Rond de hoogste toppen is op beperkte schaal wintersport mogelijk.

Hydrografie[bewerken]

De provincie is rijk aan rivieren, zoals de Semois, Lesse, Ourthe, Lhomme en Sûre en riviertjes zoals onder andere de Rulles, Vierre, Vire, Ton. Op de Ourthe bij Nisramont en de Vierre bij Suxy zijn stuwdammen gebouwd. De Chiers vormt ter hoogte van Torgny over enkele kilometer de grens met Frankrijk. Het centraal-oosten van de provincie behoort met de Sûre en zijn bijriviertjes tot het stroombekken van de Rijn. De rest van de provincie behoort tot het bekken van de Maas. Begin 19e eeuw werd begonnen met de bouw van het Ourthekanaal dat een verbinding zou vormen tussen de Maas bij Luik en de Moezel te Wasserbillig. Bij de onafhankelijkheid van België in 1830 werden de werken stilgelegd en het kanaal werd nooit voltooid. In Bernistap op de grens met het Groothertogdom zijn nog de resten te vinden van de kanaaltunnel die op dat ogenblik in aanbouw was.

Geografische streek[bewerken]

De provincie maakt bijna geheel deel uit van de Ardennen-streek. Het zuidelijkste deel van Luxemburg heet de Gaume, ook wel Belgisch-Lotharingen genoemd. Dit gebied hoort niet meer bij de Ardennen maar bij Lotharingen. Het is een lagere streek dan de Ardennen (de toppen reiken niet verder dan zo'n vierhonderd meter) en heeft een milder klimaat. Samen met de Kempen worden hier de hoogste temperaturen van België gemeten tijdens de zomermaanden.

Administratieve indeling[bewerken]

Arrondissementen[bewerken]

Administratieve arrondissementen[bewerken]
Gerechtelijke arrondissementen[bewerken]

Gemeenten[bewerken]

Gemeenten met een stadstitel hebben "(stad)" achter de naam

Gemeente Inwoners Arrondissement
1. Aarlen - Arlon (stad) 29.585 Aarlen
2. Attert 5.491 Aarlen
3. Aubange 16.856 Aarlen
4. Bastenaken - Bastogne (stad) 15.737 Bastenaken
5. Bertogne 3.542 Bastenaken
6. Bertrix 8.740 Neufchâteau
7. Bouillon (stad) 5.459 Neufchâteau
8. Chiny (stad) 5.179 Virton
9. Daverdisse 1.429 Neufchâteau
10. Durbuy (stad) 11.459 Marche-en-Famenne
11. Érezée 3.216 Marche-en-Famenne
12. Étalle 5.785 Virton
13. Fauvillers 2.251 Bastenaken
14. Florenville (stad) 5.628 Virton
15. Gouvy 5.158 Bastenaken
16. Habay 8.276 Virton
17. Herbeumont 1.619 Neufchâteau
18. Hotton 5.534 Marche-en-Famenne
19. Houffalize (stad) 5.232 Bastenaken
20. La Roche-en-Ardenne (stad) 4.162 Marche-en-Famenne
21. Léglise 5.239 Neufchâteau
22. Libin 5.083 Neufchâteau
23. Libramont-Chevigny 11.154 Neufchâteau
24. Manhay 3.424 Marche-en-Famenne
25. Marche-en-Famenne (stad) 17.401 Marche-en-Famenne
26. Martelange 1.814 Aarlen
27. Meix-devant-Virton 2.806 Virton
28. Messancy 8.153 Aarlen
29. Musson 4.508 Virton
30. Nassogne 5.379 Marche-en-Famenne
31. Neufchâteau (stad) 7.597 Neufchâteau
32. Paliseul 5.336 Neufchâteau
33. Rendeux 2.572 Marche-en-Famenne
34. Rouvroy 2.094 Virton
35. Sainte-Ode 2.560 Bastenaken
36. Saint-Hubert (stad) 5.588 Neufchâteau
37. Saint-Léger 3.565 Virton
38. Tellin 2.471 Neufchâteau
39. Tenneville 2.805 Marche-en-Famenne
40. Tintigny 4.278 Virton
41. Vaux-sur-Sûre 5.581 Bastenaken
42. Vielsalm 7.783 Bastenaken
43. Virton (stad) 11.381 Virton
44. Wellin 3.062 Neufchâteau

LuxembourgGemeenten.png

Aangrenzende provincies[bewerken]

In het westen grenst Luxemburg aan de provincie Namen en in het noorden aan de provincie Luik. In het oosten aan het Groothertogdom Luxemburg en in het zuiden aan de Franse regio Grand Est.

   Aangrenzende provincies   
    Luik   Diekirch (district) (Luxemburg
 Namen  Brosen windrose nl.svg  Luxemburg (district) 
    Grand Est (Frankrijk   

Demografie[bewerken]

Hoewel Luxemburg de grootste provincie van België is telt ze (op 1 januari 2017) "slechts" 281.927 inwoners. Hiermee is ze qua inwonertal en bevolkingsdichtheid de kleinste. De bevolkingsgroei is in de 19e en tot het einde van de 20e eeuw beperkt gebleven en lag zowat vijf maal lager dan het nationaal gemiddelde over deze periode. Vanaf 1980 treedt een kentering op en neemt de bevolking snel toe. Gedurende de laatste 25 jaar kwamen er 45.000 inwoners bij, evenveel als tijdens de vorige 150 jaar. Het arrondissement Aarlen behoort zelfs tot de snelst groeiende regio's van het land. Deze evolutie is grotendeels toe te schrijven aan arbeidsmigratie te wijten aan de invloed van het economisch welvarende en nabijgelegen Groothertogdom Luxemburg. Toch zijn er ook nu nog een aantal gemeenten waar het aantal inwoners lager ligt dan het geval was midden 19e eeuw.

Evolutie van het aantal inwoners[bewerken]

Inwoneraantal × 1000

  • Bron:NIS - Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen; vanaf 1980= inwoneraantal op 1 januari
  • 1839:afscheiding van het oostelijk deel dat het latere Groothertogdom Luxemburg wordt

Evolutie van de bevolking per gemeente prov. Luxemburg periode 1846 tot 2016 Evolutie van de bevolking per gemeente prov. Luxemburg periode 1970 tot 2016

Bevolkingsdichtheid[bewerken]

De bevolkingsdichtheid van de provincie bedraagt 64 inw. per km2 (2017), wat ongeveer zes keer minder is dan het cijfer voor België (371 inw/km2) en ongeveer drie maal minder dan het cijfer voor Wallonië (214 inw./km2). De gemeente Sainte-Ode heeft met 26,2 inw./km2 de geringste bevolkingsdichtheid van het hele land. Enkel in de zuid-oost rand, bij de grens met het Grootherdogdom Luxemburg en Frankrijk, die eind 19e eeuw een sterke ontwikkeling kende door de staalindustrie en de keuze voor Aarlen als provinciehoofdstad, ligt de dichtheid gevoelig hoger.


Luxemburgbevolkingsdichtheid

Cultuur[bewerken]

(Streek)talen[bewerken]

Luxemburg is overwegend Romaanstalig. Men spreekt er hoofdzakelijk Frans en daarnaast - in zoverre ze nog wordt gebezigd - de streektaal Waals. De Gaumestreek vormt hierop een uitzondering, daar heeft men als streektaal het Gaumais, dat deel uitmaakt van het Lotharings.
Het land van Aarlen valt onder de tongval van de Duitse talen en dialecten, daar bedient men zich van het Luxemburgs, een van de officiële talen van het naburige Groothertogdom Luxemburg. De cultuurtaal is er echter algemeen het Frans; de sprekers van deze Luxemburgse dialecten worden in de Belgische taalpolitiek niet bij de Duitstalige gemeenschap ingedeeld.

Politiek[bewerken]

Provincieraad: zetelverdeling[bewerken]

De provincieraad bestaat sinds 2013 uit 37 leden:

Vóór de verkiezingen van 2012 bestond de provincieraad uit 47 leden.

In Luxemburg doet CDH het goed, tegenover andere Waalse provincies waar PS en MR een belangrijkere plaats hebben.

Het provinciecollege bestaat uit een coalitie van CDH en PS.

Gouverneurs van Luxemburg[bewerken]

Verkiezingsresultaten[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Kieskring Luxemburg voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]