Neu-Moresnet

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Neu-Moresnet
Deelgemeente in België Vlag van België
Neu-Moresnet (België (hoofdbetekenis))
Neu-Moresnet
Situering
Gewest Vlag Waals Gewest Wallonië
Provincie Vlag Luik (provincie) Luik
Gemeente Kelmis
Coördinaten 50° 44′ NB, 6° 1′ OL
Overig
Postcode 4721
Netnummer 087
Detailkaart
Neu-Moresnet (Luik (provincie))
Neu-Moresnet
Locatie in Luik (provincie)
Portaal  Portaalicoon   België
De Tüljebach bij de Altenbergstraat

Neu-Moresnet is een deelgemeente van de Belgische Duitstalige gemeente Kelmis in de provincie Luik.

Geschiedenis[bewerken]

Tot aan de Franse revolutie behoorde Moresnet tot het hertogdom Limburg. De bovenloop van de Tüljebach vormde de grens met het Heilige Roomse Rijk. Neu-Moresnet ontstond onder de naam Pruisisch-Moresnet toen de gemeente Moresnet in 1816 na het Congres van Wenen (1815) in drie stukken werd gedeeld. Het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden nam daarvan het westelijk gedeelte met het gelijknamige dorp Moresnet, Pruisen het oostelijk gedeelte waar een nieuw dorp Preußisch-Moresnet ontstond en het middelste gedeelte, de huidige plaats Kelmis, rond de zinkmijn van Altenberg / Vieille-Montagne werd een condominium onder de naam Neutraal Moresnet.

Van 1816 tot 1919 was Preußisch-Moresnet een Pruisische en daarna Duitse gemeente. Toen Duitsland de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) had verloren, werd bij het Verdrag van Versailles beslist dat het voormalige Preußisch-Moresnet onder de naam Neu-Moresnet bij België gevoegd zou worden. Artikel 32 van het Verdrag van Versailles luidt: "Duitschland erkent de volkomen soevereiniteit van België over het geheele betwiste gebied van Moresnet". Hiermee wordt de voormalige gemeente Moresnet van voor de deling in 1816 bedoeld.

Van 1919 tot 1940 en van 1945 tot eind 1976 was Neu-Moresnet een onafhankelijke Belgische gemeente voor het op 1 januari 1977 een deelgemeente van Kelmis (het voormalige Neutraal Moresnet) werd.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Natuur en landschap[bewerken]

Neu-Moresnet ligt op een hoogte van ongeveer 210 meter. De Tüljebach stroomt langs de kom van het dorp, en er zijn daar enkele vijvers. Ten zuiden van Neu-Moresnet, bij Hergenrath, mondt deze beek uit in de Geul. Neu-Moresnet wordt bijna geheel omringd door bossen, zoals het Preusbos, welke uitlopers zijn van het Aachener Wald.

Taal[bewerken]

Naast het in het onderwijs en door de plaatselijke overheid gebruikte Duits spreekt de plaatselijke bevolking het regionale dialect Platdiets, een Limburgs dialect.

Personen[bewerken]

Een bekende inwoner van Neu-Moresnet was tot de jaren 1980 Hein Simons (Heintje) die nu in de buurgemeente Moresnet woont.

Nabijgelegen kernen[bewerken]

Kelmis, Hergenrath, Preuswald

Literatuur[bewerken]

  • Philip Dröge: Moresnet, Opkomst en ondergang van een vergeten buurlandje. Houten/Antwerpen: Uitgeverij Unieboek/Het Spectrum, 2016; 271 blz., ISBN 978-9-00034-960-9.