Provinciedistrict

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Een provinciedistrict is een administratieve indeling in België tijdens de provincieraadsverkiezingen. In Vlaanderen vormen ze het enige niveau voor de verdeling van zetels bij provincieraadsverkiezingen. In Wallonië vormen ze nog het tussenliggende niveau tussen de kiesarrondissementen en de kieskantons; de reststemmen van een partij over de verschillende provinciedistricten van hetzelfde kiesarrondissement kunnen er via apparentering worden samengevoegd.

Door het Lambermontakkoord in 2000 werd de bevoegdheid voor de organisatie en werking van het lokale bestuur overgedragen aan de gewesten. Dit hield eveneens de overdracht in van de lokale kieswetgeving (zijnde gemeentelijk en provinciaal niveau). Wat het provinciale niveau betreft, is dit dus alleen relevant voor het Vlaams en Waals Gewest, gezien sinds de splitsing van de provincie Brabant in 1995 er geen provinciaal niveau meer is in Brussel-Hoofdstad.

Vlaamse provinciedistricten[bewerken]

Verkiezingen 2006[bewerken]

In het Provinciedecreet van 2005[1] van de Vlaamse regering herdefinieerde deze de opdracht, bevoegdheden en organisatie van de (Vlaamse) provincies. Provincies met een miljoen inwoners of meer hadden 84 provincieraadsleden, deze met minder inwoners (de facto enkel Limburg) hadden er 75. Voorafgaand aan de provinciale verkiezingen in 2006 werd de lijst met indeling in provinciale kiesdistricten gepubliceerd en de zetelverdeling op basis van de bevolkingsaantallen per provinciedistrict. Er waren in totaal 52 provinciedistricten.

provincie arrondissement provinciedistrict kieskantons
BelgiumAntwerp.png
Provincieraad Antwerpen (84 zetels)
Antwerpen Antwerpen (24) Antwerpen
Boom (9) Boom, Kontich
Kapellen (15) Kapellen, Brecht, Zandhoven
Mechelen Mechelen (7) Mechelen, Puurs
Lier (8) Lier, Duffel, Heist-op-den-Berg
Turnhout Turnhout (6) Turnhout, Hoogstraten
Herentals (8) Herentals, Westerlo
Mol (7) Mol, Arendonk
BelgiumLimburg.png
Provincieraad Limburg (75 zetels)
Hasselt Hasselt (10) Hasselt
Beringen (10) Beringen
Genk (8) Genk
Herk-de-Stad (3) Herk-de-Stad
Sint-Truiden (5) Sint-Truiden
Maaseik Maaseik (5) Maaseik
Bree (4) Bree
Neerpelt (7) Neerpelt
Peer (5) Peer
Tongeren Tongeren (5) Tongeren, Riemst, Voeren
Bilzen (4) Bilzen
Borgloon (5) Borgloon
Maasmechelen (5) Maasmechelen
BelgiumEastFlanders.png
Provincieraad Oost-Vlaanderen (84 zetels)
Aalst Aalst (7) Aalst
Geraardsbergen (5) Geraardsbergen, Ninove
Zottegem (4) Zottegem, Herzele
Dendermonde Dendermonde (7) Dendermonde, Wetteren
Zele (4) Zele, Hamme
Eeklo Eeklo (5) Eeklo, Assenede, Kaprijke
Gent Deinze (6) Deinze, Nazareth, Nevele
Evergem (4) Evergem, Waarschoot, Zomergem
Gent (14) Gent
Lochristi (7) Lochristi, Destelbergen, Merelbeke
Oudenaarde Oudenaarde (3) Oudenaarde, Kruishoutem
Ronse (4) Ronse, Brakel, Horebeke
Sint-Niklaas Sint-Niklaas (7) Sint-Niklaas, Lokeren
Temse (7) Temse, Beveren, Sint-Gillis-Waas
BelgiumWestFlanders.png
Provincieraad West-Vlaanderen (84 zetels)
Brugge Brugge (20) Brugge, Torhout
Diksmuide Diksmuide (4) Diksmuide
Ieper Ieper (6) Ieper, Vleteren, Wervik, Zonnebeke
Poperinge (2) Mesen, Poperinge
Kortrijk Kortrijk (10) Kortrijk, Avelgem
Harelbeke (5) Harelbeke
Menen (5) Menen
Oostende Oostende (11) Oostende, Gistel
Roeselare Roeselare (6) Roeselare
Izegem (5) Izegem, Hooglede, Lichtervelde
Tielt Tielt (6) Tielt, Meulebeke, Oostrozebeke, Ruiselede
Veurne Veurne (4) Veurne, Nieuwpoort
BelgiumFlemishBrabant.png
Provincieraad Vlaams-Brabant (84 zetels)
Halle-Vilvoorde Halle (24) Halle, Asse, Lennik
Vilvoorde (22) Vilvoorde, Meise, Zaventem
Leuven Leuven (15) Leuven
Diest (15) Diest, Aarschot, Haacht
Tienen (8) Tienen, Glabbeek, Landen, Zoutleeuw

Arrest Grondwettelijk Hof 2007[bewerken]

Een arrest van het Grondwettelijk Hof van 5 december 2007[2] vernietigde de indeling omdat deze een schending vormde van de grondwetsartikelen 10 en 11. Het hof oordeelde dat het verschil in omvang een niet-redelijke impact uitoefende op de verkiezingsresultaten. De vaststelling gold voornamelijk voor de kleine provinciedistricten van de provincies Limburg, West- en Oost-Vlaanderen[3]. Zo waren er in district Herk-de-Stad maar 3 en in tal van andere kleine districten slechts 4 zetels te begeven. Daardoor bestonden er grote verschillen op het vlak van de natuurlijke kiesdrempel (van 2,75 % tot meer dan 16 % van de stemmen nodig om één zetel binnen te halen), wat tot gevolg had dat het voor kleinere politieke partijen in sommige provincies, administratieve arrondissementen of kiesdistricten veel moeilijker was om verkozenen te behalen dan in andere.

Verkiezingen 2012[bewerken]

Het Lokaal en Provinciaal Kiesdecreet van 2011[4] regelde de indeling in kiesarrondissementen en provinciedistricten.[5] Een aantal provinciedistricten werden samengevoegd (van 52 naar 35 in totaal), en voor het arrondissementeel niveau werden de voormalige senatoriële kiesarrondissementen gehanteerd. De provinciedistricten werden zo bepaald, dat elk van hen met minstens 6 zetels vertegenwoordigd is in de provincieraad. Er kwam een kiesdrempel van 5%. Tegelijk werden de aantallen provincieraadsleden verminderd. Deze indeling werd toegepast bij de provincieraadsverkiezingen van oktober 2012.

provincie kiesarrondissement provinciedistrict kieskantons
BelgiumAntwerp.png
Provincieraad Antwerpen (72 zetels)
Antwerpen (41) Antwerpen (21) Antwerpen
Boom (7) Boom, Kontich
Kapellen (13) Kapellen, Brecht, Zandhoven
Mechelen-Turnhout (31) Herentals (7) Herentals, Westerlo
Lier (7) Lier, Duffel, Heist-op-den-Berg
Mechelen (6) Mechelen, Puurs
Turnhout (11) Turnhout, Arendonk, Mol, Hoogstraten
BelgiumLimburg.png
Provincieraad Limburg (63 zetels)
Limburg (63) Hasselt (8) Hasselt
Beringen (9) Beringen
Peer (7) Peer, Bree
Genk (7) Genk
Sint-Truiden (10) Sint-Truiden, Herk-de-Stad, Borgloon
Maasmechelen (9) Maasmechelen, Maaseik
Neerpelt (6) Neerpelt
Tongeren (7) Tongeren, Bilzen, Riemst, Voeren
BelgiumEastFlanders.png
Provincieraad Oost-Vlaanderen (72 zetels)
Gent (30) Gent (12) Gent
Deinze (11) Deinze, Nazareth, Nevele, Destelbergen, Lochristi, Merelbeke
Eeklo (7) Eeklo, Assenede, Kaprijke, Evergem, Waarschoot, Zomergem
Aalst-Oudenaarde (20) Aalst (6) Aalst
Geraardsbergen (8) Geraardsbergen, Ninove, Herzele, Zottegem
Oudenaarde (6) Oudenaarde, Kruishoutem, Brakel, Horebeke, Ronse
Dendermonde-Sint-Niklaas (22) Dendermonde (10) Dendermonde, Wetteren, Hamme, Zele
Sint-Niklaas (12) Sint-Niklaas, Lokeren, Beveren, Sint-Gillis-Waas, Temse
BelgiumWestFlanders.png
Provincieraad West-Vlaanderen (72 zetels)
Brugge (17) Brugge (17) Brugge, Torhout
Kortrijk-Ieper (24) Ieper (7) Ieper, Vleteren, Wervik, Zonnebeke, Mesen, Poperinge
Kortrijk (17) Kortrijk, Menen, Harelbeke, Avelgem
Oostende-Veurne-Diksmuide (16) Oostende (9) Oostende, Gistel
Veurne-Diksmuide (7) Diksmuide, Nieuwpoort, Veurne
Roeselare-Tielt (15) Roeselare (9) Roeselare, Hooglede, Izegem, Lichtervelde
Tielt (6) Tielt, Meulebeke, Oostrozebeke, Ruiselede
BelgiumFlemishBrabant.png
Provincieraad Vlaams-Brabant (72 zetels)
Halle-Vilvoorde (40) Halle (21) Halle, Asse, Lennik
Vilvoorde (19) Vilvoorde, Meise, Zaventem
Leuven (32) Leuven (13) Leuven
Diest (12) Diest, Aarschot, Haacht
Tienen (7) Tienen, Glabbeek, Landen, Zoutleeuw

Verkiezingen 2018[bewerken]

Bij de hervorming in 2017 (decreet van 30 juni 2017) werden de provincieraadsleden gehalveerd, de kieskantons afgeschaft, een aantal provinciedistricten samengevoegd en apparentering afgeschaft. De nieuwe indeling wordt voor het eerst toegepast bij de provincieraadsverkiezingen van 14 oktober 2018.

In Antwerpen, Limburg en Vlaams-Brabant komen de provinciedistricten volledig overeen met de administratieve arrondissementen. In Oost-Vlaanderen en West-Vlaanderen komen de provinciedistricten overeen met gegroepeerde arrondissementen, waarbij Gent ook Eeklo omvat en Ieper-Oostende-Diksmuide ook Veurne omvat.

provincie kiesarrondissement provinciedistrict
Provincieraad Antwerpen (36 zetels)
Antwerpen
Antwerpen Antwerpen (20)
Mechelen-Turnhout Mechelen (7)
Turnhout (9)
Provincieraad Limburg (31 zetels)
Limburg
Limburg Hasselt (15)
Maaseik (9)
Tongeren (7)
Provincieraad Oost-Vlaanderen (36 zetels)
Oost-Vlaanderen
Gent Gent (15)
Aalst-Oudenaarde Aalst-Oudenaarde (10)
Dendermonde-Sint-Niklaas Dendermonde-Sint-Niklaas (11)
Provincieraad Vlaams-Brabant (36 zetels)
Vlaams-Brabant
Halle-Vilvoorde Halle-Vilvoorde (20)
Leuven Leuven (16)
Provincieraad West-Vlaanderen (36 zetels)
West-Vlaanderen
Brugge Brugge (9)
Ieper-Oostende-Diksmuide Ieper-Oostende-Diksmuide (11)
Kortrijk-Roeselare-Tielt Kortrijk-Roeselare-Tielt (16)

Waalse provinciedistricten[bewerken]

De zetelaantallen weergegeven in onderstaande tabel zijn de aantallen voor de provincieraden. Bij de verkiezingen voor de provincieraden zijn de provinciedistricten gelijk aan of maken ze deel uit van de administratieve arrondissementen, met uitzondering van provinciedistrict Doornik dat de arrondissementen Doornik en Moeskroen omvat.

Waalse Gewest[6]
provincie arrondissement provinciedistrict
BelgiumLiege.png
Provincieraad Luik (56 zetels)
Luik (26) Luik (10)
Wezet (5)
Fléron (7)
Seraing (4)
Saint-Nicolas (5)
Verviers (15) Verviers (7)
Dison (4)
Eupen (4)
Hoei (6) Hoei (6)
Borgworm (4) Borgworm (4)
BelgiumLuxembourg.png
Provincieraad Luxemburg (37 zetels)
Aarlen (8) Aarlen (8)
Bastenaken (6) Bastenaken (6)
Marche-en-Famenne (7) Marche-en-Famenne (7)
Neufchâteau (9) Neufchâteau (5)
Bouillon (4)
Virton (7) Virton (7)
BelgiumNamur.png
Provincieraad Namen (37 zetels)
Dinant (9) Dinant (5)
Ciney (4)
Namen (2) Namen (9)
Andenne (5)
Gembloers (9)
BelgiumHainaut.png
Provincieraad Henegouwen (56 zetels)
Aat (4) Aat (4)
Charleroi (18) Charleroi (9)
Châtelet (4)
Fontaine-l'Évêque (5)
Bergen (11) Bergen (4)
Boussu (7)
Zinnik (8) Zinnik (4)
La Louvière (4)
Thuin (6) Thuin (6)
Doornik
Moeskroen
Doornik (9)
BelgiumWalloonBrabant.png
Provincieraad Waals-Brabant (37 zetels)
Nijvel (37) Nijvel (16)
Waver (21)

Zie ook[bewerken]