Alkalische hydrolyse (uitvaart)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Resomeren)
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Alkalische hydrolyse, vaak resomeren genoemd, is een techniek waarbij stoffelijke resten van mens of dier onder druk met behulp van kaliumhydroxide worden opgelost in heet water.

Alternatieve lijkbezorging[bewerken | brontekst bewerken]

De Britse onderneming 'Resomation Limited'[1] is de drijvende kracht achter het toepassen van deze alkalische hydrolyse als alternatieve uitvaarttechniek. Het bedrijf heeft patent op het proces en bezit het internationale handelsmerk op het woord “Resomator”, voor het door de Schotse uitvinder Sandy Sullivan ontwikkelde apparaat waarin de hydrolyse plaatsvindt.

Het proces[bewerken | brontekst bewerken]

Bij alkalische hydrolyse wordt het lichaam ontbonden in een waterige oplossing van een loog, in dit geval kaliumhydroxide, bij een temperatuur van 180 °C en verhoogde druk zodat de resten niet gaan koken en het proces optimaal verloopt. Het lichaam moet voorzien zijn van kleding en een lijkhoes die gemaakt zijn van eiwitten, zoals zijde of wol omdat die makkelijk hydrolyseren. Het proces start met het scheiden van het lichaam en de kist. De kist kan ongeveer 50 keer hergebruikt worden in tegenstelling tot de situatie bij begraven of cremeren. De hoeveelheden water en loog zijn afhankelijk van het lichaamsgewicht. Het proces duurt ongeveer drie uur en lijkt op het verzepen van vetten. De overblijvende poreuze botten zijn zo teer geworden dat ze makkelijk vermalen kunnen worden tot poeder, vergelijkbaar met de asresten na een crematie. Behalve de beenderen kunnen niet-oplosbare bestanddelen zoals protheses van titanium, gouden tandvullingen en pacemakers geïsoleerd worden. De overblijvende vloeistof is lichtbruin, stroperig, sterk basisch en steriel. Na neutralisatie met zuur is de vloeistof niet meer milieubelastend en kan door het riool worden gespoeld.[2]

Milieuaspecten[bewerken | brontekst bewerken]

In 2011 is in opdracht van een uitvaartondernemer door TNO een levenscyclusanalyse uitgevoerd van de verschillende uitvaarttechnieken. Hierin wordt geconcludeerd dat alkalische hydrolyse duurzamer, milieuvriendelijker, ruimtebesparender en mogelijk voordeliger is dan begraven of cremeren. De milieubelasting is volgens het rapport zelfs nul.[3] Dit komt onder andere doordat de kosten van de milieubelasting worden gecompenseerd door het recyclen van metalen. Dit bespaart de milieukosten van de winning van nieuwe metalen.

Bij de milieubelasting zijn niet meegerekend de voorbereidingen zoals het afleggen van het lichaam (inclusief gekoeld opbaren), het versturen van rouwberichten en de afscheidsceremonie. Uit hetzelfde onderzoek van TNO blijkt dat de milieubelasting van deze voorfase veel groter is dan die van de uitvaarttechniek (begraven, cremeren of alkalische hydrolyse) zelf.

Met alkalische hydrolyse worden onder andere in de Verenigde Staten en Canada proefprojecten uitgevoerd.

Kaliumhydroxide[bewerken | brontekst bewerken]

Kaliumhydroxide, de stof die gebruikt wordt bij de alkalische hydrolyse, belast het milieu doordat de stof volgens een industrieel proces wordt geproduceerd uit kaliumchloride. Dit proces verbruikt energie. Of de energie die verbruikt wordt bij de productie van kaliumhydroxide meegewogen is in de vergelijkingen tussen begraven, cremeren en alkalische hydrolyse is niet duidelijk. TNO schat in het rapport dat de impact ervan vele malen lager ligt dan die van een kist, de katoenen voering van de kist (bij begraven en cremeren) en van een steen (begraven) of urn (cremeren).

Kaliumhydroxide is een corrosieve stof die schade toe kan brengen aan het waterleven[4] wanneer het in grote hoeveelheden geloosd wordt. Echter, het kan op eenvoudige wijze omgezet worden in een onschadelijk kaliumzout door na afloop van de hydrolyse de vloeistof te neutraliseren met een zuur en vormt dan geen gevaar voor het milieu. De vloeistof mag via het riool afgevoerd worden wanneer de pH-waarde onder de tien is.

Toepassing in diverse landen[bewerken | brontekst bewerken]

De alkalische hydrolyse van lijken is wettelijk toegestaan in een aantal Canadese, Mexicaanse, VS-Amerikaanse en Australische deelstaten[5][6][7][8].

In Nederland, België en veel andere landen zal het pas toegestaan worden na een wetswijziging.

Op 28 juni 2018 was er een meerderheid in de Tweede Kamer voor het wetsvoorstel om alkalische hydrolyse in te voeren als uitvaartvorm, naast de bestaande vormen van begraven, cremeren en donatie aan de wetenschap.

Volgens het advies van de Gezondheidsraad in mei 2020 voldoet het uitvaartproces aan de eisen voor veiligheid, waardigheid en duurzaam. Op basis van dit advies kan de Tweede Kamer beslissen over opname in de Wet op de lijkbezorging.[9]

Op 17 november 2020 maakte minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) bekend, dat het kabinet resomeren wettelijk mogelijk gaat maken naast begraven en cremeren.[10]

Varia[bewerken | brontekst bewerken]

Alkalische hydrolyse wordt ook toegepast bij de verwerking van kadavers van dieren die bij onderzoek naar ziektes zijn gebruikt. Prionen worden volledig vernietigd.