Tessenderlo Chemie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Tessenderlo Chemie
Beurs Euronext: TESB
Oprichting 1919 (Produits Chimiques de Tessenderloo)
1972 (Tessenderlo Chemie)
Eigenaar 31,8% Verbrugge NV (PICANOL)
Sleutelfiguren Luc Tack (CEO)
Stefaan Haspeslagh (CFO - Voorzitter raad van bestuur)
Hoofdkantoor Brussel
Werknemers 4800 FTE (2014)
Producten Meststoffen
Gewasbescherming
Gelatine
Verwerking slachtafval
Waterbehandeling
Sector Agro, Voeding, Industriële oplossingen
Omzet € 1434 miljoen (2014)
Winst € 52,8 miljoen (2014)
Marktkapitalisatie € 1,2 miljard
Website http://www.tessenderlo.com
Portaal  Portaalicoon   Economie

Tessenderlo Chemie is een Belgisch bedrijf uit de chemische sector. Het bedrijf ontstond in Tessenderlo en vormt nu officieel de Tessenderlo Group. De groep is een internationaal chemieconcern en is actief op het gebied van voeding, landbouw, waterbeheer en efficiënt gebruik en hergebruik van natuurlijke grondstoffen. Tessenderlo Group wordt verhandeld op de Euronext Brussel en maakt deel uit van de BelMid aandelenindex.

Activiteiten[bewerken]

Tessenderlo Group is internationaal actief en biedt oplossingen op het gebied van voeding, landbouw, waterbeheer en efficiënt gebruik en hergebruik van natuurlijke grondstoffen. De Groep telt ongeveer 5000 werknemers die werken in meer dan honderd vestigingen.[1]

De activiteiten zijn onderverdeeld in drie bedrijfssegmenten.

  • Agro: dit segment is actief in de productie en verkoop van gewasvoedingsstoffen, zoals vloeibare meststoffen en kaliumsulfaat, en gewasbeschermingsproducten.
  • Bio-valorization: hier worden dierlijke bijproducten verwerkt. Akiolis haalt dierlijke bijproducten op en zet deze om in eiwitten en vetten. Gelatine is actief met de productie en verkoop van hoogstaande collageeneiwitten.
  • Industrial Solutions: fabriceert en verkoopt kunststof leidingsystemen, chemicaliën voor waterbehandeling en overige industriële activiteiten. Onder deze laatste activiteit vallen de productie en verkoop van chemicaliën voor de mijnbouw en industriële toepassingen, en het recupereren van industriële procesvloeistoffen.

In 2014 werd iets meer dan de helft van de omzet behaald in Europa en nog eens 30% werd gerealiseerd in Noord-Amerika.[1] Het Agrosegment leverde in dat jaar zo’n driekwart van de bedrijfswinst. Ongeveer de helft van het personeel is actief in het segment Bio-valorization.[1]

Geschiedenis[bewerken]

Ontstaan[bewerken]

In 1892 werd in Tessenderlo "Exploitation des Procédés Raynaud" opgericht.

In 1919 werden de installaties aangekocht door L'Union Française des Produits Chimiques & Matières Colorantes. De naam Produits Chimiques de Tessenderloo, afgekort PCT, werd aangenomen. Men produceerde kaliumsulfaat (potas voor meststoffen) en zoutzuur. In 1923 sloot men een commerciële overeenkomst met het Franse Société Commerciale des Potasses d'Alsace (SCPA).

In 1929 smolt PCT samen met Mines de Potasse d'Alsace en ontstond Produits Chimiques du Limbourg, afgekort PCL. Men legde zich toe op de productie en export van kaliumsulfaat en dicalciumfosfaat en een nieuwe fabriek werd opgericht in Ham langs het Albertkanaal. Tegen 1930 telde PCT al zo'n 1000 werknemers. Ruim 80% van de productie was bestemd voor wereldwijde export.

Door de wereldwijde crisis trok PCT zich in de jaren 30 terug uit PCL en zette het zijn eigen productieprocessen op. In 1937 trok men naar de Beurs van Brussel.

Ramp van Tessenderlo[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Tessenderlo#Ramp van Tessenderlo voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Op 29 april 1942 vond er een zware ontploffing plaats in het bedrijf waardoor de hele fabriek en de ruime omgeving verwoest werden. Doordat het bedrijf vlak bij het centrum lag, was de impact enorm: naast grote materiële schade vielen er 189 doden en meer dan 900 gewonden te betreuren. Na een controversiële enquête bij de buurtbewoners, die meestal werknemers waren bij de PCT, of middenstanders die van de klandizie van de werknemers leefden, werd de nieuwe fabriek - tegen de wil van de meerderheid van de bewoners en het gemeentebestuur, maar onder druk van de Bestendige Deputatie van de Provincie Limburg - op dezelfde plaats herbouwd, in plaats van op de nieuwe industriezone aan het Albertkanaal, ver van de bewoonde zone.

Ontwikkeling en diversificatie[bewerken]

Mines de Potasses d'Alsace, het later Entreprise Minière & Chimique (EMC), nam in 1954 PCT en PCL over om een nieuwe groep te vormen.

In 1964 werd het bedrijf Duché (voorheen Pont Brûlé) uit Vilvoorde overgenomen, waarmee ook gelatineproductie in de groep werd geïntroduceerd. In 1967 werd in Frankrijk Entreprise Minière & Chimique opgericht. De volgende jaren werden nog verschillende dochterbedrijven opgericht en gebeurden verschillende overnames. In 1969 richtte men de Limburgse Vinyl Maatschappij (LVM) op in samenwerking met DSM, waarmee men in 1972 in Tessenderlo startte met de productie van vinylchloride.

In 1972 ontstond dochter PB Gelatins en PCT kreeg de naam Tessenderlo Chemie. PB Gelatins nam in 1973 Colles et Gelatines de Zaventem uit Zaventem over. In 1975 volgende verdere overnames van Nienburger Gelatine in het Duitse Nienburg/Weser en van Limburgse Rubber Producten (LRP).

In 1976 begon men in Tessenderlo de productie van benzylchloride en verwierf men het Franse Société Artésienne de Vinyle (SAV) uit Mazingarbe. In 1980 verkreeg men een aandeel van 100% in Benzyl Chemie.

Vervuiling van de Laak[bewerken]

De beken Grote Laak en Winterbeek werden gedurende decennia zwaar vervuild door lozingen van Tessenderlo Chemie; in zulke mate dat de beek vandaag bekend staat als één van de meest vervuilde van Vlaanderen. De Laak is vooral vervuild met zware metalen als arseen en cadmium en chloriden[2] Al minstens sinds de jaren zeventig was geweten dat Tessenderlo Chemie afvalwater loosde in de Grote Laak en de Winterbeek. Om het afvalwater met hoog zoutgehalte van Tessenderlo Chemie af te voeren naar een waterzuiveringsstation in Antwerpen werd in de jaren 70 de Smeerpijp Limburg-Antwerpen gebouwd. Door de lozing in de Laak en de Winterbeek waren die beken in brakwaterriviertjes veranderd. De Smeerpijp werd echter nooit voor afvalwater in gebruik genomen en de lozingen gingen nog heel lang door.

In de jaren 90 werden inspanningen gedaan om de lozingen te beperken zodat deze onder de normen vielen. Een 'optimale' zuivering van het lozingswater zou echter niet economisch rendabel zijn.[3] Aangezien Tessenderlo Chemie nog bleef lozen, was het niet zinvol om met een bodemsanering te starten. Sinds 2014 werkt Tessenderlo Chemie met OVAM aan de sanering van een andere vervuilde beek, de Winterbeek.[4]

2013[bewerken]

Tessenderlo Group boekte in het vierde kwartaal van 2012 een verlies van 148,2 miljoen euro. Toen was de site in Tessenderlo al bijna volledig verkocht aan INEOS waardoor de directe link met de plaats Tessenderlo verloren ging.[5] De dichtstbijzijnde vestiging bleef Ham. In 2013 verkocht de groep zijn profielenactiviteiten in continentaal Europa aan de investeringsmaatschappij OpenGate Capital, zijn compoundsactiviteiten aan het Japanse Mitsubishi Chemical, de afdeling pvc-pijpleidingen en de Italiaanse dochterbedrijven. Eind juni raakte dan bekend dat een derde van de banen in de vestiging te Ham zou verdwijnen. Dit leidde tot sociale onrust en onder andere twee stakingen.

In juli 2013 nam weefgetouwenbouwer Picanol Group een participatie in Tessenderlo Chemie NV over van de Franse overheid. SNPE SA verkocht het 27,6% aandelenbelang in Tessenderlo Chemie voor een prijs van 22 euro per aandeel.[6]

Fusie met Picanol[bewerken]

In december 2015 maakten Tessenderlo Group een fusie bekend met de industrietak van Picanol.[7] De combinatie zal verdergaan als Picanol Tessenderlo Group NV en heeft dan vier bedrijfsactiviteiten: Agro, Bio-valorization, Industrial Solutions en Machines en Technologies.[7] De twee tellen wereldwijd ruim 7.000 werknemers en de transactie heeft geen gevolgen voor de werkgelegenheid.[7] De fusie gebeurt met gesloten beurzen, Picanol wordt gewaardeerd op zo’n 812 miljoen euro en Tessenderlo Group op € 1,44 miljard. Tessenderlo gaat nieuwe aandelen uitgeven waarmee de Picanol aandeelhouders een meerderheidsbelang krijgen in de nieuwe groep. De transactie zal begin 2016 worden afgerond.[7] Begin maart bliezen de partijen de fusie af. Er was onvoldoende steun en draagvlak voor de fusievoorwaarden bij de andere aandeelhouders van Tessenderlo.[8]

Externe links[bewerken]

Naslagwerken[bewerken]