Ambassadeur

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zoek dit woord op in WikiWoordenboek

Een ambassadeur is een persoon die de regering van zijn/haar land vertegenwoordigt bij een ander land of bij een internationale organisatie zoals de NAVO of de Verenigde Naties. Formeel vertegenwoordigt een ambassadeur dan het staatshoofd. Tegenwoordig kan een ambassadeur ook een vertegenwoordiger zijn van een organisatie of groep voor promotionele doelen.

"De Ambassadeurs" door Hans Holbein de Jongere

Vertegenwoordiger van een staatshoofd[bewerken]

De bekendste functie van die van ambassadeur is die van vertegenwoordiging van het staatshoofd. De meeste ambassadeurs vallen in hun land onder de minister van Buitenlandse Zaken. Naast de vertegenwoordigingsfunctie geeft de ambassadeur leiding aan de in de ambassade werkzame ambtenaren.

Wanneer relaties tussen landen verslechteren, of een land iets heeft gedaan dat in de ogen van een ander land onverkwikkelijk is, kan dat andere land zijn ambassadeur terugroepen. Van deze handeling gaat een sterke symboliek van afkeuring uit.

Ook is het mogelijk dat een ambassadeur door het ontvangende land "op het matje geroepen" wordt. Hij moet zich dan bij het buitenlandse staatshoofd of de minister verantwoorden voor daden of uitspraken van zijn land. In een ernstig geval (wat zich ook kan voordoen als de ambassadeur zelf zich misdragen heeft) geeft het ontvangende land de ambassadeur zijn paspoorten terug, hetgeen inhoudt dat hij naar zijn eigen land wordt teruggestuurd.

Buitenlandse ambassadeur in Nederland[bewerken]

Als een land een nieuwe ambassadeur naar Nederland stuurt, is de eerste officiële handeling het aanbieden van zijn of haar geloofsbrieven aan de Koning. Dit gebeurt traditioneel op woensdag. De nieuwe ambassadeur wordt met een koets opgehaald en naar Paleis Noordeinde gebracht om de geloofsbrieven aan de majesteit te overhandigen. Pas als ze zijn geaccepteerd, is de ambassadeur in zijn functie erkend.

Koets met de Deense ambassadeur, 2010

Vrouwelijke ambassadeurs[bewerken]

In de jaren vijftig was er al een vrouwelijke ambassadeur in Den Haag. Oost-Pakistan (nu Bangladesh) werd vertegenwoordigd door H.E. Begum Ra'ana Liaquat Ali Khan.

Monique Frank was in 2003 de eerste Nederlandse vrouwelijke ambassadeur bij Vaticaanstad.[1]

  • Met de term ambassadrice wordt normaliter de echtgenote van een ambassadeur bedoeld, maar het woord wordt - ten onrechte - ook gebruikt voor een vrouwelijke ambassadeur.

Nuntius[bewerken]

De vertegenwoordiger van de Paus (staatshoofd van Vaticaanstad) wordt Nuntius genoemd. Zijn functie is gelijk aan de functie van ambassadeur.

Personele unies[bewerken]

Er zijn landen die een personele unie vormen met een gemeenschappelijk staatshoofd, zoals Aruba, Curaçao en Sint Maarten met Nederland het Koninkrijk der Nederlanden vormen, met Koning Willem-Alexander als staatshoofd. Aangezien een ambassadeur formeel het staatshoofd vertegenwoordigt, hebben die landen onderling geen ambassadeurs: een ambassadeur van Aruba in Nederland zou dan immers Koning Willem-Alexander vertegenwoordigen bij Koning Willem-Alexander. Iets soortgelijks geldt voor het Britse Gemenebest, waarvan veel landen nog steeds het staatshoofd van het Verenigd Koninkrijk (thans Elizabeth II) als staatshoofd hebben.

Om die reden wordt in dit soort gevallen een andere vorm van vertegenwoordiging gekozen. Het Gemenebest kent High Commissioners, die feitelijk op dezelfde wijze functioneren als ambassadeurs. Binnen het Koninkrijk der Nederlanden heeft Nederland een Vertegenwoordiging bij de regeringen van Aruba, Curaçao en Sint Maarten.[2][3] Omgekeerd fungeren de Gevolmachtigd Ministers van Aruba, Curaçao en Sint Maarten als vertegenwoordigers van deze regeringen in Nederland (naast hun taak als lid van de Rijksministerraad).

Vertegenwoordiger bij en van een organisatie[bewerken]

Permanente vertegenwoordiger[bewerken]

De vertegenwoordiger van een land bij internationale instelling als de EU, de NAVO en de Verenigde Naties heet permanent vertegenwoordiger; hij heeft dezelfde diplomatieke rang als een ambassadeur. De vertegenwoordiger van een internationale instelling bij een land heet eveneens permanent vertegenwoordiger.

De permanente vertegenwoordigers van de EU-lidstaten vormen gezamenlijk het Coréper, het COmité des RÉpresentants PERmanents.

(Goede) doelen[bewerken]

'Ambassadeur' wordt ook als meer informele titel meegegeven aan mensen die een organisatie of groep voor promotionele doelen vertegenwoordigen. Vaak gaat het hierbij om een zogeheten goed doel. Zo'n niet-gouvernementele ambassadeur probeert een organisatie of zaak meer bekendheid te geven. Zo heeft Unicef een aantal bekende persoonlijkheden als ambassadeur aangesteld, waaronder Danny Kaye, Audrey Hepburn, Shakira, Peter Ustinov en Paul van Vliet. Marco Borsato is een andere bekende 'ambassadeur'; hij vertegenwoordigt War Child.

Noten[bewerken]

  1. Interview met Monique Frank, Trouw.nl, 28 november 2009. Geraadpleegd op 28 maart 2014.
  2. Vertegenwoordiging van Nederland in Aruba, Curaçao en Sint Maarten, Rijksoverheid, geraadpleegd 12 aug 2012.
  3. Deze vertegenwoordiging staat los van de gouverneurs, die de Koning vertegenwoordigen als staatshoofd van zowel het Koninkrijk als van de afzonderlijke landen.

Zie ook[bewerken]