Breakdance

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nuvola single chevron right.svg Dit artikel gaat over de dans. Zie Breakdance (attractie) voor het artikel over de kermisattractie.
Breakdancer, New York

Breakdance, ook bekend als breaking of b-boying, is een dansstijl. Het vormt samen met rap, graffiti en dj-en de vier elementaire onderdelen van hiphop.

Breakdance is ontstaan eind jaren 1970, begin jaren 1980 in de zwarte achterstandswijken in New York. Dj’s in die tijd, zoals Afrika Bambaataa, Grandmaster Flash en DJ Kool Herc, begonnen draaitafels en een mixer te gebruiken om zo de break van een nummer eindeloos door te laten draaien (hier is de naam van afgeleid). Breakdance was uitgevonden om te dansen op deze nieuwe muziekstijl, die eerst bekendstond als electro, en zich later ontwikkelde tot hiphop en rap. De gettoblaster maakte het mogelijk om in de open lucht te breakdancen.

De dans heeft een veel verschillende soorten bewegingen, grofweg ingedeeld in top rock (staand dansen), footwork (vanuit gehurkte positie), powermoves en freezes (poses). Binnen break (en globaal bij hiphop) draait het om het hebben van een eigen stijl, originaliteit en expressie. Als één danser een move van een ander 'steelt' wordt dat biten genoemd. Binnen een battle wordt dit uitgebeeld door met beide armen op elkaar te slaan (het zou dus een mond voor moeten stellen). Originaliteit komt vaak terug in de hiphop.

Een b-boy of b-girl("break boy" of "boogie Boy") is iemand die, op de instrumentale muziek van de scratchende dj, zijn unieke dansbewegingen laat zien binnen een cirkel van mensen, binnen de hiphop wordt zo'n cirkel een cypher genoemd.

Volgens veel b-boys is er een verschil tussen een "breakdancer" en een "b-boy". Een 'echte' b-boy is voortdurend met de dans bezig, traint meerdere keren in de week, is actief op jams en battles en is duidelijk herkenbaar aan zijn stijl, ook wanneer hij (of zij) niet aan het dansen is. De meeste dansers noemen zichzelf dan ook liever een b-boy dan een breakdancer.

Breakdancers doen ook mee aan verschillende competities. Dit zijn vaak regionale bijeenkomsten die b-boy jams genoemd worden. Op een jam draait het om twee dingen: battlen en jammen. De battles zijn het hoofdonderwerp van de dag, maar tussen de verschillende rondes is er de mogelijken om de dansvloer te gebruiken om te jammen, hun nieuwe setjes te showen, etc.

Enkele bekende Nederlandse en Belgische jams zijn:

  • Jammin' on Beat (begonnen in NL, maar tegenwoordig Europa)
  • Spin-off (NL)
  • Unbreakable (BE)
  • Raw Circles (BE)

Grote events in Nederland zijn:

  • The Notorious IBE [1]
  • Dutch Breakdance Championships, oftewel Nederlandse kampioenschappen breakdance
  • World Bboy Classics [2]

Internationale Events:

  • Battle of the Year (BOTY), dat vroeger bekendstond als de grootste en belangrijkste jam van het jaar. Battle of the Year had verschillende voorronden per land of regio (bijvoorbeeld BOTY Asia, BOTY Germany, BOTY BeNeLux, etc.).
  • Red Bull BC One(tevens meerdere voorronden)
  • UK B-boy Championships,
  • R-16 Korea
  • Freestyle Session

Battles[bewerken]

Een van de belangrijkste aspecten van breakdance zijn de battles. Hierin dansen 2 of meerdere b-boys tegen elkaar om te bewijzen wie het beste is. Dit wordt meestal door een jury (Judge) bepaald. Bij de ouderwetse manier van jureren bestaat deze jury uit 3 of 5 mensen. Na de battle, waarbij meestal van tevoren het aantal runs is afgesproken, wordt er tot 3 geteld en dan moet de jury hun beslissing nemen. Elk jurylid kan individueel een stem uitbrengen door naar rechts of naar links te wijzen. Vaak hebben ze ook de mogelijkheid om onpartijdig te stemmen door hun armen te kruisen. In dat geval kan er dus een gelijkspel (tie) ontstaan. Hierop moeten de dansers nog een keer dansen, allebei krijgen ze meestal nog één run waarna opnieuw gestemd moet worden. Vaak heeft de jury dan geen mogelijkheid meer om niet te stemmen. Het nieuwe systeem is gebaseerd op vijf verschillende invalshoeken van breakdance: Foundation (draait om de dans, stijl, voetenwerk, etc.), Originality, Dynamic (techniek), Execution (hoe goed en clean was je run) en de laatste Battle (laat je zien dat je beter bent dan de ander). De jury geeft punten per invalshoek en de danser met de meeste punten wint. De jury bestaat meestal ook uit breakdancers die van tevoren een kleine run doen (showcase) om te laten zien wat ze zelf in huis hebben.

3on3 battle

Er zijn meerdere soorten battles. Hieronder staat een lijstje met veel voorkomende soorten battles:

  • 1on1: 1 tegen 1, meestal wordt vooraf afgesproken hoeveel runs elke b-boy heeft.
  • 2on2: 2 tegen 2
  • 3on3: 3 tegen 3
  • crewbattles: crew tegen crew. Het maakt hierbij niet uit hoeveel leden er in een crew zitten, het kan dus voorkomen dat het 4 tegen 8 is. De duur van deze battles is vaak vooraf bepaald (bijvoorbeeld 5 minuten).
  • Toprock battle: hierbij mogen de dansers enkel toprocken (zie kopje Moves), de staande dans van het breakdance. Er mag dus geen footwork gebruikt worden.
  • Powermove battle/Exhibition battle: bij deze battles draait het om powermoves, de meest spectaculaire tak van het breakdance. Bij de exhibition battle is het aspect originaliteit extra belangrijk. Je laat zien wat voor nieuwe powermoves je hebt bedacht.
  • Seventosmoke: in deze battle doen 8 breakdancers mee. 6 hiervan staan in een rij, en eentje aan de overkant. Het is 1 on 1, en als je wint dans je tegen de volgende uit de rij. De verliezer sluit achteraan. De battle duurt 20 minuten tenzij één danser het voor elkaar krijgt om 7 andere te verslaan (smoken). Als de battle na 20 minuten over is wint degene met de meeste punten (je krijgt dus een punt voor elke danser die je verslaat).
  • Octogon battle: midden op de dansvloer is met pylonnetjes en een lint een achthoek (Engels: Octogon) uitgezet. De danser mag enkel hierin dansen. Zodra de danser uit de achthoek komt of de achthoek vervormt (door bijvoorbeeld een pylon aan te raken en deze te verschuiven) is deze gediskwalificeerd.

In een battle waarin 4 of meer mensen dansen (oftewel alles wat niet 1on1 is), kunnen de dansers routines en commando's gebruiken. Een routine is een dans met 2 of meerdere dansers tegelijk (normaal gesproken dans je dus in je eentje), met de bedoeling te laten zien dat je ook samen met iemand anders on-beat kan dansen, het is een soort uitdaging naar de ander toe. Deze routines worden gekenmerkt door het show-effect, wanneer een crew een show moet maken worden veel van deze routines daar dan ook in verwerkt. Commando's zijn vooraf afgesproken bewegingen om de run aan jouw kant van de crew te houden. Als de ene danser bijvoorbeeld klaar is met dansen dan kan hij bijvoorbeeld een achterwaartse koprol doen, vervolgens springt een ander lid van zijn crew met een koprol in de dansvloer, waardoor de tegenpartij geen kans heeft gehad om te dansen en daardoor nog een set moeten wachten, wat natuurlijk nadelig is.

Crews[bewerken]

Crews zijn groepen dansers die samen meedoen aan battles, vaak samen trainen en/of shows doen. Sommige crews zijn enkel bezig met battlen, anderen doen juist voornamelijk shows. Een crew bestaat meestal uit rond de acht b-boys (b-girls). Vaak zijn deze crews ook actief buiten het battlen, bijvoorbeeld door les te geven of jams te organiseren. Bekende crews zijn onder andere:

Een danser bezig met Toprock
Een zogenaamde Pike-freeze
  • T.I.P. (eerste Zuid-Koreaanse crew (Zuid-Korea is een fenomeen binnen het breakdance))
  • Groove Kings (Rotterdamse b-boy crew, o.a. finalist tweede seizoen Holland's Got Talent)
  • The Ruggeds (eerste Nederlandse crew die de final van Battle of the Year wist te halen in 2013)
  • Correct (meerdere keren Nederlands kampioen, finalist vierde seizoen Holland's Got Talent)

Moves[bewerken]

Een Windmill, één van de bekendste powermoves
Footwork

Bij breakdance zijn ontelbaar veel verschillende moves ontwikkeld. Ze zijn op te delen in een aantal categorieën. Zo heb je het footwork waarbij het gaat om de snelle pasjes op handen en voeten over de grond, hierbij wordt vaak een cirkelvormige beweging gevolgd. Daarnaast heb je de toprocks. waarbij staand wordt gedanst. Belangrijk is het goed dansen op de muziek. De accenten zijn erg belangrijk en door het pakken van deze accenten (bijvoorbeeld door een beweging te maken precies op het accent) kan de 'status' van de danser stijgen. Een andere vorm van breakdance zijn de Powermoves. Van deze moves zijn enkele voortgevloeid uit het turnen, bijvoorbeeld de flare. Het zijn acrobatische series waarbij vaak slechts met de handen en schouders de grond wordt aangeraakt. Veel setjes of runs bevatten freezes. Dit zijn momenten in de run dat de danser, met gebruik van de armen, niet meer beweegt ('bevroren' is). Deze vergen vaak veel kracht en zijn vaak variaties van de handstand.

Breakdance heeft allerlei bewegingen overgenomen uit onder andere traditionele Afrikaanse dans, Chinese vechtsporten en de Braziliaanse vechtsport capoeira. Enkele bekende breakdance-bewegingen zijn:

Deze 'moves' gebruik je midden in een 'run'. Je begint een run met de toprock.

Verwante dansstijlen aan breakdance zijn:

Breakdancen in de populaire cultuur[bewerken]

Tijdens de breakdance-rage in de jaren 80 werden meerdere films over breakdancen gemaakt:

Breakdancen is ook regelmatig te zien in muziekvideoclips. Malcolm McLarens Buffalo Gals (1982) was de eerste clip waarin breakdancen te zien was. In 1997 zorgde de videoclip van een house-remix van Run DMC's "It's Like That" voor een nieuwe breakdance-rage.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. ^"The Notorious IBE 2009". Style43.com. Archived from the original on May 28, 2010. Retrieved October 8, 2009.
  2. ^ "WBC". StreetScience.nl. Retrieved January 12, 2013.