Hardrock

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hardrock
Angus Young en Bon Scott van AC/DC tijdens een concert in de Ulsterhall te Belfast in 1976
Angus Young en Bon Scott van AC/DC tijdens een concert in de Ulsterhall te Belfast in 1976
Stilistische oorsprong Rhythm-and-blues
Rock
Bluesrock
Garagerock
Psychedelische rock
Culturele oorsprong Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Vaak toegepaste instrumenten Zang
Basgitaar
Elektrische gitaar
Drums
Mainstreampopulariteit 1965 - Heden
Afgeleide varianten Heavy metal
Portaal  Portaalicoon   Muziek
Rock

Hardrock is een muziekstroming die is voortgevloeid uit de rock en vaak gekenmerkt wordt door een hard klinkende (distorted) elektrische gitaar. Het tempo in de muziek is vaak hoog, de zang-, gitaar-, en orgelpartijen wisselen elkaar af en vullen elkaar aan. Net als in de jazz is een pakkende riff belangrijk om als kapstok voor de song te fungeren. Het fundament in hardrocksongs wordt door de gitaar gelegd met zogenaamde powerakkoorden.

Een ander kenmerk is het stevige zangwerk, waarin forse uithalen niet spaarzaam zijn. Enkele bekende bands in het genre zijn Aerosmith, AC/DC, Boston, Deep Purple, Europe, Guns N' Roses, Kiss, Led Zeppelin, Scorpions, UFO, Uriah Heep, Van Halen en Whitesnake.

Opgemerkt moet worden dat diverse stijlen in de rockmuziek een sterke verwantschap hebben. De muziek van een groep als The Who bevatte zowel rock- als hardrockelementen. De grens tussen hardrock en metal is soms ook moeilijk te leggen. Metallica is een metalband, maar wordt vaak ook 'hardrock' genoemd. Een andere stijlcombinatie die gelegd werd, was tussen hardrock en hiphop door voornamelijk Run-D.M.C. en ook in mindere mate de Beastie Boys.

Geschiedenis[bewerken]

Vanuit de blues (en wat andere invloeden) is rock-'n-roll ontstaan. Er ontstond een rebelse cultuur wat bij de vorming van deze stroming een belangrijk aspect was. Niet meer netjes zoals papa en mama, maar dikke vetkuiven en stevige rock-'n-roll. Uit die rock-'n-roll kwamen andere rocksoorten. De blues en rock-'n-roll bleef herkenbaar, maar ruiger gitaarwerk kenmerkte veel van deze muziekstijl. Dit was ongeveer halverwege de jaren zestig toen de hippiebeweging ontstond. Rond en door deze beweging ontstonden veel muziekgroepen.

In de loop van de tijd werd het (live) geluid van bands zwaarder, vooral door toepassing van steeds krachtiger podiumversterkers. De groter wordende volumes veroorzaakten dat men, om deze nieuwe stijl van spelen te omschrijven, termen uit de industrie hanteerde. De term Hard Rock komt uit de wereld van de mijnindustrie en mijnbouw. Het is niet moeilijk in te zien, dat deze tak van arbeid zwaar is, met geweld gepaard gaat en dat de hulpmiddelen om dit werk te verrichten op zijn minst degelijk moeten zijn. De brug naar de stevige ritmes en harde klanken uit de rockmuziek is hiermee snel gelegd.

Als eerste hardrocknummer wordt soms In-A-Gadda-Da-Vida van Iron Butterfly genoemd ofschoon daar ook veel psychedelische muziek in zat. In ieder geval waren er plotseling in het jaar 1968 groepen in de hitparade met hun later zo genoemde hardrockmuziek. Bekendste bands die als eerstelingen eind jaren 60 in de hardrock worden genoemd zijn Blue Cheer (met hun hitversie van "Summertime Blues" wellicht de eerste hardrockband), Steppenwolf, Cream, Led Zeppelin, The Who, Jimi Hendrix Experience en Deep Purple. Ook The Rolling Stones vormden een brug naar de hardrock. Gesteld kan worden dat die bands (samen met nog vele anderen) het hardrocktijdperk openen door dominant gitaarwerk dat elektronisch vervormd werd (distortion), vaak met de muzikale kenmerken van de blues. Ook (hammond)orgels maakten vaak deel uit van de bezetting. Bij een rockband als The Doors bijvoorbeeld zijn de Fender Rhodes Piano Bass en de Continental Vox belangrijke instrumenten geweest, net als bij Deep Purple.

Ook The Golden Earring maakte veelvuldig gebruik van het hammondorgel, zoals te horen is op het album Eight Miles High uit 1969. Onder invloed van hun eerste toer in de Verenigde Staten datzelfde jaar werd hun stijl steeds progressiever en harder. Een hoogtepunt tijdens optredens was hun versie van "Eight Miles High" die maar liefst drie kwartier kon duren. Op de lp Eight Miles High uit 1969 is het titelnummer teruggebracht tot 19 minuten vol solo's en experimenten. Het markeerde samen met de rest van deze plaat de ontwikkeling van Golden Earring naar hardrock. In 1973 vestigde deze Haagse band definitief haar naam in het genre met de klassieker Radar Love, waarmee ze wereldwijd succes oogstte.

Eind jaren 70 kreeg de hardrock een nieuwe impuls door het inventieve gitaarspel van Eddie van Halen. Na Jimi Hendrix gaf hij de rockgitaar een nieuwe klank door zijn hamerende stijl en gierende, echoënde glissando's.

Hardrock zakte in Europa even weg in populariteit in de jaren 1980-1985, vooral door de concurrentie met nog hardere en snellere New Wave Of British Heavy Metal-bands zoals Saxon of Iron Maiden. Ook in mainstreamhitlijsten bleken nieuwe uit punkrock ontstane genres zoals synthpop en new wave populairder dan hardrockbands te zijn. In Amerika bleek hardrock evenwel immens populair te blijven, vooral onder de vorm van glam metal dan. Bands als Mötley Crüe en RATT produceerden gedurende de hele jaren 1980 goed in het oor liggende hard rock en heavy metal die de Amerikaanse hitlijsten domineerden. Later in de jaren 1980 zouden ook in Europa bands als Europe en Bon Jovi dit succes verwezenlijken. Aan het eind van de jaren 1980 en het begin van de jaren 1990 behaalden tot slot ook Guns N' Roses en Metallica, oorspronkelijk een band die agressieve thrashmetal speelde, zowel Europees als Amerikaans succes met platen die goed in het oor liggende hardrock en heavy metal bevatten.

Kledingstijl[bewerken]

De kledingstijl van hardrockbands was eind jaren 1960, begin jaren 1970 sterk beïnvloed door enerzijds de hippies en anderzijds de kleding die motorbendes droegen. Hierbij waren lange haren en het dragen van jeans, lederen jacks, broeksriemen met grote metalen gespen en motorlaarzen typerend. Bovendien werden op jacks geregeld emblemen van motormerken, motorclubs of militaire emblemen genaaid. Deze kledingstijl veranderde doorheen de tijd in essentie weinig in de volgende jaren en zelfs op de dag van vandaag zijn er nog veel bands en fans die er zo bijlopen. Het kleurenpatroon van deze outfits was doorgaans zwart, blauw en afgebleekt wit/grijs. Gaandeweg de jaren 70 kwam achtereenvolgens Heavy Metal en Punkrock op, waaruit ook veel bands en fans inspiratie opdeden. Vooral het dragen van metalen medaillons, pinnenriemen en andere SM-accessoires is een door Heavy Metalbands als Judas Priest en Punkrockbands als The Sex Pistols geïntroduceerde gewoonte die door veel Hard Rock bands en fans werd overgenomen. Naast de militaireemblemen werden er nu ook bandlogo's van lievelingsbands door de fans op de kleding genaaid (bandpatches). Dit was een gebruik dat net zoals het dragen van bandshirts, vooral diende om met elkaar te communiceren over de bands waar men fan van was. Zeker midden jaren 1970 waren het Hard Rock en Heavy Metal gebeuren ook nog eens één geheel waarbij de genres in elkaars vaarwater lagen en de fans van beide genres tegelijk liefhebber waren.

Gaandeweg de jaren 80 doet er zich analoog met de muziek, een opsplitsing in kledingsmaak tussen de fans voor. Veel hardrockbands (Van Halen en KISS) en een aantal Heavy Metalbands (Def Leppard en Judas Priest) schuiven zeker in Amerika op richting de daar ontpopte Glam Metal waarbij de traditionele Hard Rock kleding is vermengd met elementen uit Glamrock en New Wave. De outfits vallen op door de vele accessoires, en vulden de basiskleuren Zwart en Blauw vaak aan met veel fellere kleuren (rode lederen jacks en glinsterende hemden waren niet ongebruikelijk onder glam metalfans). Algemeen kan gesteld worden dat deze kleding het modebeeld van de jaren 80 volgde en bij mannelijke fans vaak speelde met de grens tussen macho en verwijfd. Niet alle fans volgden deze evolutie en al snel ontstond midden jaren 1980 met Speedmetal en Thrashmetal een tegenhanger voor de glam metal. Veel van deze nieuwe fans trokken het ruwe van de klassieke hard rock kleding nog een stap verder en droegen (jassen of broeken van) legeruniformen, kogelriemen en ofwel legerlaarzen ofwel witte sportschoenen.

Begin jaren 90 hebben beide populaire genres afgedaan, komt de Grunge op en volgen veel nieuwere hardrockers deze trend met opnieuw soberdere kleding. Later in de jaren 1990 en in de jaren 2000 kwam ook Nu-Metal en Metalcore op, waarbij het gebruikelijk is om sportkleding en kaptruien te dragen, doch veel echte Hardrockfans vinden dat dit nog maar weinig met hun muzieksmaak te maken heeft en splitsen zich uiterlijk volledig af van de stroming die hedendaagse Metal volgt.

Veel hedendaagse Hard Rock bands (Triggerfinger en Queens of the Stone Age) dragen tegenwoordig bij optredens maatpakken, waardoor het contrast met de oude kledingstijl opmerkelijk is.

Zie ook[bewerken]