Jiddu Krishnamurti

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Jiddu Krishnamurti

Jiddu Krishnamurti (Madanapalle, 11 mei 1895Ojai (VS), 17 februari 1986) [1] was een uit India afkomstige spiritueel leraar.

Theosofische Vereniging[bewerken]

Krishnamurti werd in Zuid-India geboren als het achtste kind van Jiddu Naraniah, een Brahmaanse gouvernements-ambtenaar. Na het overlijden van zijn moeder Sanjeevamma in 1905 verhuisden Krishnamurti en zijn familie in 1909 naar Adyar (nabij Madras), waar zijn vader ging werken bij hoofdkwartier van de Theosofische Vereniging. De vereniging stond toen onder leiding van Annie Besant en Charles Webster Leadbeater.

Na kennismaking met de kinderen van Naraniah maakte de jonge Krishnaji zoveel indruk op hen, dat zij probeerden het voogdijschap over Krishnamurti en zijn broer Nitya te verwerven. Nog in hetzelfde jaar werden de beide kinderen toegewezen aan Annie Besant. Hierna werd Krishnamurti door de theosofische beweging De Orde van de Ster in het Oosten wereldwijd gepromoot als nieuwe wereldleraar, waarbij men beweerde in hem een incarnatie van de Maitreya Bodhisattva te hebben herkend.

Rudolf Steiner[bewerken]

Een onderlinge ruzie van theosofen over de kwestie van incarnatie was mede aanleiding tot het uittreden van Rudolf Steiner uit de Theosofische Vereniging. Steiner richtte vervolgens in 1912 de Antroposofische Vereniging op.

De Orde van de Ster in het Oosten[bewerken]

Op 11 januari 1911 werd door George Arundale een nieuwe beweging gesticht, die hij De Orde van de Rijzende Zon noemde, met het doel allen te verenigen die geloofden in de komst van een nieuwe geestelijk leider. Later dat jaar besloten Besant en Leadbeater de beweging een meer internationaal karakter te geven. Zij veranderden de naam in de Orde van de Ster in het Oosten ('The Order of the Star in the East') en benoemden Krishnamurti tot leider van de orde. In 1927 werd de naam weer vereenvoudigd tot Orde van de Ster.

Van april tot september 1911 maakte Krishnamurti met zijn broer en Annie Besant een reis naar Engeland. Van februari 1912 tot december 1921 werden de broers naar Engeland en Frankrijk gezonden om hun opleiding te voltooien. Ter voorbereiding op zijn 'wereldleraarschap' bezocht Krishnamurti vanaf eind 1921 spirituele congressen. Rond deze tijd hield hij ook zijn eerste lezingen en bijeenkomsten.

De Sterkampen in Ommen[bewerken]

In 1922 kreeg Krishnamurti een stuk grond in bezit in Ojai (Californië). In 1924 kreeg hij van baron van Pallandt bij Ommen het Kasteel Eerde en een deel van het landgoed Eerde in bezit. In hetzelfde jaar werd hier het eerste zogeheten Ster Kamp gehouden.

Nadat op 13 november 1925 Krishnamurti’s broer Nitya was overleden, werd D. Rajagopal op 25 november 1925 benoemd tot algemeen secretaris en internationaal penningmeester van de Orde van de Ster in het Oosten.

Reeds in 1925 begon Krishnamurti zijn volgelingen duidelijk te maken dat hij die een ander volgt ophoudt de waarheid te volgen, waarmee hij stelselmatig afstand nam van zijn wereldleraarschap. Op 3 augustus 1929 ontbond hij te Ommen de Orde van de Ster in het Oosten, die op dat moment over de hele wereld zo‘n 40.000 leden telde. Krishnamurti brak formeel met de Theosofische Vereniging in 1930, en ging over de hele wereld lezingen houden om mensen ‘onvoorwaardelijk vrij te maken’ van organisaties en rituelen die het zoeken naar de waarheid belemmeren. Hij bleef overigens tot zijn dood contacten houden met de vooraanstaande leden van de Theosofische Vereniging. In Ommen was ook Greet Hofmans een trouwe volgeling van Krishnamurti geweest.

Krishnamurti reisde tot zijn dood op en neer tussen Amerika, India en Europa, waar zijn lezingen altijd een groot gehoor vonden. De onder zijn invloed opgerichte scholen te Brockwood Park (Verenigd Koninkrijk), Rishi Valley (India) en Ojai (VS) proberen zijn denkbeelden te verbreiden.

Geen volgelingen[bewerken]

Ondanks de expliciete wens van Krishnamurti geen volgelingen te hebben, ontstond er in de loop van de jaren een meer dan trouw gehoor, dat hij niet tot een beweging institutionaliseerde.

Overlijden[bewerken]

Na zijn overlijden in 1986 werd hij op zijn eigen verzoek na acht uur in een harde kartonnen "kist" naar het crematorium gebracht, waar slechts enkele intimi afscheid namen.

Publicaties[bewerken]

In december 1910, verscheen Krishnamurti's eerste boekje Aan des Meesters voeten onder het pseudoniem Alcyone.

Voor 1926 werden Engelstalige publicaties van Krishnamurti uitgebracht door The Theosophist Office, The Order of the Star of the East en The Theosophical Publishing House, in Adyar India en George Allen & Unwin Ltd in Londen.

Om Krishnamurti’s publicaties meer over het voetlicht te brengen werd in 1926 in Nederland de uitgeverij Star Publishing Trust opgericht. Namens de uitgeverij verzorgde Rajagopal in Kasteel Eerde de Engelstalige publicaties van de toespraken, discussies en gedichten van Krishnamurti.

Voor 1929 verschenen de Nederlandse publicaties van de Orde van de Ster in het Oosten (Nederlandse Afdeling), bij J.F. Duwaer in Amsterdam, W.L. & J. Brusse in Rotterdam, en de Uitgevers Trust Jamur Dvipa in Bandoeng op Java. Vanaf eind 1929 verschenen ze bij de Star Publishing Trust, Agentschap voor Nederland, achtereenvolgens te Scheveningen, Den Dolder (Bosch & Duin) en ‘s-Graveland, later in laatstgenoemde plaats overgenomen door uitgeverij De Driehoek.

De Engelstalige uitgaven verhuisden eind 1931 naar Hollywood USA, nog steeds onder de naam Star Publishing Trust. In 1945 werd de naam van de uitgeverij gewijzigd in Krishnamurti Writings Incorporated, Ojai, Californië.

In 1968 verbrak Krishnamurti na ernstige conflicten met Rajagopal alle banden met Krishnamurti Writings Inc.; pas in mei 1974 kwam na een zes jaar lang slepende zaak een rechterlijke uitspraak, waarin Rajagopal in een nieuwe organisatie —K & R Foundation— de auteursrechten zou behouden over de voor 1 juli 1968 verschenen publicaties van Krishnamurti.

In augustus 1968 bracht Krishnamurti de auteursrechten onder bij de Krishnamurti Foundation te Londen. De voornaamste uitgevers voor de Engelstalige publicaties werden toen Victor Gollancz Ltd. (Londen), Harper & Row (New York), Orient Longman Ltd. (New Delhi), Servire (Wassenaar), de Krishnamurti Foundation India en Chetana Publishers (Bombay).

Naast de sedert 1969 verschenen heruitgaven bij Chetana is de Krishnamurti Foundation of America en de Uitgeverij Kendall-Hunt bezig aan een 17-delige uitgave van toespraken en discussies over de periode 1933–1967. Deze toespraken en discussies verschenen vroeger in een beperkte oplage en kwamen niet in de boekhandel. In 1991 verschenen acht delen, de overige kwamen uit in 1992.

Nederlandstalige uitgaven werden na 1945 eveneens verzorgd door de uitgeverijen Boucher en Servire. Tegenwoordig zijn het de uitgeverijen Ankh-Hermes, Altamira en Mirananda, (thans Uitgeverij Synthese), die boeken van en over Krishnamurti uitbrengen.

Tijdens zijn verdere leven heeft Krishnamurti over de hele wereld vele lezingen gegeven en boeken geschreven over spiritualiteit, waarbij hij bij geen enkel bestaande stroming wenste te worden ingedeeld. Vele van zijn lezingen zijn naast druk, tevens in audio of video verspreid.

Geselecteerde bibliografie[bewerken]

  • The Awakening of Intelligence
  • Beginnings of Learning
  • The Collected Works - Vol. 1 - 17
  • Education and the Significance of Life
  • Education as Service
  • The Ending of Time
  • The First and Last Freedom
  • The Future of Humanity
  • The Immortal Friend
  • The Impossible Question
  • Life Ahead
  • Meeting Life
  • Self-Preparation
  • Think On These Things
  • Towards Discipleship

Biografieën[bewerken]

  • Mary Lutyens: Krishnamurti - Jeugd en bewustwording, Ankh Hermes, Deventer 1976
  • Mary Lutyens: Krishnamurti - Jaren van vervulling, Ankh Hermes, Deventer 1983
  • Mary Lutyens: Krishnamurti - Weg zonder einde, Ankh Hermes, Deventer 1991
  • Pupul Jayakar: Krishnamurti, een biografie, Altamira, Hillegom 1988

Externe links[bewerken]

Portal.svg Portaal Yoga

Nederlandstalige websites

Engelstalige websites

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Volgens Beeldgids van de dierenriem, door Helene W. en Willen A. Koppejan, "Boogschutter - Steenbok - Waterman - Vissen" 1990, p. 297, is de echte datum 25 mei 1896, maar zouden Annie Besant cum suis de datum van 12 mei 1895 gecreëerd hebben, omdat dit astrologisch beter uitkwam. 'Captain Balfour zocht dit uit en vermeldt het in zijn boek Krishnamurti's Youth en meldde dit ook aan WAK persoonlijk, dat 25 mei door Krishnamurti zelf werd aangehouden en als zodanig ook in zijn paspoort stond. Helaas werd bij zijn dood in Nederlandse artikelen toch nog weer 12 mei vermeld."'